אידישע וועלט פארומס

חרס הנשבר האט געשריבן:
כ'האב שוין לאנג נישט געזען אזא גוטע דירעקטע פראגע -וואס מען קען זיך נישט ארויסדרייען אפילו מיט אלע פרובירען מיט הסבירים בלליבט אז דער אמת פראסקעט אין פנים.. מען האלט נישט ביים מופען.. הוא אשר דברנו .. מען וויל בלייבען אויף לי עוועניו. און אויף הופער' יוז סטריט .. ועוד..
מען קען נישט ארויס פון דעם 11211 זיפ קאוד והגלילות...
עס איז א ביטער געלכטער....

והשנית אן א כח פון א חסידות וועטט עס נישט פארען .. גיבערס ווענן נישט וויזניצע ברענדיגע חסידים וולט זיך געפענט א שיכון.. און אפילו יעצט וויפיל מופען ?...

אמת, טייל אידן האלטן פשוט נישט ביים מופן, אבער א גרויסער טייל האלט יא, און טייל פון די וואס האלטן יא מופן טאקע קיין מאנסי און מאנרא, אבער עס איז דאך נישט פאר יעדן. מאנרא איז דאך פשוט, און אפילו מאנסי איז נישט פאר יעדן, לדוגמא, איך האב א חבר וועלכער האט שוין געהאט געדונגען א דירה אין מאנסי, און אפילו באשטעלט דעם מואווינג טראק, אלעס איז געווען גרייט, אבער ער האט געמוזט אלעס קענסלען די לעצטע מינוט, צוליב מוסדות, יעדער אין מאנסי ווייסט דאס, עס זענען נישט דא גענוג מוסדות, און די אידן וועלכע קומען פון שטאט מוטשענען זיך זייער מיט דעם.

און דאס איז נאר איין סיבה. פאקטיש איז מאנסי היינט נישט דער מאנסי וואס עס איז געווען אמאל, און די פרייזן זענען גארנישט "אזוי" ביליג. יא, קעגן ברוקלין איז עס זייער ביליג, אבער עס איז נאך אלץ גענוג טייער אז נישט יעדער וויל אהער קומען.

און עס זענען דאך נאך סיבות. זייער ריכטיגע, נישט סתם תירוצים אין די וועלט אריין.

און וואס דו שרייבסט אז אן א חסידות וועט עס נישט גיין, קריג איך זיך אויך.

מאנסי יוכיח און לעיקוואוד יוכיח, ביידע זענען געווארן זייער שיינע שטעט אן א חסידות. און טאקע גיבערס יוכיח אז איך בין גערעכט. ווייל דארט איז יא דא דער כח פון א חסידות, און...

שוועמל האט געשריבן:פיין ביי מיר האסטו געפועל"ט איך בין גרייט צו גיין קיין קליוולאנד.
אבער וויזוי איבערצייגט מען די ווייבער שול מיטצוקומען?

זי טענה'ט אז יעדער וואס מופט קיין קר"י מאנסי אד"ג וויל צוריקקומען (פרעג אירע פרענדס);
ס'יז זייער שווער ארויסצוגיין פונדערהיים וואקן מיילן ביז א גראסערי וכדו';
די בערג מיט א קעריזש - אוי אידאס שווער;
וואוינען אליינס אן שכנים אזוי ביי די נעקסטע טיר - מיט וועם וועלן די קינדער פארברענגען;
בארגן א איי, אדער א מילך - נישטא פון וועם;
א שמחה אין משפחה - דאס פארן איז א אפקומעניש;
א בעביסיטער ביי א שמחה וכדו' נישטא ווער;

וכו

לגבי קליוולאנד האסטו א גרויסער טעות. זעט מיר אויס אז דו ביסט נאך קיינמאל נישט דארט געווען. קליוולאנד איז נישט קיין מאנסי אדער מאנרא. קליוולאנד איז א גרויסער שטאט, מיט געשעפטן נענטער צום שטוב, אפשר נישט אזוי ווי ווילי, אבער ווייט נישט אזוי ווי מאנסי מאנרא, און אויך בערג זענען דארט נישט פארהאן.

אין א געוויסן זין האט קליוולאנד די מעלות פון מאנסי, אז די הייזער זענען בדרך כלל איינצעלנע, מיט א שטיקעלע פראפערטי, א בעק יארד, א פראנט יארד, אבער אויך די מעלות פון א שטאט.

