אידישע וועלט פארומס

היפאקריט האט געשריבן:

מיללער האט געשריבן:לפי עניית דעתי באלאנגט דער שמועס נישט אין דעם פארום און אויף אזא פלאץ, עס האט א פארשטינקענע קאווע גערוך.

ואיני אומר קבלתי דעתי, והמנהלים יחליטו.

fwiw אין דעתי כן
אבער אז מ'רעדט שוין פון קאווע מיינעך אז דער אורגינעלער שמועס וואו ס'איז בעהאנדלט נכדי גדולי ישראל שעזבו את הדרך (ולמה!) דאס שמעקט פון קאווע

אנשולדיקט פאר'ן פאקריכן פונעם נושא

WOW! Smoking gun proof

דארט שטייט בפי' קאווע בבחי' פיו הכשילו...

מילכיגער האט געשריבן:צום שלוס, האט איינער א מקור לגבי הרב מיללער?

דער תירוץ צו דיין קשיא (ווי רבי אביגדור מיללער פלעגט זאגען) איז די איבער טויזענט טעיפס פון די דאנערשטיג נאכט השקפה שיעורים וואס הגאון רבי אביגדור מיללער זצ"ל האט געגעבען במשך צענדליגער יארען.

אני הקטן האב ב"ה זוכה געווען צו זיצען ביי א סאך פון זיינע שיעורים, און בסך הכל אויסגעהערט און אנוועזענד געווען ביי הונדערטער שיעורים.

אזוי ווי איך בין נישט קיין בן גרים (נישט קיין עוולה אויב יא) בין איך שוין געקומען מיט פארטיגע השקפות צו זיין שיעור (נישט אויף אלעס); אבער פון דעסטוועגען דאך, געשלינגען מיט דארשט זיינע ווערטער. זייענדיג זייער נייגעריג אין היסטאריע פון קינדווייס אן, האב איך געשפירט אז ער רעדט צו מיר. אלץ א זייטיגע פועל יוצא האביך זיך פון אים אויס געלערענט א גוטען ענגליש, ווייל ווי באקאנט האט ער געוואויגען און געמאסטען יעדען ווארט, און אלעמאל געניצט דאס שארפסטע אויסדריק וואס איז פארהאן. ער האט טאקע גערעדט שטייט, אבער צווישען זיינע ווערטער אויב מען האט מיט געהאלטען מיט אים, האט מען זייער א סאך געקענט קונא זיין. אוי פארבענק איך מיר אין אים.

געווען איז ער אבער מיין דריטער רבי, אדער בעסער געזאגט מיין דריטער מענטאר. די ערשטע צוויי, זענען נאטירליך געווען, מיין רבי צו וועם מיין שורש נשמה האט געצויגען, און אויך א זיידע מיינעם וואס איך פלעג זיך פאר אים אויס שמועסען און ער פלעגט מיר שטעלען אויפען ריכטיגען טרעק. א מאל מער קנאיש און אמאל ווייניגער. אלזא, כאטש כ'האב געקענט הערען פון רבי אביגדור מיללער זיינע מיינונגען אויף געוויסע מענטשען און ענינים, פון דעסטוועגען אויב איז עס געווען בניגוד צו וואס איך האב מקבל געווען פון מיין רבי אדער שטיב, האביך עס נישט געמאכט מיין השקפה, נישט צו רעכטס און נישט צו לינקס.

פארוואס שרייב איך דער הקדמה? ווייל עס איז מיר געווארען נישט גוט ליינענדיג דער אשכול. מיין נאמען איז דא דערמאנט ווי א טרעגער פון איינע פון רבי אביגדור מיללער'ס מיינונגען, און איך פיל א שטיקעל אחריות צו שטעלען עס און פערספעקטיוו.

א מענטש דארף וויסען ווי איין און ווי אויס. דאס קען מען אבער קיינעם נישט לערנען, מען דארף ניצען דער זעקסטער חוש, און מער ווי אלעס דארף מען האבען סייעתא דשמיא.

דער כלל דארף זיין אז אל תיטוש תורת אמך; אויב דיין מאמע האט דיר געלערענט אז דאס איז טרייף, אדער יענער איז טרייף; איז דאס טרייף, און יענער איז טרייף. איי ביי א צווייטען איז עס כשר? איז זיין מאמע האט אים אנדערש געלערענט, און ער איז פינקט אזוי ווי די מקיים דער אל תיטוש תורת אמך, נישט קיין האר ווינציגער.

