אייוועלט ניק אינטערוויא #3 - לכתחילה אריבער

געשמאקע ארטיקלן און בילדער וכדו'

די אחראים: אחראי, געלעגער

אוועטאר
פלטיאל
שר האלפיים
תגובות: 2252
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אפריל 13, 2015 10:19 pm
לאקאציע: בערך פופצן מינוט אוועק...

אייוועלט ניק אינטערוויא #3 - לכתחילה אריבער

תגובהדורך פלטיאל » פרייטאג ינואר 08, 2016 11:36 am

ווען עס איז מיר בייגעפאלן צו אינטערוויוען 'לכתחילה אריבער' אדער ווי ער ווערט גערופן 'חילי' איז געווען ביי מיר קלאר אז איך גיי דא באגעגענען א הויך שלאנקע פארשוין, קאלטענעס בארד און טיפע שווארצע אויגן, אבער וואס ווען און וואו.. זייט וויסן אז 'חילי' איז נידריג פעשליכן אינגערמאן, א אויסגעקראכענע מארדע און צוקראכטע ליפן, איך בין געווען אין שאק...

אקעי וואטעווער, מיינט נישט אז עס איז געווען גרינג צו כאפן א שמועס מיט אים, עס איז געווען איוואלווד פיל שתדלנות, כאבאר און פעטיציעס, אבער צום סוף האבן מיר עס ב"ה באוויזן.

געגאנגען.... לאמיר אים איבערגעבן די ווארט...
מיין מיינונג קען זיך אפשר טוישן אבער נישט דער פאקט אז איך בין גערעכט!

אוועטאר
פלטיאל
שר האלפיים
תגובות: 2252
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אפריל 13, 2015 10:19 pm
לאקאציע: בערך פופצן מינוט אוועק...

תגובהדורך פלטיאל » פרייטאג ינואר 08, 2016 11:38 am

א שיינעם דאנק פאר פלטיאל, פארן צושטעלן די אינטערוויו, און די אינטערוויוס בכלל, און פארשטייט זיך אלעס וואס ער גיט צו צו אונזער וועלטל.

א עקסטערע ישר כח פאר "ארענדאר" פאר די מנהלים און אחרים, פארן צושטעלן דאס פלאץ כהוגן. דאס איז עפעס וואס דארף ווען עקסטער דערמאנט ווערן יעדן טאג באמת, עקסטער.

א שיינעם דאנק פאר די טייערע חבירים דא. די וואס האבן געפרעגט, ישר כח. די וואס האבן נישט געפרעגט, אבער געבן אין אלגעמיין צו אין אנדערע אשכולות, א שיינעם דאנק אייך אויך, א פאזל איז נישט גאנץ אן אלע שטיקלעך, יעדער וואס לייגט עפעס צו מאכט די בילד מער "פאולקאם". איז א שיינעם דאנק. עקסטער די וואס זארגען זיך צו זאגן א גוט ווארט פאר אנדערע שרייבערס, דאס איז זייער א וויכטיגער זאך. א דאנק.

--
וויאזוי און ווען זענט איר געוואר געווארן איבער דאס 'אידישע וועלט'? און פון וואס האסטו די מערסטע הנאה דא אויפן וועלטל?

א גוטער חבר מיינער מיט וועמען איך פלעג אסאך שמועסן, האט מיר פארציילט פון אייוועלט, און מיר צוגערעדט זיך איינצושרייבן.

כ'האב הנאה פון 90 פראצענט פון אייוועלט. נישט שייך אנצוווייזן אויף א ספעציפישע זאך.
--
פארוואס האט איר אויסגעקליבן די נאמען 'לכתחילה אריבער'?

"לכתחילה אריבער" איז א געדאנקען גאנג. עס איז א פראקטישקייט אין לעבן. און כאטש דאס ווארט גייט ארגינעל אויף עבודת השם, איז עס אבער א אלגעמיינע מהלך אין לעבן אין יעדע זאך.

די געדאנק אז "פארוואס זאלסטו אויסקלויבן די שווערע אומעגליכע וועג, ווען למעשה וועסטו סיי ווי דארפן אנקומען צו די אנדערע וועג"? ביי יעדע סיטואציע, טראכט דורך וואס די אפציעס זענען, און נישט כאפ די ערשטע מהלך און גיי.
אז דו וועסט האבן אלע אפציעס פאר דיר, וועסטו קענען אויסקלויבן וואס עס וועט למעשה ארבייטן אן דארפן אדורך פאלן און נאכדעם סיי ווי דארפן אנקומען אהין.