דארט וועסטו האבן שכנים, די קינדער וועלן האבן מיט וועם צו פארברענגען און די פרויען מיט וועם צו יאכנעווען (שטייצעך נאר אויב עטליכע אידן גייען צוזאמען). צו בארגען אייער און מילך וועסטו אויך האבן פון וועם, וגו' וכו'

קליקו האט געשריבן:כווייס נישט כבין פונקט דורגעפארן נעבן מאנסי דורך פארדרייטע וועגן און פיל פון הייזער זענען פאר סעיל, גיי ווייס פארוואס א פאר מנינים אידן קויפן נישט אפ אין א צירקע פאר גאסן, א צענדליג פאר הייזער און קעיס קלאוזד! נאר איין זאך זאל נישט קומען קיין בילדער און ארויפהאקן א פאר קאנדאס דערצווישן

יא, עס זענען דא אסאך הייזער פאר סעיל, אבער נישט פאר זייער ביליג, בפרט היינט מיט די אלע קאנדא געבויעכצער זענען הייזער אביסל טייערער. עס זענען דא הייזער פאר ביליג, אבער די זענען בדרך כלל קליין (און צומאל דארף מען נאך אריינלייגן אפאר טאללער פאר מען קען זיך אריינציען) אדער ארויס פון געגענט, אדער ביידע. די שיינע און גרויסע הייזער קאסטן היבש טייער, און אפילו די קאנדאס זענען נישט ביליג. און די קאנדאס האבן די חסרונות מאנסי - וואקן ווייט ביזן גראסערי וכדו', און די חסרונות פון שטאט - מען וואוינט קעפ אויף קעפ, מען האט נישט קיין שטיקל פראפערטי ארום זיך, עס פעלט די פריוואטקייט, וכדו'.

און כ'אב נאך נייעס פאר דיר, אפאר מניינים אידן פון שטאט קויפן יעדעס יאר הייזער אין מאנסי און זיי מופן אהין אין גרויסן, און דער קעיס איז אבער נאך אלץ נישט קלאוזד

יואל ווייס האט געשריבן:קען מיר איינער ערקלערן:
פארוואס איז בעיסוואטער דורכגעפאלן?

שוועמל האט געשריבן:לידיעתי צוליב אינערליכע פאליטיק

יא, דאס ווייס איך בידיעה ברורה פון מערערע פון די איינוואוינער פון דארט

קליקו האט געשריבן:

אייער_קיכל האט געשריבן:

וויכטיג מאכער האט געשריבן:צו זיין קלארער, ס'איז נישט קיין מעידזשער זאך! ס'גיבט נישט צו גארניש!!!

"מאנסי" וואס איז געווארן שטארק באזעצט דורך היימישע אידן קומט זיך שטארק צו באדאנקן דער וויזניץ'ער רבי שליט"א וואס האט דארט געגרינדעט זיין שיכון,

וואס???????????????

קרעדיט????????????

קדוש וטהור יאמר לו!!!!!! אבער קרעדיט????????????

בזכותו איז מאנסי מער נישט מאנסי! זיין קהילה מיט די סאטמארע קהלה האבן געטאן דאס ערגסטע לגבי דירות קריזיס!! אנשטאט צו מוטיגן דאס פארברייטערן פון מאנסי והגלילות, האבן זיי געמוטיגט דאס פארסארדינען מאנסי וואס מוטיגט דאס פרייזן הייבן, און קאנדא בויען, טרעפיק אנגעלייגטקייטן

אלעס ביז פארדרייען הימל שרייענדע פאקטן וואס פראסקעט אונז אלע אין פנים אריין!!!!

קליקו, איינמאל און נאכאמאל קוקסטו מיר אויס ווי עפעס אן אנגעגעסענער איינגעזויערטער איד מיט אן אנגעבלאזן פנים. פאר אזעלכע אידן ווי דו איז נאך אויך דא וואו צו גיין. ניו העמפסטעד, וועסלי הילס וכדו'. און ווען די שרעקליכע חסידים וואס מאכן אלעס חרוב, וועלן אנקומען אהין אויך, קענסטו לויפן נאך ווייטער. וועסט פארקויפן דיין הויז פאר א דעוועלאפער וועלכער וועט גוט באצאלן דערפאר, און דו וועסט קענען קויפן עפעס שענער, אביסל ווייטער.

יעצט אזוי. וואס ער האט געזאגט האט ער גערעדט פון דעם מציאות אז דאס וואס וויזניצער רבי איז ארויסגעקומען האט עס געהאלפן מאכן פאר א עסטעבלישד אידישער שטאט.

אבער למעשה איז עס נישט אינגאנצן אזוי. אין מאנסי האבן שוין געוואוינט הונדערטער היימישע, אידיש רעדנדע משפחות ווען וויזניצער רבי איז געקומען אהין, אפילו מוסדות איז שוין געווען דארט. פאקטיש האט וויזניץ אפילו נישט געפלאנט צו עפענען אייגענע מוסדות תיכף, נאר דער פלאן איז געווען צו שיקן אין בית דוד. נאר למעשה האבן זיי יא געעפנט א תלמוד תורה נאך אפאר חדשים, אבער א מיידל סקול האט נאך געדויערט אפאר יאר ביז זיי האבן געעפנט.

מאנסי איז געווארן פון דעם וואס עס האט ארויסגעמופט איינער און נאך איינער און נאך איינער און נאך איינער. אזוי ווי רוב אידישע ישובים האבן זיך געמאכט.

קליקו האט געשריבן:

סתם_אזוי האט געשריבן:ענדליך איינמאל וואס איך קען עגריען מיט קליקו. אבער... באראוהיג דיך, נישט אזוי שארף.