דער פראבלעם ווערט, ווען מען ווערט עלטער און מען זעהט א וועלט (יענעם'ס וועלט), און מען קען גאר שטארק פארקריכען פון וואס מען האט געלערענט ביי טאטע מאמע, זיידעס אוון באבעס. דענמאלץ הייבען זיך אן אלע פראבלעמען. אויב אבער ווייסט מען אז מיין קבלה איז ריכטיג, נאר יענער האט רעכט צו האבען מקבל געווען אנדערש; דענמאלץ קען מען א סאך דולדען און נישט נשפע ווערען פון יענעס'ס קבלה.

אנהויבענדיג דער תגובה האביך געהאט בדעה אריין צו קריכען און פארשידענע זאכען וואס כ'האב געהערט פון מו"ר הגאון הצדיק רבי אביגדור מיללער זצ"ל. איך רוף אים מיין רבי, ווייל ער האט געהאט א גרויסע השפעה אויף מיר אין פארשידענע ענינים, און איך דאנק דער באשעפער וואס האט ברוב חסדיו מיר פארשדכן'ט אנצוקומען צו אים וואס איז געווען ממש ווי געווינטשען פאר מיין תחינות הנפש. הלוואי וואלט איך נאך א סאך מער מקבל געווען פון אים.

היות כ'זעה אז עס מיר זייער שווער דאס שרייבען, צוליעב מורא אז מען זאל מיר נישט שלעכט פארשטיין, און נישט ריכטיג אויס טייטשען מיינע ווערטער; איז וועל איך מוזען בלייבען שטיין דא.

דאס איינציגסטע זאך וואס כ'וועל יא זאגען, איז נאכאמאל מיט וואס כ'האב אנגעהויבען, אז רבי אביגדור מיללער'ס געדאנקן זענען רעקארדירט. און אין הכי נמי אז זיינע ספרים זענען אפשר צענזורירט, און אפשר אויך די Questions and answers נאכען דאנערשטיג נאכט שיעורים (ער אליין, דאכט זיך מיר האט דער קשיות און תירוצים סעגמענט, אליין צענזורירט, למשל נישט געלאזט קיין קלאץ קשיות וכו'), איז אבער דער עיקר דאנערשטיק נאכט שיעור טעיפס נישט גערירט (to the best of my knowledge); איז אלזא דארף מען דארטען טרעפען פינקטליך זיינע ווערטער וואס ער האט געזאגט, און דער עיקר וויאזוי ער האט עס געזאגט.

הרב ספוסמן

SPUSMN האט געשריבן:דער כלל דארף זיין אז אל תיטוש תורת אמך; אויב דיין מאמע האט דיר געלערענט אז דאס איז טרייף, אדער יענער איז טרייף; איז דאס טרייף, און יענער איז טרייף. איי ביי א צווייטען איז עס כשר? איז זיין מאמע האט אים אנדערש געלערענט, און ער איז פינקט אזוי ווי די מקיים דער אל תיטוש תורת אמך, נישט קיין האר ווינציגער.

דער פראבלעם ווערט, ווען מען ווערט עלטער און מען זעהט א וועלט (יענעם'ס וועלט), און מען קען גאר שטארק פארקריכען פון וואס מען האט געלערענט ביי טאטע מאמע, זיידעס אוון באבעס. דענמאלץ הייבען זיך אן אלע פראבלעמען. אויב אבער ווייסט מען אז מיין קבלה איז ריכטיג, נאר יענער האט רעכט צו האבען מקבל געווען אנדערש; דענמאלץ קען מען א סאך דולדען און נישט נשפע ווערען פון יענעס'ס קבלה.

ייש"כ. זייער קלאר און ריכטיג ארויסגעברענגט.

איך בין נישט דאהי געווען אפאר טאג....

איינער האט שוין געענטפערט די פראגע פונעם פותח האשכול??? וועל איך זיך נעמען מישן תגובות!

נישט עכט.
--
רב שפוזמן אייערע ווערטער גייען אריין אין די כלל פון "צריכין לימוד וחזרה".

די שפראך איז געווארן רייכער.... רייכער......און נאך רייכער....

און פלוצילנג...



פרררררררררררררררררררררררררררררר.............

הרב שומר

זייען זי זא געפעליג און ענדיגן זי אייער רעדע...

אנעים זמירות האט געשריבן:

SPUSMN האט געשריבן:דער כלל דארף זיין אז אל תיטוש תורת אמך; אויב דיין מאמע האט דיר געלערענט אז דאס איז טרייף, אדער יענער איז טרייף; איז דאס טרייף, און יענער איז טרייף. איי ביי א צווייטען איז עס כשר? איז זיין מאמע האט אים אנדערש געלערענט, און ער איז פינקט אזוי ווי די מקיים דער אל תיטוש תורת אמך, נישט קיין האר ווינציגער.