אז דו גייסט אויף די גאס, און דו זעהסט אז עס איז אנגעזאמעלט וואסער. דו ווילסט נישט אריינטרעטן אינעם וואסער. טראכסטו "לאמיר איבערשפרינגען"!

דו ביסט שוין גרייט צו שפרינגען, און ערשט דעמאלס באמערקסטו, ניין! עס איז צו ברייט, צו איינגעשטעלט, כ'ווייס נישט צו כ'וועל עס קענען מאכען!

שטעלסט זיך אפ, קוקסט ארום, און דו זעהסט אז אביסל ארויפציער איז נישטא קיין וואסער, אדער אז איינער האט אהין געלייגט א האלץ, גייסט אהין און גייסט אריבער די גאס.

ווען דו וואלסט געטראכט אנהייב וואס דיינע אפציעס זענען, וואלסטו געזען אז דו האסט נאך א אפציע אנשטאט אריבערשפרינגען, וואלס באמערקט די אנדערע מעגליכקייט. אבער אנשטאט אריינטראכטען, קוקען אלע מעגליכקייטן, האסטו געוואלאט נעמען די ערשטע געדאנק וואס איז דיר איינגעפאלן – אריבער שפרינגען- .

אנשטאט "אויב עס גייט ניט ארונטער, גייט מען אריבער, דארף מען גייו לכתחילה אריבער"!

און דאס איז ביי עבודת השם אויך פארשטייט זיך. אנשטאטן פרובירן די "ערשטע וועג וואס עס פאלט איין", קוק ארום צו עס איז דא נאך אפציעס, אזוי וועסטו אפשר נישט דארפן דורכפאלן און נאכדעם סיי ווי אנקומען צו די אנדערע וועג.

--
ווער האט באשאפן דער צונאמען 'חילי'?

די נאמען "חילי" איז געווארן מיט די צייט, אזוי ווי אסאך אנדערע האבן באקומען אזעלכע צונעמען, אז מען זאל נישט דארפן שרייבן די גאנצע ניק נאמען, איבערהויפט אז עס א שווערע ספעלינג.

גראדע, איז עס ביי אנדערע געווען "חילא", אדער "יחיאל" און מיט די צייט איז עס געווען חילי.

--
וואס איז אייער בליק אויף אייוועלט בכלל?

וואס איז שייך צו זאגן. עס רעדט פאר זיך! די פילע מעלות פונעם פלאץ איז נישט עפעס וואס מען דארף אפי' אויסשמועסן. די געוואלדיגע אינפארמאציע וואס ליגט דא, די הילף וואס מען קען באקומען, אז מען האט זיך ווי צו דרייען אין א כשר'ע פלאץ אא"וו

-–

וויאזוי מאכט מען ריסוירטש אויף א ארטיקל? האט איר באשטימטע פלעצער פון ווי איר נעמט אייער אינפארמאציע? ווי לאנג בערך נעמט דאס?


עס איז נישטא קיין באשטימטע מהלך. יעדעס מאל אנדערש. און די זעלבע אויף די פראגע ווי לאנג עס נעמט, נישט באשטעטיגט, אמאל געלונגט צו טרעפן די אינפאמאציע גלייך, און אמאל נעמט עס לענגער, און אמאל גאר לאנג.

--
ווען די שרייבסט אן ארטיקל, איז דאס שוין נאכן דורכטון די גאנצע זאך? אדער שטודירסטו עס בשעתן שרייבן? אדער עפעס אנדערש?

אין אלגעמיין ווען איך שרייב עפעס ווייס איך מער ווייניגער וואס איך גיי שרייבן. איך וועל נאר אלס נאכאמאל נאכקוקן די אינפארמאציע, פאר געוויסע זאכען וואס כ'געדענק נישט פונקטליך און צו מאכען זיכער אז די אינפאמאציע שטימט.
און איינמאל מען קוקט נאך... קומט שוין צו אסאך אינפארמאציע. מען זעט נאך טיילן, אנדערע זאכען בעסער ארויסגעברענגט אא"וו. ווען מען קוקט נאך, כאפט מען זיך אויף געוויסע זאכען וואס מען האט אפי' נישט געוואוסט אז די אינפארמאציע פעלט.