גלייב מיר דאס איז מיט גרויס איינגעהאלטנקייט, מער פאקטן איבער די נושא פארבלייבט שטעקן אין מיר חלקם ווייל גילוי חלקם וואס מקען אפטייטשן ערגער ווייל היינט פארשטייט מען שוין נישט די מצבים פון די יארן פון די גרינדונג פון מאנסי און די חצרות סקוירא ויזניץ רחמיסטריווקא, און חלקם וועט מען פשוט לאכן און נישט גלייבן איז למאי דאס ארויפברענגן

איז איינעם איינגעפאלן אז מאנסי איז געווען א הערליכע פשוטע הייליגע שטאט מיט ר' ראובן און זיין ישיבה ר' שמעלקא און נאך צענדליגע הייליגע גאונים וואס האבן געוואוינט אין די שטאט, און דאס אלעם איז ווי פארוואסערט געווארן, פארוואס? פארוואס? פארוואס? האבן זיך דען נישט ארויסגעצויגן הונדערטער משפחות און געזוכט א רוהיג און געניטע אידישען לעבן? האבן דען נישט אנדערע גוטע אידן געוואלט זיך אהינציען?

אבער וואס גייט אונז אן די אויבערדערמאנטע?
מען קען טאן די זעלבע פונדאסניי, נארוואסדען [אבער צודעם וועסטו שוין נישט מסכים זיין(:] מען דארף אנגרייטן א מעכטיגע ווידערשטאנד הן לגבי די בילדערס הן לגבי אנדערע מוטיוון וואס שטייען גרייט און לאקערן אויף א יעדע אידיש סביבה וואס וועט זיך אנטוויקלן ארויסצונעמן פריוואטע הנאות.

אוי סטוט זייער וויי :(

טייערער ר' קליקו, הערט גוט אויס. מיר וואוינען אין אמעריקא, ווי, לעת עתה, איז נאך דא א ביסל פרייהייט, און דעריבער קען יעדער וואס האט געלט אינוועסטירן אין וואס אים שמעקט, און אין וואס אים קוקט אויס אז ער קען מאכן געלט פון דעם.

אויב דו האסט א גראסערי נעקסט דאר צו דיין הויז, וועלכער בעט דרייסיג פראצענט טייערער ווי אנדערע גראסעריס, אבער דער אנדערער נענטסטער גראסערי איז אפאר בלאק אוועק. קענסטו שרייען פון היינט ביז מארגן רשע, גנב, רוצח. עס ועט דיר גארנישט העלפן. הייב זיך אויף גיי צו די פאר גאסן און קויף איין פאר ביליגער. נאר וואס דען, דיין שכן קען דיך גוט (און אויך די אנדערע שכנים) און ער ווייסט אז איר זענט צו פויל צו גיין ביז אהין, עס איז אייך גרינגער איינצוקויפן ביי אים פאר טייערער און אים שעלטן פאר זיין א גנב. און אים איז דאס ניחא, שעלט מיך און גיב מיר דאס געלט צו מאכן א לעבן.

דאס זעלבע איז דא מיט דירות. יעדער דעוועלאפער וויל פשוט מאכן געלט. איך ווייס נישט צו דו וואלסט אנדערש געווען. די טענה וואס דו זאגסט, דאס האבן די גוים אלעמאל געשריגן קעגן די אידן. דאס איז דער מציאות העולם. א געגענט וואקסט, קינדער וואקסן אונטער, און עלטערן ווילן האלטן די קינדער לעבן זיך, קינדער וואס זענען אויפגעוואקסן אין א געוויסן געגענט ווילן דארט בלייבן. און נאכדעם ווערט שוין אזא מציאות אז דאס איז דער צענטער, און יעדער וויל וואוינען וואס נענטער צום צענטער, אויטאמאטיש הייבן זיך די פרייזן, אויטאמאטיש בויעט מען מער.

למעשה זע איך אין מאנסי אז נישט נאר די דעוועלאפערס בויען. איך קען א שיינע פאר אידן פון מאנסי וועלכע האבן זיך צו זייער אייגענעם הויז צוגעבויעט אן עקסטענשאן דריי מאל אזוי גרויס ווי זייער הויז, און זיי פארדינגען א פאר דירות און מאכן פרנסה, אדער האלב פרנסה.

די ריכטיגע טענה קען מען נאר האבן צו די וואס ווילן נישט גיין אביסל ווייטער. לאו עכברא גנב אלא חורא גנב. די וואס קויפן די קאנדאס זענען שולדיג. קיין איין דעוועלאפער וואלט נישט געבויעט ווען מען קויפט ווען נישט.

עס שמעקט דיר נישט? מיר אויך נישט (איך וואלט אויך געוואלט האבן זייער געלט, הגם נישט זייערע פראבלעמען, אבער שוין) פאר דעם האב איך דא געשריבן. הייבט אייך אויף און מופט ארויס. וואו אהין, אין די קאנטרי, קיין קליוולאנד, און אויב איז דאס נישט גענוג, איז דא נאך פלעצער וואו מען קען גיין.