דער פראבלעם ווערט, ווען מען ווערט עלטער און מען זעהט א וועלט (יענעם'ס וועלט), און מען קען גאר שטארק פארקריכען פון וואס מען האט געלערענט ביי טאטע מאמע, זיידעס אוון באבעס. דענמאלץ הייבען זיך אן אלע פראבלעמען. אויב אבער ווייסט מען אז מיין קבלה איז ריכטיג, נאר יענער האט רעכט צו האבען מקבל געווען אנדערש; דענמאלץ קען מען א סאך דולדען און נישט נשפע ווערען פון יענעס'ס קבלה.

ייש"כ. זייער קלאר און ריכטיג ארויסגעברענגט.

מסכים מיט יעדע איינציג ווארט. א ב ע ר...UP TO A POINT ווי איז די פוינט? דארף מען וויסן ווי איין און ווי אויס...

ווען איך וועל הערן אז ר' פלוני המשפיע האט גראדע נישט געהאלטן אז ס'איז דא אזא זאך ווי גלגול/זוה"ק (און איך בין מדגיש אז איך רעד בזמנינו אלה אחר שנתקבל בקרב ישראל ודו"ק) אבער חוץ מזה איז ער 1000% אויסגעהאלטן וכו', וועל איז זיין זייער RELUCTANT אים צו הערן און אפילו אויב יא וועל איך דארפן זיין זייער CAREFUL און נוצן מיין "פילטער" און זיין ALERT זיכער צו מאכן אז די דעה איז נישט אריינגעמישט ודי לחכימא.

איז לענינינו. אני הק' האב שוין געוויסט אז פארשידענע קבלות זענען געווען אנדערש ביי הרה"צ. אבער צו האלטן רמ"ד בכבוד? AT LEAST ביי מיר מיינט דאס אז איך דארף מיר אנטון די פילטער...DONT GET ME WRONG ער בלייבט ווייטער זייער טייער און איך וואלט דן געווען אז במקומותיהם לא ראו חומר הענין וכו' אבער...

דאס איז טאקע זייער הייקעלע נקודות, און ס'אשאד אז מ'דארף אריינגיין אין דעם אלעם פאר מבאקומט א פשוטע תירוץ אויף א פאקט שאלה...

אוי! פון הגאון הצדיק רבי אביגדור מיללער זצ"ל קען מען רעדן א גאנצע נאכט, ער איז געווען א ריזן דענקער, און פון די גרעסטע בעלי משפיעים בדורו. איך אליין האב אויך געהאט די זכי' צו זיין ביי איינער פון זיינע שיעורים ווען מיין מאמע האט מיך מיטגענומען אלס גרויס קינד. איך האב טאקע דאמאלטס נישט פארשטאנען ווייל איך בין נאך געווען יונג, אבער איך האב געהאט די זכי' צו זען מיט מיינע אויגן אזא אדם גדול וחשוב. די Questions and answer וואס איז ארויסגקעמען איז א אוצר גדול, א מים שאין לו סוף, א קוואל וואס גיסט זיך, לויטערע, ריינע טיפע מחשבות און געדאנקען זי"ע.

ביי די צווייטע חלק פון Questions and answers רעדט ער טאקע פונקט פון די טעמע פון חסידים און מתנגדים, וכשאזדמן וועל איך עס דא ארויף לייגן בל"נ.

SPUSMN האט געשריבן:

מילכיגער האט געשריבן:און אלעמאל געניצט דאס שארפסטע אויסדריק וואס איז פארהאן.

ענדערש: און אלעמאל גענוצט דאס 'בעסטע' אויסדריק וואס איז פארהאן.

עס איז מיר זייער נישט ניחא צו זיין דער וואס גיבט דא איבער די ווערטער פון רבי אביגדור מיללער פינקט אויף אזעליכע זאכען? אבער לאידך גיסא קען איך אויך נישט זיצען בשאט נפש און צולאזען אז מען זאל אים מיסקוואויטען און זאגען אז ער האט געהאלטען רמ"ד בכבוד.

דאס בעסטע וואלט געווען ווען מען קען א פיר נעמען דער טעיפ, און עס דריקען כמו שהוא. אבער ביז דענמאלץ (בדלית ברירה) גיב איך איבער וואס ליגט מיר אין זכרון אבער איך נעם נישט דערויף קיין אחריות אז איך געדענק פינקטליך יעדען ווארט.

