קומט אריין פאר א גלעזעלע שנאפס און א גוט ווארט
http://www.ivelt.com/forum/
טייבעלע האט געשריבן:msp האט געשריבן:http://en.wikipedia.org/wiki/Benjamin_Franklin
דאס האב איך געמיינט טאקע צופרעגען קען עס דען זיין אז עם מיינט מען,
ער איז דאך געשטארבען אין די אידישע דאטום בערך תקן, דאס הייסט בערך
אכציג יאר פאר דאס ספר איז געדרוקט געווארען, און אויב מיינט מען יא איהם וואס איז די שייכות דא?
יוראפ האט געשריבן:ברין
וואו איז דאס?
קרעמער האט געשריבן:יוראפ האט געשריבן:ברין
וואו איז דאס?
אין דייטשלאנד
יוסף שרייבער האט געשריבן:אין בעטלאן-בעקלאן בשנת תרס"ח, ס"ה האט מען געדרוקט דארט 9 ספרים 3 דערפון בשנת תרס"ח.
יוראפ האט געשריבן:קרעמער האט געשריבן:יוראפ האט געשריבן:ברין
וואו איז דאס?
אין דייטשלאנד
בלשון דייטשלאנד אומרים: דאנקען שיינע
ישלהוסיף האט געשריבן:יוסף שרייבער האט געשריבן:אין בעטלאן-בעקלאן בשנת תרס"ח, ס"ה האט מען געדרוקט דארט 9 ספרים 3 דערפון בשנת תרס"ח.
א גאנצע דריק פאר בלויז 9 ספרים, דריי דערפון בשנת תרס"ח, דאס הייסט תרס"ח איז געוועהן דער הויך פונקט, אין בעסטע יאר פון דעם דריק, די אנדערע זעקס ספרים ווען זענען זיי געדריקט געווארען פאר שנת תרס"ח אדער נאך דעם? איז דא א רשימה פון די ניין ספרים?
יוסף שרייבער האט געשריבן:לכאורה זענט איר גערעכט, מען טרעפט א דרוקער חיים שאהנפעלד וואס האט געדרוקט 2 פולעמיק ספרים אין סאמאש-איוואר בשנת תר"ע און דערנאך געדרוקט 2 ספרים אין דעעש בשנים תר"ע-ע"א, איך קען נישט גאראנטירען עס איז דער זעלבער מענטש אבער מסתבר אז יא.
יוראפ האט געשריבן:ברין
וואו איז דאס?
יוסף שרייבער האט געשריבן:לכאורה זענט איר גערעכט, מען טרעפט א דרוקער חיים שאהנפעלד וואס האט געדרוקט 2 פולעמיק ספרים אין סאמאש-איוואר בשנת תר"ע .
יוראפ האט געשריבן:קלוזש
יוסף שרייבער האט געשריבן:יוראפ האט געשריבן:קלוזש
=קלויזענבארג.
msp האט געשריבן:יוסף שרייבער האט געשריבן:יוראפ האט געשריבן:קלוזש
=קלויזענבארג.
= קאלאשוואר
farshlufen האט געשריבן:למעשה? אלע דריי.
יוסף שרייבער האט געשריבן:דא ביי דעם פאל [באר מים חיים] איז די סיבה מער א פשוטע,דער מדפיס ר' צבי זאב בן ר' דוד רובינשטיין האט אריבערגעברענגט זיין בית דפוס פון סלאפקאוויץ קיין מאהלוב און געדרוקט דארט פארשידענע ספרים,דער באר מים חיים וואס איז טאקע געווען אב"ד מאהלוב שרייבט אויף עם בספרו סידורו של שבת שנדפס שם ' שהוא אחד המיוחד מעושי מלאכת ה' מן המדפיסים' .