און, בד"וו, איך ווייס זייער גוט די היסטאריע פון מאנסי, איך האב נאנטע קרובים וועלכע זענען פון די גאר פריע איינוואוינערס פון מאנסי, אסאאאאאאאאאך פאר וויזניץ.


קליקו, אין איין ווארט, עס איז נאך דא אזאנס וואס דו זאגסט אז דו זיכסט (ווייל איך בין נאך אלץ נישט זיכער וואס דיך באדערט "באמת"). אין סאוט מאנסי, אין טשעסטנאט רידש, אין פארשעי, אין וועסלי היללס, אין סאפערן. נאר דאס אלעס גייט דיר נישט העלפן, ווייל די פרייזן זענען היפש הויך.

אויב זוכסטו טאקע דאס וואס דו זאגסט. דאן איז די עצה טאקע נאר אזא זאך ווי די קעטסקיל מאנטענס אדער אזא איידיע ווי קליוולאנד.

טהור-עיניים האט געשריבן:

חרס הנשבר האט געשריבן:
כ'האב שוין לאנג נישט געזען אזא גוטע דירעקטע פראגע -וואס מען קען זיך נישט ארויסדרייען אפילו מיט אלע פרובירען מיט הסבירים בלליבט אז דער אמת פראסקעט אין פנים.. מען האלט נישט ביים מופען.. הוא אשר דברנו .. מען וויל בלייבען אויף לי עוועניו. און אויף הופער' יוז סטריט .. ועוד..
מען קען נישט ארויס פון דעם 11211 זיפ קאוד והגלילות...
עס איז א ביטער געלכטער....

והשנית אן א כח פון א חסידות וועטט עס נישט פארען .. גיבערס ווענן נישט וויזניצע ברענדיגע חסידים וולט זיך געפענט א שיכון.. און אפילו יעצט וויפיל מופען ?...

אמת, טייל אידן האלטן פשוט נישט ביים מופן, אבער א גרויסער טייל האלט יא, און טייל פון די וואס האלטן יא מופן טאקע קיין מאנסי און מאנרא, אבער עס איז דאך נישט פאר יעדן. מאנרא איז דאך פשוט, און אפילו מאנסי איז נישט פאר יעדן, לדוגמא, איך האב א חבר וועלכער האט שוין געהאט געדונגען א דירה אין מאנסי, און אפילו באשטעלט דעם מואווינג טראק, אלעס איז געווען גרייט, אבער ער האט געמוזט אלעס קענסלען די לעצטע מינוט, צוליב מוסדות, יעדער אין מאנסי ווייסט דאס, עס זענען נישט דא גענוג מוסדות, און די אידן וועלכע קומען פון שטאט מוטשענען זיך זייער מיט דעם.

און דאס איז נאר איין סיבה. פאקטיש איז מאנסי היינט נישט דער מאנסי וואס עס איז געווען אמאל, און די פרייזן זענען גארנישט "אזוי" ביליג. יא, קעגן ברוקלין איז עס זייער ביליג, אבער עס איז נאך אלץ גענוג טייער אז נישט יעדער וויל אהער קומען.

און עס זענען דאך נאך סיבות. זייער ריכטיגע, נישט סתם תירוצים אין די וועלט אריין.

און וואס דו שרייבסט אז אן א חסידות וועט עס נישט גיין, קריג איך זיך אויך.

מאנסי יוכיח און לעיקוואוד יוכיח, ביידע זענען געווארן זייער שיינע שטעט אן א חסידות. און טאקע גיבערס יוכיח אז איך בין גערעכט. ווייל דארט איז יא דא דער כח פון א חסידות, און...

איך וואלט געלייגט אין א זייט דאס ווארט חסידות און גענוצט א צווייטער יסוד, אז דו ווילסט עפענען א שטעטל דארפסטו האבן א אדם גדול וואס זאל דיר אהינשלעפן
און לעיקוואד האט געהאט ר' אהרן קאטלער (אזוי מיין איך)
איי מאנסי, איז דאך אויך דא א יש אומרים אז דער וויזניצער רבי

טהור-עיניים האט געשריבן:לגבי קליוולאנד האסטו א גרויסער טעות. זעט מיר אויס אז דו ביסט נאך קיינמאל נישט דארט געווען. קליוולאנד איז נישט קיין מאנסי אדער מאנרא. קליוולאנד איז א גרויסער שטאט, מיט געשעפטן נענטער צום שטוב, אפשר נישט אזוי ווי ווילי, אבער ווייט נישט אזוי ווי מאנסי מאנרא, און אויך בערג זענען דארט נישט פארהאן.

אין א געוויסן זין האט קליוולאנד די מעלות פון מאנסי, אז די הייזער זענען בדרך כלל איינצעלנע, מיט א שטיקעלע פראפערטי, א בעק יארד, א פראנט יארד, אבער אויך די מעלות פון א שטאט.