אז ער האט געהאלטען רמ"ד בדרך כבוד איז נישט קיין ריכטיגער סטעיטמענט. לויט ווי איך געדענק האט ער געזאגט פאזעטיווע און אויך נעגעטיווע זאכען וועגען אים. ער האט געמאכט א פאזעטיווע סטעיטמענט אז מענדלסאהן'ס ספר זיך אן נעמענדיג פאר דער אידישען גלויבען, האט בשעתו געמאכט א גרויסע רושם. און אויך געזאגט אז דאס איז זיכער אז ווען די אלע מלומדים און פראפעסארען זענען געווען ביי אים אין שטוב זיך מתווכח זיין מיט אים, איז ווען עס איז געקומען דער זמן מנחה, האט ער זיך אנטשולדיגט, און אריין אין א זייטיגען צימער און זיך געשטעלט דאווענען מנחה. ער האט עס געזאגט אלץ א פאזעטיווער זאך פון מענדלסאהן. איך געדענק נאך ווען איך האב עס איבער דערציילט פאר מיין ווייב, האט זי געפרעגט "פארוואס איז ער נישט געגאנגען אין שוהל דאווענען"?

דער עיקר פארוואס ער האט גערעדט פון מענדלסאהן ביי יענער שיעור איז געווען ארויס צו ברענגען אז פיפציג יאר נאך דער פטירה פון מענדלסאהן איז שוין האלב דיייטשלאנד געווען אסימילירט, און דאס איז געווען א דאנק מענדלסאהן מיט זיין מהלך פון "א איד אין דער היים און א גוי אין גאס"!

אויך האט ער דערמאנט דאס פארדארבענע שטיב וואס מענדעלסאהן האט געהאט, אז בשעת ער איז געזעצען אין זיין צימער אין גערעדט מיט די אלע געלערענטע פון די וועלט, פלעגט זיין טאכטער (טעכטער אפשר) אפטוהן כל עבירות שבעולם אין אן אנדערע צימער. דאס הייסט, אז נישט נאר האט ער שלעכט מחנך געווען זיין דור, נאר זיינע אייגענע קינדער האט ער אויך שלעכט מחנך געווען.

ואני את כבוד רבי הצלתי.

הייסט דאס אז ער האט דאס אלעס ארויסגעברענגט אין די CONTEXT אז זיין מהלך האט באנקראטירט דייטשלאנד? דאס איז זייער א VALID וועג פון ארויסברענגען די נקודה אז הגם ער האט אפשר אנגעהויבן מיט גוטע כוונות האט ער נישט געקענט מצליח זיין מיט זיין מהלך נגד תוה"ק. איז הגם ביי אונז איז ער יא געבליבן RECORDED אלס א מזיק מסית ומדיח, איז דאס שוין יא א VALID חילוק אין בליק און צוגאנג בין העדות והחוגים וכדלעיל. (למשל נה"ו איז אויך ארויסגעברענגט אין זכרון יעקב אין א ענליכן בליק ואכמ"ל והמלבי"ם מביאו בפירושו).

איז דא לידעתך עפעס אין זיינע ווערטער וועגן שד"ל?

יישר כח על טירחתך להצדיק את הצדיק מעיקרא.

WOW!!! אזא ריזן חילוק!!
ייש"כ רב שפוזמן.

כבר הבאנו פעם שהבני יששכר אמר על הרמ'ד שהי' פרומע דושע, מובא בהקדמת חבצלת השרון ומשם בהקדמת חי' בני יששכר

דושע?

http://www.hebrewbooks.org/pagefeed/heb ... 857_40.pdf
עיין כאן
והפי' דושע בפוליש פירושו נשמה
ולא רצה לבטאות על רשע כזה נשמה, ודו"ק
לייג אריין נשמה און גוגעל טרעסלעיט, ותראה

הרב ספוזמן שליט"א
געוואלדיג!

נאך צוויי בלעטער פון .... פיינעלי איינער ענטפערט

ישר כח ר' ספוזמאן

שלום עלי חבירי, איך בין א תושב דא אין איי וועלט, נאר מחמת סיבות ניץ איך נישט מיין ניק פאר איבער א יארע, איך בין מסופק געווען עס יעצט יא צו ניצן אבער לאמיר פראבירן קודם די אנדערע וועג. איך שרייב די הקדמה בכדי די ערנסטע חברים דא זאלן מיינע ווערטער אננעמען, און נישט מיר אנקוקן ווי נאך א יונגערמאנטשיקעל וואס פראבירט דא אויס זיין חוש הכתיבה און ידענות.