אזוי אויך, ביז מען שרייבט עפעס אראפ פאר אנדערע קען מען "זיך פאפן" אז מען פארשטייט עס און מען האט די גאנצע אינפארמאציע. און אפי' מען האט עס שוין איינעם מסביר געווען פנים אל פנים, איז עס נישט קיין פארגלייך, ווייל ווען מען רעדט צו א מענטש קען מען "נוצן די הענט".. אבער אויפן פאפיר מוז יעדע זאך שטומען. נישטא קיין שארט קאטס.

--
געווענליך ווען איינער קען עפעס זייער גוט איז אים שווער זיך צו אראפלאזן און מסביר זיין אלע קליינע דיטעילס וואס קוקט אים שוין נישט אויס וויכטיג. וויאזוי קענסטו עס באווייזן? דו לייגסט דיך אריין אין די שיך פון איינעם, און די שטעלסט דיך פאר אז דו ביסט קאמפליטלי בלענק?

יא גענוי אזוי! איך שרייב עס כאילו כ'הער עס יעצט די ערשטע מאל. ווען איך טו דורך א זאך, נעמט אמאל היפש לאנג ווילאנג כ'האב עס ארויס עד הסוף – לפי ערך – און אמאל ליין איך צענדליגער ארטיקלען ביז איך כאפ א וויכטיגע פאנדומענטאלע נקודה. און ווען כ'וועל עס שרייבן פאר אנדערע, שרייב איך דאס מערסטע ארויס לויט ווי עס איז מיר שווער געווען און וויאזוי כ'האב עס דערנאך פארשטאנען.

אבער נאך א נקודה.

ווען איך שרייב איז עס ביי מיר כאילו כ'זאג עס מיטן מויל. כ'טריי נישט צו שרייבן "שרייבעריש" נאר "רעדעריש".
געווענליך אז איינער שרייבט "שרייבעריש" איז עס פיל שווערער צו פארשטיין, און עס איז פיל שווערער "מסביר צו זיין".

ווען איינער שרייבט כאילו ער זאגט יעצט א שיעור, איז דאס פיל גרינגער און פראקטישער.

--
מען זעט אז דו האסט אן אינטערעסע און פארשטאנד אין וועלטליכע זאכן און דו שרייבסט איבער אזויפיל פארשידענע אינטערעסאנטע נושאים. וואס גלייכט איר די מערסטע פון צווישן סייענס, היסטאריע, טעכנאלאגיע, פאעזיע, פאליטיק אד"ג?

די וועג וויאזוי איך זעה דאס איז, אז עס איז דא צוויי וועגן פון ווילן וויסן זאכען.

עס איז דא איינער וואס וויל קענען א געוויסע נושא אדער נושאים. ער וויל עס ארויסהאבן, פארשטיין אדורך און אדורך.
דערנאך איז דא איינער וואס עס איז נישט פשט ער וויל קענען "די און די" זאך, עס איז נישט א ווילן צו קענען א געוויסע זאך, נאר א הונגעריקייט צו "וויסענשאפט, חכמה" אא"וו איל אלגעמיין.

אויב איינער וויל "עפעס א זאך" קענען, טוט ער יענץ דורך און איז צופרידן, אויב וויל ער דערנאך קענען נאך עפעס, טוט ער די "נאך עפעס" אויך אדורך.

אויב אבער איז די נקודה נישט איין ספעציפישע זאך, נאר "וויסענשאפט בכלליות" איז די זאך אינגאנצן אנדערש.
און עס איז נישט שייך כמעט "וועלכע" גלייכסטו דאס מערסטע, ווייל עס איז נישט די ספעציפישע זאך, נאר אלגעמיין וויסענשאפט.

--
פון ווי שטאמט דיינע ידועות? ווייל דו האסט אלעס ליב, און דו גייסט עס אדורך טיפערהייט מיט אסאך ריסורטש, אדער קומט עס מער פון א שארפע מח, דארפסט זיך נישט צופיל מוטשענען, דו ליינסט 1-2 ארטיקלען און די כאפסט עס גראד אויף?

ווי אמאל.