דארט וועסטו האבן שכנים, די קינדער וועלן האבן מיט וועם צו פארברענגען און די פרויען מיט וועם צו יאכנעווען (שטייצעך נאר אויב עטליכע אידן גייען צוזאמען). צו בארגען אייער און מילך וועסטו אויך האבן פון וועם, וגו' וכו'

טהור-עיניים האט געשריבן:אמת, טייל אידן האלטן פשוט נישט ביים מופן, אבער א גרויסער טייל האלט יא, און טייל פון די וואס האלטן יא מופן טאקע קיין מאנסי און מאנרא, אבער עס איז דאך נישט פאר יעדן. מאנרא איז דאך פשוט, און אפילו מאנסי איז נישט פאר יעדן, לדוגמא, איך האב א חבר וועלכער האט שוין געהאט געדונגען א דירה אין מאנסי, און אפילו באשטעלט דעם מואווינג טראק, אלעס איז געווען גרייט, אבער ער האט געמוזט אלעס קענסלען די לעצטע מינוט, צוליב מוסדות, יעדער אין מאנסי ווייסט דאס, עס זענען נישט דא גענוג מוסדות, און די אידן וועלכע קומען פון שטאט מוטשענען זיך זייער מיט דעם.

האיך יתקיימו שניהם?

מי יודע האט געשריבן:איך וואלט געלייגט אין א זייט דאס ווארט חסידות און גענוצט א צווייטער יסוד, אז דו ווילסט עפענען א שטעטל דארפסטו האבן א אדם גדול וואס זאל דיר אהינשלעפן
און לעיקוואד האט געהאט ר' אהרן קאטלער (אזוי מיין איך)
איי מאנסי, איז דאך אויך דא א יש אומרים אז דער וויזניצער רבי

ר' אהרן קאטלער האט גאר ווייניג אידן געשלעפט קיין לעיקוואוד, ווייל ווען ער איז נפטר געווארן האבן אין לעיקוואד געווואינט געציילטע משפחות, לעיקוואוד האט ערשט אנגעהויבן ווערן א ערנסטע ישוב אין די מיטעלע מ' יארן. אין שנת תש"ן האבן נאך דארט נישט געוואוינט קיין גאנצע טויזענט משפחות.

אין מאנסי איז נישט דא קיין שום יש אומרים. עס איז א פאקט אז ווען וויזניצע רבי איז געקומען קיין מאנסי איז שוין דארט געווען א שיינע ישוב פון פרומע אידן, מיט דריי מוסדות, בית דוד פאר די חסידישע, ישיבה ספרינג וואלי פאר די ליטווישע, און אשא"ר פאר די מאדערנע. יא, וויזשניצע רבי האט געהאלפן עס אויפבויען נאך שנעלער, אבער נישט ער האט דאס געמאכט.

שמערי בערי האט געשריבן:

טהור-עיניים האט געשריבן:לגבי קליוולאנד האסטו א גרויסער טעות. זעט מיר אויס אז דו ביסט נאך קיינמאל נישט דארט געווען. קליוולאנד איז נישט קיין מאנסי אדער מאנרא. קליוולאנד איז א גרויסער שטאט, מיט געשעפטן נענטער צום שטוב, אפשר נישט אזוי ווי ווילי, אבער ווייט נישט אזוי ווי מאנסי מאנרא, און אויך בערג זענען דארט נישט פארהאן.

אין א געוויסן זין האט קליוולאנד די מעלות פון מאנסי, אז די הייזער זענען בדרך כלל איינצעלנע, מיט א שטיקעלע פראפערטי, א בעק יארד, א פראנט יארד, אבער אויך די מעלות פון א שטאט.

דארט וועסטו האבן שכנים, די קינדער וועלן האבן מיט וועם צו פארברענגען און די פרויען מיט וועם צו יאכנעווען (שטייצעך נאר אויב עטליכע אידן גייען צוזאמען). צו בארגען אייער און מילך וועסטו אויך האבן פון וועם, וגו' וכו'

טהור-עיניים האט געשריבן:אמת, טייל אידן האלטן פשוט נישט ביים מופן, אבער א גרויסער טייל האלט יא, און טייל פון די וואס האלטן יא מופן טאקע קיין מאנסי און מאנרא, אבער עס איז דאך נישט פאר יעדן. מאנרא איז דאך פשוט, און אפילו מאנסי איז נישט פאר יעדן, לדוגמא, איך האב א חבר וועלכער האט שוין געהאט געדונגען א דירה אין מאנסי, און אפילו באשטעלט דעם מואווינג טראק, אלעס איז געווען גרייט, אבער ער האט געמוזט אלעס קענסלען די לעצטע מינוט, צוליב מוסדות, יעדער אין מאנסי ווייסט דאס, עס זענען נישט דא גענוג מוסדות, און די אידן וועלכע קומען פון שטאט מוטשענען זיך זייער מיט דעם.

האיך יתקיימו שניהם?

שמערל, אנטשולדיגט מיר מיין בטלנות, אבער איך פארשטיי נישט וואס דו פארשטייסט נישט

איך הער דיין מיינונג, אבער לשטתך, פארוואס איז וועד הדירות דורכגעפאלן? מ'האט געסקרינט, מ'האט געהאט די שטיצע פון רב, פון מנהלי המוסדות, און???