בשנת תקע"ג האט ער געמוזט מפסיק זיין די ארבייט וועגען מלחמת נאפוליון וואס האט דאן געבושעוועט, בשנת תקע"ו האט ער צוריק אנגעהויבען צו דריקען ביז תקע"ט ווען ער האט פארקויפט אלע זיינע כלים צום מדפיס פנחס אליעזר ביליטש פון סדילקוב,למעשה האט מען צום ערשט געדרוקט חלק שמות אין מאהלוב אזוי ווי די מדפיסים שרייבען ביים סוף "והתחלת ההדפסה היה מן הכרך הלז'' ,זעה אויך הסכמת הרה"ק ר' מרדכי קרעמניצער ''והנה נמצא ... מיקירי ק"ק מאהלוב... ר’ יעקב נ"י מחותנו של ... המחבר זללה"ה '' און די הודעה שנדפס מעבר לשער חלק א
"הרב... ר’ מרדכי זצ"ל מכר את זכות ההדפסה לר’ יעקב ממאהלוב, וכעת מכר... כל... הזכיות לר’ חיים ישכר מסדילקוב. דהיינו אז די כת"י איז קודם געווען אין מאהלוב און שפעטער אין סדילקוב.
מערקט אז אויף די שער חלק בראשית שטייט 'געדרוקט אין סדילקוב...במצות ובהגהת צבי זאב...דוד רובינשטיין שהיה מדפיס במאהלוב' והכול מובן.
חלק מנוסח השערים נדפס בדיו אדומה. התיבה "במאהלוב" נדפסה בהבלטה.
בשערים של החלקים א, ג-ה הפרט: ב'י'ו'ם' ה'ה'ו'א' י'צ'א'ו' מ'י'ם' ח'י'י'ם' מיר'ושל'ם [תק"ע!]. כנראה צריך להוסיף אות י' של 'ירושלם'. מעבר לשער חלק א אישור הצנזור משנת 1820. בשער חלק ב הפרט: ו'ה'נ'ה' ב'א'ר' ב'ש'ד'ה' [תק"ף].
בשערים של החלקים א, ג-ה: "גדרוקט אין סדילקאב". בחלק ב (שמות) לא נזכרת סדילקאב, וכפי הנראה נדפס חומש זה במאהלוב. כך נראה גם מהקישוט שבשער, המיוחד לדפוס מאהלוב (עיין א' יערי, הדפוס העברי במאהלוב, קרית ספר, כג, תש"ו-תש"ז, עמ' 312).
ספר שמות נדפס ראשון לכל החלקים, כפי שכותבים המדפיסים בסוף חלק זה, דף לז,ב (בסוף אסתר), ב"לוח הטעות והשמטות": "והתחלת ההדפסה היה מן הכרך הלז". כפי הנראה במשך ההדפסה של החומש נמכר הספר למדפיסי סדילקוב, שרכשו אותו זמן את האותיות וקצת מהקישוטים
של בית הדפוס של רבינשטיין במאהלוב (עיין יערי, שם, עמ' 310. לדעתו הרוכש הוא אליעזר ביליץ). המשך ההדפסה היה בסדילקוב.
אכן חלק ב שונה מיתר החלקים: שערו שונה בנוסח, בצורה ובדפוסת; לא נדפסו בו "מעלות החומש" (ראה להלן); בחלק זה רוכזו כל ההפטרות בסוף החומש, ובחלקים האחרים נדפסה כל הפטרה אחר הפרשה; בעל הטורים נדפס בחלק זה באותיות מרובעות במקום באותיות רש"י;
בספר שמות בכל קונטרס 4 דפים, והחלקים האחרים נדפסו בגליונות של שני דפים בלבד, ועוד.
כתב היד של "באר מים חיים" נשלח מארץ ישראל אל ר' מרדכי מקרעמניץ, הכותב בהסכמתו: "כאשר הגיעו אלי הכתבים ... קבלתי עלי עול הטורח הזה ונתתי אותם להעתיקם ולסדרם... והנה נמצא ... מיקירי ק"ק מאהלוב... ר' יעקב נ"י
מחותנו של ...המחבר זללה"ה, אשר רוצה ...להדפיסם... וכל ההסכמות הנזכרים אני מוסר לו" (שתי ההסכמות הראשונות ניתנו לר' מרדכי מקרעמניץ). ב"הודעה" מעבר לשער חלק א נאמר כי "הרב...ר' מרדכי זצ"ל" מכר את זכות ההדפסה לר' יעקב ממאהלוב, "וכעת מכר...כל...הזכיות"
לר' חיים ישכר מסדילקוב. האחרון "אסף... עוד הסכמות מרבני זמנינו שלא ...להדפיס שנית החומש הלז בלתי רשותו... עד שנת ת"ר". ההסכמות הללו לא נדפסו.
msp האט געשריבן:איז ער נישט געווען דער דרוקער פון המודיע?