אמאל ווייס איך עפעס, און כ'געדענק שוין אפי' נישט פון וואו. נאר אז מען טוט אדורך א זאך אפי' וואס מען ווייסט שוין, קומט אלס אריין נאך זייטיגע זאכען, און מען וויל דאך יענץ "אויך פארשטיין".. אזוי ציעט עס איינס אין די צווייטע אריין. און אזוי אויך, אז מען איז א שטיקל יעדן, פרעגן מענטשן כסדר זאכן, קומט אויס דורכצוטאן נייע זאכען.
און עס ווענד זיך יעדע פאל אנדעש, אמאל כאפט מען שנעלער, אמאל שווערער. ווענד זיך אלס אין וועלכע ארטיקל מען קנאקט אן. און ווי גוט עס איז געשריבן. אמאל טרעפט מען די "ריכטיגע" ארטיקל, שנעל, און אמאל איז עס ערשט די דריטע פערטע ארטיקל, און אמאל אפי' נאך מער.

אין וויסענשאפט איז דא עטליכע וועגן פון פארשטיין געבן אזאך. און מען דארף טרעפן די שרייבער וואס שרייבט אויף די מהלך וואס עס איז פאר דיר דאס מערסטע פארשטענדליך.

--
וויאזוי ווערט מען אזא גרויסען ידען אין וועלטליכע ענינים מוואלט געדארפט לעבען אפאר הונדערט יאר צו קענען אזויפיל.

עס איז נישט אינגאנצן אזוי. עס זענען דא פאנדומענטאלע זאכען. איינמאל מען קען די זאכען, קומען די אנדערע זאכען שוין פיל שנעלער.

צום ביישפיל, אז איינער האט ארויס דעם "אטאם" און די "אלעקטרא מאגנאטיק ספעקטרום", "גרעוועטי" אא"וו איז עס א שליסל צו קענען כמעט אלעס אין וויסענשאפט. עס איז דא כלוליות'דיגע זאכן, און דערנאך די פרטים. אויב קענען מען די כלולית'דיגע זאכען, קומען די אנדערע זאכען פיל שנעלער און גרינגער.

פיזיקס, קעמעסטרי, אסטראנעמי, בייאלעדזשי אא"וו אלע האבן געוויסע געמיינזאמע יסודות.

--
דיין געוואלדיגע קענטעניס בכל מקצועות איז א נאטור, האבי, אדער איז אלס טראכטער?

עס האט מיר אלס געצויגן צו "וויסן". אלס געווען נייגעריג, געפרעגט פראגעס, אלס געליינט און געוואלט וויסן און פארשטיין. מיין מאמע זז"ג לאכט אלס ווען מיינע קינדער פרעגן "הונדערט שאלות"..... זאגט זי מיר, "דו מיינטס אז דאס הייסט געפרעגט? א שאד דו האסט נישט מיטגעהאלטן ווען דו ביסט געווען אזוי אלט..."

כ'געדענק אז אמאל אלס קליין קינד איז געווען א שטיקל פייער ווי איך האב געלערענט. נאך דעם וואס די פייער איז פארלאשן געווארן איז געווען אסאך זאכען וואס האבן געשטינקן פון סמאוק. אלע קינדער זענען געלאפן כאפן "מציאות".... אפיס סופלייס, שמענצעס אא"וו. איך האב גענומען דריי אדער פיר ביכער איבער סייענס און אסטראנעמיע.... דאס איז מיר געווען אינטערעסאנט!

סא כ'גלייב עס איז א נאטור. אבער לכאורה מיט די יארן איז עס געווארן א האבי אויך.

--
וואו ארבעטסטו? יעדע שרייבער קען מען נאך א שטיק צייט כאפן בערך זיין יאר גאנג און זיין ארבעט. ביי דיר האב איך עס קיינאמל נישט געכאפט. מעג מען וויסן?

הממממ.... פרייוועט אינפארמאציע.... אבער קען זיין די ענטפער איז, ווייל איך טו נישט נאר איין זאך. איך טו עטליכע זאכען.

מיין יארגאנג.... דאס קען איך נישט פארציילן, כ'האב מורא מיינע קינדער וועלן דא לייענען און געוואר ווערן ווי אלט כ'בין.....

--
היות די שרייבסט דאך אזויפיל, און ס'לאו דווקא געבינדן צו די 9-5 שעה'ן, איז דאך לא ימלט אז די חילה'טע זאל נישט מיטהאלטן דעם עסק, וואס איז איר מיינונג לגבי דעם, ס'גייט מיך נישט אן איר מיינונג, נאר כ'וויל וויסן וויאזוי באנעמסטו דיך מיט אירע מיינונג איבער דעם און אירע נייגעריגע פראגען און טענות - אויב זי האט?