האט מען דאך שוין געשמועסט אויבן אז דאס איז מחמת המארגעטשע"ס
לויט די ווערטער אויבן אז זאכן האבן שוין געהאלטן אזוי נאנט

לו יהא מען האט תחלה אוועקגעווארפן מענטשן ווייל מען האט קודם גענומען סאטמאר, וואלט דאך די גאנצע שטעטל נישט געווען סאטמאר, ס'וואלט מן הסתם געווען איין אפטיילונג, לאמיר עס אנרופן אין שיכון, ווי אין א"י, און שפעטער וואלט מען געגאנגען צו פאפא צו ווייס איך ווי, און ווען מען זעט אז איינס האט זיך אויסגעארבעט וואלט זיך אלעס גרינגער אויסגעארבעט.
אבער יושב בשמים ישחק האט ער געגעבן א דריי און די עקענאמיע איז געגאנגען אין די אדמה ועכשיו צפה לרגלי משיח במהרה כי כבר נתקיים שתכלה פרוטה מן הכיס

פארוואס האצעכעס געצויגן ביזן מארטגידזש קריזיס?

חרס הנשבר האט געשריבן:לאמיר קלאהר מאכען דא פאקטען
1 בייסוואטער האבען ארויסגעמופט כל דיכפין אן א קאנטראלע ( ווי טייל פארלאנגען..) געמופט האבען אלע מינים ממינים שונים - אבער רובא דרובא חברה זענען די וועלכע האבען געוואלט אנטלויפען פון די פאנאטישע עלטערען זייערע.. די סאו קאלד " בעסערע" וואס זענען נישט אזוי צוריק געשטאנען... און זיי טוען זיך אן אזוי בעסער ..- פיץ זיך אביסעלע די בארד ס'זאל נישט זיין אזוי ווילד. אביסעלע זיך אנשמעקען מיט בטעמטקייט.. איך רעד שוין נישט פון די ווייבער שול...
פרעג איך אייך מיט די חברה קען מען גיין צום טיש ???? און איר ווילט אז מען זאל פארקויפען אן א קאנטראלע???

סוף דבר אן א קאנטראלע קען סאיז נישט גיין...

סתם בארעדט א הייפעלע אידן. איך האב דארט געהאט א געשוואוסטער קינד, מסלתה ומשמנה פון יהדות החרדית, חסידיש און כעניאקיש, היינט וואוינט ער צוריק אין וומ"ס.

קרעמער האט געשריבן:

חרס הנשבר האט געשריבן:לאמיר קלאהר מאכען דא פאקטען
1 בייסוואטער האבען ארויסגעמופט כל דיכפין אן א קאנטראלע ( ווי טייל פארלאנגען..) געמופט האבען אלע מינים ממינים שונים - אבער רובא דרובא חברה זענען די וועלכע האבען געוואלט אנטלויפען פון די פאנאטישע עלטערען זייערע.. די סאו קאלד " בעסערע" וואס זענען נישט אזוי צוריק געשטאנען... און זיי טוען זיך אן אזוי בעסער ..- פיץ זיך אביסעלע די בארד ס'זאל נישט זיין אזוי ווילד. אביסעלע זיך אנשמעקען מיט בטעמטקייט.. איך רעד שוין נישט פון די ווייבער שול...
פרעג איך אייך מיט די חברה קען מען גיין צום טיש ???? און איר ווילט אז מען זאל פארקויפען אן א קאנטראלע???

סוף דבר אן א קאנטראלע קען סאיז נישט גיין...

סתם בארעדט א הייפעלע אידן. איך האב דארט געהאט א געשוואוסטער קינד, מסלתה ומשמנה פון יהדות החרדית, חסידיש און כעניאקיש, היינט וואוינט ער צוריק אין וומ"ס.

גם אני מצטרף לדברי הרב קרעמער. איך קען א שיינע פאר פון די געוועזענע איינוואוינער דארט, דוקא חסידיש און כאניאקיש

חרס הנשבר האט געשריבן:
בנוגע גיבערס והגלילות אויב וויזניץ דארט תחת נשיאות הרה"צ ר מענדל שליט"א וואלט אנגענומען אנדערע ..וואלט עס געהאלפען פאר די ישובים ארום זיך אויףצו בויען.. און אויך פאר זיי..


זיך צו ווידער זען אין וויליאמסבורג...............

יא, דאס איז אמת, ווען זייערע מוסדות וואלטן אנגענומען אנדערע אידן אויך, וואלטן טאקע מער אידן ארויסגעמופט אהין. והוא אשר דיברנו, די קעטסקיל מאונטענס איז א גוטער לעזונג, אבער מען מוז האבן מוסדות

חרס הנשבר האט געשריבן:
בנוגע קליוולאנד .. כ פאר שטיי נישט איר ווילט וואוינען צווישען ליטווישע..??? כגלייב שווער.. איר וועט זיך נישט טרעפען דאס פלאטץ דארט.. איר וועט זיך ברויכען זעצען לערנען.. אויך איר און אייער בני בית וועלן מיזען אויפגעבען אויף די געשמאקע לשון הרע שמיעסען איירע... און אויב טאקע יא. קענט איר דאך שוין מופען צו סאוט פאלסבורג א סאך נענטער..?