אט היינט אינדערפרי אויפן וועג צום ארבעט האב איך באשלאסן צו הערן משיעורי רבי אביגדור זצ"ל, איך פארמאג די איי-פאד מיט זיינע 1900 שיעורים. איך האב מיר באגעגענט מיט א בלום א 'פרח' שיעור נומער 288, די קעפל פון די שיעור האט מיר געצויגן צוליב א חלק אין היסטאריע וואס איך יעצט אדורך. אינעם שיעור באציהט זיך רבי אביגדור איבער רמ"ד, צווישן זיינע ווערטער זאגט ער: עס קען זיין אז די כוונות פון רמ"ד איז געווען גוטע, און ער לייגט צו איך האב נישט די ability עס צו זאגן, אבער עכ"פ די תוצאות פון זיינע מעשים האבן געעפנט די טויערן פאר אסימילאציע. ער ברענגט בשעת מעשה עטליכע ראיות אז רמ"ד איז נישט געווען גרייט אויפצוגעבן די אידישע גלויבן אד"ג, אבער ער ברענגט ארויס אז זיינע תוצאות איז געווען א חורבן פאר אידישקייט.

רבי אביגדור איז געווען א בעל השקפה און א היסטאריקער, אלס א היסטאריקער קען מען נישט ניצן קיין געפילן וד"ל.

מצדי אלס פותח האשכול איז די נושא געשלאסן. איך האב געפרעגט א שאלה און ברוך השם באקומען תשובה.

והמנהלים ינהלו

knowledge האט געשריבן:שלום עלי חבירי, איך בין א תושב דא אין איי וועלט, נאר מחמת סיבות ניץ איך נישט מיין ניק פאר איבער א יארע, איך בין מסופק געווען עס יעצט יא צו ניצן אבער לאמיר פראבירן קודם די אנדערע וועג. איך שרייב די הקדמה בכדי די ערנסטע חברים דא זאלן מיינע ווערטער אננעמען, און נישט מיר אנקוקן ווי נאך א יונגערמאנטשיקעל וואס פראבירט דא אויס זיין חוש הכתיבה און ידענות.

אט היינט אינדערפרי אויפן וועג צום ארבעט האב איך באשלאסן צו הערן משיעורי רבי אביגדור זצ"ל, איך פארמאג די איי-פאד מיט זיינע 1900 שיעורים. איך האב מיר באגעגענט מיט א בלום א 'פרח' שיעור נומער 288, די קעפל פון די שיעור האט מיר געצויגן צוליב א חלק אין היסטאריע וואס איך יעצט אדורך. אינעם שיעור באציהט זיך רבי אביגדור איבער רמ"ד, צווישן זיינע ווערטער זאגט ער: עס קען זיין אז די כוונות פון רמ"ד איז געווען גוטע, און ער לייגט צו איך האב נישט די ability עס צו זאגן, אבער עכ"פ די תוצאות פון זיינע מעשים האבן געעפנט די טויערן פאר אסימילאציע. ער ברענגט בשעת מעשה עטליכע ראיות אז רמ"ד איז נישט געווען גרייט אויפצוגעבן די אידישע גלויבן אד"ג, אבער ער ברענגט ארויס אז זיינע תוצאות איז געווען א חורבן פאר אידישקייט.

רבי אביגדור איז געווען א בעל השקפה און א היסטאריקער, אלס א היסטאריקער קען מען נישט ניצן קיין געפילן וד"ל.

איך האב יארען צוריק געהערט פון מיין טאטע זז"ג אז עד היום איז נישט קלאר צי רמ"ד האט געהאט א ציהל אפצו'שמד'ן כלל ישראל, צי ער האט געהאט מעסיג ריינע כונות אבער זיין מהלך ברענגט לידי שמד.

תושלב"ע

knowledge האט געשריבן:רבי אביגדור איז געווען א בעל השקפה און א היסטאריקער, אלס א היסטאריקער קען מען נישט ניצן קיין געפילן וד"ל.

ער איז אבער געווען א היסטאריקער מיט געפילן.

קעניגזאן האט געשריבן:

knowledge האט געשריבן:רבי אביגדור איז געווען א בעל השקפה און א היסטאריקער, אלס א היסטאריקער קען מען נישט ניצן קיין געפילן וד"ל.

ער איז אבער געווען א היסטאריקער מיט געפילן.

אבער ער האט נישט געבויט קיין פאקטן לפי די געפילן.

הרב ספוזמאן, יעדע פון דיינע תגובות אין דעם אשכול איז ווערד קעש! גיס ארויס מער פון די אוצרות וואס דו פארמאגסט.