ס'קלאר אז ס'איז א האקעלע נושא, אבער נאך א שטיק צייט שרייבן, וועט יעדע געזונטע פרוי ווילן אביסל וויסן מה זה? סאו ס'איז בעסיקלי א כלליות'דיגע שאלה, וואס קענסט ענטפערן דערויף מיט חכמה און כלליות'דיגע טערמינען, און ס'וועט מעגליך ארויסהעלפן פילע וואס דארפען זיך ספראווענען מיט די אישו/ה.

וואס אנדערע זאלן זאגן פאר זייערע פרויען און צו מען זאל בכלל זאגן, קען מען בשום אופן נישט ענטפערן אזוי בכלליות. עס איז יעדע פאל א וועלט פאר זיך.

אבער ביי מיר ספעציפיש - אן אריינגיין צו מען האלט אינדערהיים מיט צו נישט – איך שרייב קיינמאל נישט אינדערהיים.
איך האב נישט קיין קאמפיוטער אינדערהיים. און כ'האב נישט קיין סמארט פאון! ווען איך שרייב שרייב איך נאר אין אפיס.
נאר אזוי ווי אין איינע פון די ארבייט וואס איך טו, קומט מיר אויס צו ארבייטן "אדד" שעות, סיי ווייל עס איז פארבינדן מיט אויסלאנד, און סיי ווייל מען דארף "מיט'ן דעדליינס", קומט מיר אויס צו זיין אין אפיס אנדערע צייטן ווי "ניין טו פייוו" אויך, און אז כ'ווארט אויף א ענטפער פון עימיצער, אדער כ'ברויך נעמען א ברעיק און זיך אויסלופטערן, קען איך שרייבן.

--
נאך א שאלה. איז דא עפעס וואס אייוועלט האט דיך געלערנט, דו האסט עס נישט געוויסט פארדעם?

זיכער!! א געוואלד!

--
כ'וויל פארשטיין די צוויי זייטן וואס דיין ניק טוט פארשטעלן מיט זיך, פון איין זייט א ידען נפלא אן "אלס-ווייסער", און נישט סתם איינער וואס קען אריינפלאפלען אין יעדע שמועס, נאר קען אלעס אראפשרייבן פון אלע זיין און מיט אלע קליפערלעך, סיי פאליטיק און סיי חכמת החיים און סיי נפלאות הבריאה און סיי היסטאריע, און אפילו זאכן וואס זענען זייער ווייט פון סתם היימישער אינגערמאן. ס'קען זיך דאכטן ווי א ריכטיג דענקער ...

אבער פון די אנדערע זייט זעט מען א פרומער - א אדוק..., נעמט זיך אלס אן פאר די רעכטע (אידישע, הממ.. אגב אויך די נישט אידישע) לאגער, זאל זיין וואס זאל זיין איז ער לוחם מלחמות ה"צ פאר'ן יעצטיגן חרדישע געזעלשאפט און אירע פירער'ס. גאר מחמיר פון צו רעדן פון אנדערע אדער אפילו רמז כל שהוא פון מחלקות'לך.

היאך יתקיימו שניהם? אויב ביסטו אזוי פרום וויאזוי האסטו אלעס קונה געווען? איז עס א מעיקרא קסבר און א לבסוף קסבר (כמרומז כמ"פ, "כ'קום שוין פון דארט" וכו')?


פון ווי נעמסטו די שטארקייט? און ווי עס קוקט אויס איז עס אפילו נישט קיין שטארקייט, נאר א פשטות. וויאזוי קענסטו זיין פון איין זייט אזוי אויפגעקלערט און פון די אנדערע זייט ווילסטו אפילו נישט וויסן פון קיין אויפגעקלערטקייט.
ישר כח פארן פרעגן די פראגע.

לאמיר אנהייבן פון אונטען ארויף.

דאס וואס דו פרעגסט וואס איך מיין "כ'קום שוין פון דארט" און ברמז צו כ'בין א בעל תשובה.....

די ענטפער איז "ניין" געלויבט השי"ת. וואס איך האב געמיינט צו זאגן כ'קום שוין פון דארט, לכאורה אז איך האב שוין אויסגעקייט און אויסגעדראשען די אלע "טענות" און "סברות".

די פלאץ פון וואו מיינע און עלטערן שטאמען פון דערהיים, זענען אזעלכע שטעט וואס זענען געווען זייער שטארק אין אידישקייט. באוויסטע שטעט ווי די רבנים זענען געווען אזוי מיר זענען היינט, נישט משנה זיין, נישט נתפעל ווערן אא"וו.
דארט ווי מיין משפחה געהערט היינט, איז אויך אזא פלאץ.