סאיז געווען גראדע א ליטווישע פלאן צו בויען און טעקסידא (צווישען קרית יואל און מאנסי..) אויך זיך נישט אויסגארבעט כדי נישט צו קאמפיטען מיט לייקוואד... גיי פארשטיי...

זיך צו ווידער זען אין וויליאמסבורג...............

עוד הפעם, זעט מיר אויס איר זענט קיינמאל נישט געווען אין קליוולאנד. עס איז דירעקט נישט קיין ליטווישע שטאט. עס איז א אמעריקאנער שטאט. און די אידישע איינוואוינער זענען ברובם הגדול, וואוילע מאדערנע אידן. און טאקע דערפאר זאגט מיין אידענע אז זי מוז האבן נאך צוויי דריי היימישע פרויען צו האבן מיט וועמען צו טוישן א ווארט. (יא, מען קען מיט די מאדערנע אויך, איך בין נישט קיין ראסיסט, זיי זענען זייער וואוילע אידן, אבער דאך, צו קענען זיך געהעריג איינגלידערן דארף מען האבן צוויי דריי (לפחות איינס צוויי), מיט וועמען מען פארשטייט זיך באמת). אבער אויב האט מען דאס, דאן זענען אלע אנדערע זאכן נישט גענוג ערנסט אז מען זאל צוליב דעם נישט גיין.

דער פלאן פון טאקסידא האט קיינמאל נישט געהאט קיין שאנס. צוליב די זעלבע סיבה פארוואס די געגענטער ארום מאנסי זענען נישט געווארן אידיש. ווייל טאקסידא איז שוין באוואוינט, אפשר נישט אזוי געדיכט ווי מאנסי והגלילות, אבער נישט אזוי אז מען זאל קענען דארט אויפבויען אויף א סיסטעמאטישן מהלך טויזענטער דירות.

ארום מאנסי קען נאך אזאנס געשען, אזוי ווי עס געשענט טאקע, צוביסלעך, דער געגענט פארשפרייט זיך אלס אביסל מער און מער, מען קויפט אפ די גוי'אישע הייזער און מען באזעצט זיך דארט, אבער אין א געגענט ווי עס זענען בכלל נישט דא קיין אידן דארט, איז דאס כמעט אום מעגליך. חוץ אין אזא צייט ווי היינט, ווען עס זענען דא אין אמעריקא פילע געגענטער ווי עס זענען פאראן הונדערטער אויף הונדערטער הייזער וועלכע שטייען ליידיגע און געהערן פאר בענק, צו פון אנגעזעצטע דעוועלאפמענטס, אדער פון מענטשן וועלכע האבן נישט געקענטן צאלן די מארטגדעזשעס.

חרס הנשבר האט געשריבן:

טהור-עיניים האט געשריבן:גרייט, אבער ער האט געמוזט אלעס קענסלען די לעצטע מינוט, צוליב מוסדות, יעדער אין מאנסי ווייסט דאס, עס זענען נישט דא גענוג מוסדות, און די אידן וועלכע קומען פון שטאט מוטשענען זיך זייער מיט דעם.

יא סאיז ריכטיג כהאב זיך נאכגעפרעגט די מוסדות אפילו די מער מארדענע האבען א שטארקע קאנטראלע און מיט רעכט.. זיי זיכען נישט די וואס אנטלויפען קיין מאנסי..
און עס איז א פראבלעם פאר זיי.. אנטלויפערס !!!מען האט אייך געבינדען די הענט...

צום שלוס עס איז מיז זיין מיט א קאנטראלע.. מיט א חסידות דערונטער - דער רבי אדער דעם רבינס זון מוזען דארטען וואוינען.. "און אריינלאזען אויך ערליכע פרעמדע.. און די מוסדות און שלום על ישראל

זיך צו ווידער זען אין וויליאמסבורג...............

ניין, איך רעד דא פון א כאניאקישער אינגערמאן. דער פראבלעם איז נישט ווייל די מוסדות האבן א שטרענגען קאנטראל. זיי האבן נישט קיין פלאץ. גיי פרעג זיך נאך ביי די מאנסיער אידן. מוסדות זענען אנגעפילט ביז די נאז און מען נעמט זייער שווער אן נייע שטאטישע מענטשן. ווי ערליך זיי זאלן נאר זיין. (דוקא די שוואכערע האבן יא ווי צו שיקן די קינדער די לעצטע פאר יאר...)

אלזא צום שלוס, צו עס מוז אזוי זיין צו נישט, ווענדט זיך אין וויאזוי דיר שמעקט. אויב ווילסטו דוקא אזוי, וועל איך זיך נישט קריגן מיט דיר. אבער די ראיות דיינע זענען בכלל נישט מוכח. די פאקטן שטימען נישט

צוריק צו די דירות.

איך זע דא א שטארקע מחלוקת הניקים איבער א פאקט צו דער עולם מופט קיין מאנסי און קרית יואל, אבער נישט.

קען אפשר איינער ברענגן ציפערן צו זיין מיינונג?

לויט מיין "שאצונג" מופן קיין מאנסי בערך 20-30 משפחות א יאר, און בערך 15-10 קיין קרית יואל א יאר.

נאכאמאל, איך זאג סתם א שאצונג אין די וועלט אריין, (אזוי ווי פיל אנדערע אויבנדערמאנטע...), לויט דעם איז דאס נענטער צו גארנישט קייגן דעם פארלאנג.

וויכטיג; וואס זאגסטו צו די נומערן פונם עולם וואס מופט?

וויל איך אייך נאר דערציילן אז דער שיינער גאס וואס איר האט דארט געזען איז געבויעט געווארן דורך..... א היימישער בילדער וואס בויעט פיל 'קאנדאס' אין מאנסי.

ס'איז געשטאנען צום פארקויפן לכל דכפין..... ווער האט געוואלט? גיי קוק ווער עס וואוינט דארט.

איר זענט זייער פעסט מיט אייער מיינונג.
כ'האף איר פארשטייט אז מען קען מען שטארק מחולק זיין.
"קיינער" ארבעט נישט פאר יענעם, דער בעקער באקט וואס דער עולם וויל עסן, און דער בילדער בויעט וואס דער עולם וויל קויפן.

גראדע מיין איך אז ווידמען קארט און ווי אויך בעיטס דרייוו וכו' וכו' זענען בכלל נישט ביליג געבויעט, לויט וויאזוי איך האב פארשטאנען פון עטליכע דארטיגע איינוואינער

איר האט בכלל נישט מסביר געווען פארוואס דער חסידישער עולם קויפט נישט קיין פריוואטע וואן-פעמעלי הויז.

איר שרייט קענטליך מיט א אנגעזויערטע ווייטאג אויף די בילדערס היתכן זיי מאכן געלט??? (כ'הער זיי האבן געלט.. דאס איז שוין שלא מענין).

אפשר קענסטו ערקלערן פארוואס די פילע פילע הייזער וואס ווערן געבויט אין די מאנסי געגנט און אין קרית יואל דורך פריוואטע מענטשן און די דעוועלאפערס באקומען ניט קיין גרייצער! פארוואזשע בויען די אלע מענטשן קאנדאס נישט וואן-פעמעלי הייזער??????

ווינקל, וואס איך זאג צו די נאמבערס פון יונגעלייט וואס מופן? יעדע וואך מופן ארויס צווישן 350 און 400 יונגעלייט... איי מין פארוואס עפעס 15 א יאר?

לאמעך דיר נאכאמאל זאגן, איך קום פון גאר א אנדערע ענגל ווי רוב עולם דא, איך שטעל מיך נישט פאר, איך מיין נישט, און נישט מסתם, רוב זאכן וואס איך האב געשריבן קומט - ווי מ'זאגט - פון עקספיריענס, איך האב געדיעלט מיט מענטשן ביי די וועד הדירות, און איך האב געזעהן ווי דער זעלבער מענטש וואס האט געזאגט איך מוף!!! אן קיין "איפס און באטס", האט שפעטער נאר געוואלט מאכן זיכער אז מ'גייט צושטעלן דאס און יענץ...

און איך זעה אז דער עולם איז ביזי שרייבן אז די דיוועלאפער מיינט זיך, עבסעלוטלי! נאר זיך און זיין טאש מיינטער, משיגע דארפער זיין צו מיינען מיך און דיך! און דאס האב איך געשריבן, דער בילדער דארף אריינטאנצן, און בויען געשמאקע ברייטע דירות, אנדעם וואס ער זאל אפילו האבן איין אפליקעישן, א נישט וועט א מיליאון דאללער מארקעטונג קאמפיין אויך נישט העלפן! אויב ווילער מאכן געלט, זאלער מאכן די אינוועסמענט!!!

חרס'ל!!!

די וועד הדירות האט גארנישט געהאט מיטן דיוועלאפער, זיי זענען געווען די פארמיטלער צווישן די דיוועלאפער און דעם ציבור.

ווי שוין געשריבן זוכן די דיוועלאפערס צו מאכן געלט! אבער צו קענען מאכן געלט מוז מען מאכן זיכער אז מ'האט א ציבור צופרידענע יודן, ווייל אן דעם קענען זיי קיין געלט נישט מאכן.

די וועד הדירות האבן געזוכט צו זעהן ווי זיי קענען העלפן מענטשן מיט די דירות פראבלעם.

דא איז געשעהן די שידוך, די וועד האט זיך צאמגעזעצט מיט די אינוועסטערס, און אזוי פראבירט צו מאכן זיכער אז יעדער זאל זיין צופרידן.

איך בין אריינגעשלעפט געווארן צו די וועד הדירות דורך אייוועלט, איך האמעך דארט געדרייט געוואור צו ווערן וואס טוצעך ביהיינד די סין, און צום סוף האבעך אליין וואלאנטירט.