טא, עס איז ביי מיר כמעט ווי "די נאטור" צו זיין "נישט אויפגעקלערט" אדער ווי דו פרעגער רופט עס "אדוק", "פרומער" אא"וו. און עס איל ב"ה אלס אזוי געווען.

און וויאזוי דאס שטומט מיט די פילע ידיעות? איז די ענטפער, אז "וויסענשאפט" האט גארנישט מיט "אויפגעקלערטקייט"!!
עס איז א גרויסע טעות וואס מענטשן מאכען. וויבאלד די "אויפגעקלערטע" נוצן אלס די טענה "עטץ זענטס מצומצם", "עטס פארשטייט נישט", "ווען דו וואלסט געקענט וועלטליכע זאכען וואלסטו אויך געטוישט דיין מיינונג" אא"וו, מיינען מענטשן אז "וויסענשאפט" אין "אויפגעקלערטקייט" איז איינס און די זעלבע.

די אמת איז, אז מען קען זיין די גרעסטע "וויסענשאפטלער", און בכלל נישט זיין "אויפגעקלערט"!

נאך מער, עס איז מיין מיינונג – און כ'מיין אז כ'האב עס שוין אמאל געשריבן – אז "די גרעסטע צימצום איז די דראנג צו זיין אויפגעקלערט"!

אדרבה, אויב ווילסטו באמת נישט זיין מצומצם, ווילסט באמת זיין "ברייט", פארשטיי אז עס איז גארנישט ראנג מיט זיין אן "אדוק"! די אפגעפארענע\אויפגעקלערטער זענען אין א תפיסה פון זיין וואס זיי זענען...

איך בין פריי! איך קען אויך זיין וואס זיי זענען, עס איז קיין חכמה צו זיין א פורק עול!! יעדער קען דאס! נאר איך קלייב אויס צו זיין וואס איך בין, צו זיין נישט קיין פורק עול, דאס איז עפעס וואס איז א חכמה! זיי זענען נעבעך געצוואונגען צו זיין "אויפגעקלערט".

לאמיר זיך אביסל פארברייטערן אין די נקודה.

די ערשטע זאך איז, אז כמעט אלע פון די "אזוי גערופענע" אויפגעקלערטע\אפגעפארנע, זענען נישט אזוי ווי זיי זענען צוליב דעם וואס זיי האבן "שטודירט" און אנגעקומען צו א החלטה.

געווענליך איז עס פשוט א ווילן פאר פריקות עול, און מען נוצט די "איך פארשטיי, דו פארשטייסט נישט" אלס א וואפן. זאלסט זיי אריינגיין אין א שמועס איבער וויסענשאפט, ווייסט ער נישט בחייכון!! ער ווייסט נישט וויאזוי א קאר ארבייט, אבער וויאזוי די וועלט איז באשאפען געווארן דאס ווייסט ער!!

ער ווייסט נישט און פארשטייט נישט צו א קעצל, אבער צו כביכול ג-ט ב"ה דאס האט ער ארויס פונקטליך........

נאר וואס דען, עס איז א תירוץ פאר פריקות עול.

אבער אפי' די געציילטע וואס זענען יא פארפארן צוליבן לייענען אדער געוואר ווערן זאכען, איז עס געווענליך ווייל זיי האבן עס נישט געוואוסט וויאזוי צו נעמען, נישט געהאט די ריכטיגע טולס און יסודות, נישט געהאט וועמען צו פרעגן אא"וו.
עס איז א פעלער אין זיי, נישט אין אידישקייט.

און די אמת איז, אז זייער אסאך מאל האב איך טאקע געהאט ביי מיר גרויסע קווענקעלישן צו כ'זאל שרייבן די סארט זאכען צו נישט.

ווייל ווען מען פאנגט אן אדורך טין חכמה, און מען האט נישט די טולס וויאזוי עס צו נעמען, און די מענטשן וועמען זיך אדורכצורעדן ווען עפעס איז שווער, קען מען ווערן צומישט און פארדרייט. און פארוואס זאל איך זיין דער וואס האט יענעם געגעבן די געדאנק אז "עס איז אוקעי" קוק צו אים איז גארנישט געשען....

איז אפשר וואלט בעסער געווען ווען מען שרייבט נישט. זאלן מענטשן מיינען אז מען טאר די זאכען נישט אנרורן און פערטיג.

פון די צווייטע זייט, איז עס א מגיפה היינט. וויבאלד צוטריט צו אינפארמאציע איז געווארן אזוי גרינג, קען יעדער לייענען און צוקומען צו אלעמען. און אויב אזוי איז דוקא יא וויכטיג אז מען זאל זעהן אז "וויסענשאפט" און "ערליכקייט" איז נישט קיין סתירה בעצם, כאטש מען דארף זייער אפבאכט געבן, ווייל עס איז זייער הייקל.

די נקודה איז, אז עס איז גוט אז מענטשן זאלן וויסן אז די טענה פון די אופגעקלערטע\אפגעפארענע, "ווען דו וואלסט געקענט וועלטליכע זאכען" וואלסטו אויך געהאלטן ווי מיר, דאס איז נישט ריכטיג. עס איז נישטא גארנישט אין וויסענשאפט וואס זאל מאכען "מוזן" האלטן ווי זיי, חוץ אויב וויל מען דאס נוצן פאר א תירוץ צו זיין א פורק עול.

סא עס איז א שטעקן פון צוויי עקן. אבער כ'מיין אז די מעלה פון קענען אפשלאגען די טענה פון יענע איז זייע רא וויכטיגע. אבער עס איז טאקע זייער וויכטיג צו האלטן פאר די אויגן יעדע רגע ווי הייקל עס איז. און ווי מען איז קיינמאל נישט פארזיכערט.

די עיקר איז צו האלטן פאר די אויגן, אז גארנישט אין די וועלט איז נישט "אמת" חוץ די ווערטער פון די הייליגע תורה און חז"ל!

אלע אנדערע זאכען, זענען טעאריעס, און זאכען וואס ווערן געטוישט יעדע פאר יאר. די גרעסטע וויסענשאפטלער, און וויסענשאפט, זאכען וואס מען האט געוויסע "זיכער" פאר הונדערטער יארן, איז געווארן כעפרא דארעא יארן שפעטער.
און אפי' דו זעהסט מיט ראיות ברורות, קען עס אלס זיין ווי ווען א בהמה קוקט אין שפיגל!

ווען דו קוקסט אין שפיגל, קוקט דיר אויס אז עס איז "ממש אזוי"! און ווען איינער וואלט נישט געוואוסט וואס א שפיגל איז, וועט ער זיך שווערן אז "איך האב עס בפירוש געזען", באט מיר ווייסן אז עס איז גארנישט מיט נישט.

און וועגן דעם איז אמונה שטערקער ווי "ידיעה". ווייל ידיעה איז באגרעניצט צו דיר אליין, און עס קען זיין פשוט א טעות, משא"כ עפעס וואס מען גלייבט, גלייבט מען ווייל אזוי האט מען געלערענט, און דאס ווערט נישט געטוישט.

דאס איז איינע פון די וויכטיגע יסודות.

--
מיר זעהן אז איר שפירט א קשר מיט רבי מיכאל בער זצ"ל, איז דאס באזירט אויף אייער נייגונג און ציטונג צו היסטאריע בכלל, אדער איז דאס א ספעציעלער קשר צו נייטרא/רמ"ד?

עס אינטערעסירט מיך זייער היסטאריע, עס אינטערעסירט מיך זייער די נושא פון די צווייטע וועלט מלחמה, און עס אינטערעסירט מיך זייער א "אויסערגעוועטליכע מענטש".

מרן זצ"ל איז אלע דריי!

ווי כ'האב שוין דערמאנט אמאל האב איך געלערענט אין נייטרא און דאס האט מיר נאטורליך געמאכט נענטער צו די נושא פון רחמ"ד אין אלגעמיין.

ווי מער איך האב געטאן אין אים, אלס מער בין איך נתפעל נשתומם געווארן פון דעם מענטש.

ער איז געווען א גאון עולם! א צדיק נשגב! א חכם מחוכם! א שרייבער איינס אין די וועלט! א געוואלדיגע דענקער! א א מאטאמאטיקער! א ענדזשעניר! א פיזקער! א שפראך קענער! א אומידליכער עסקן! א בעל מסירת נפש! א אוהב ישראל בלי גבול!

און אזוי קענסטו שרייבן און שרייבן און נישט פערטיגן!

איך בין פשוט "משוגע" פאר די מענטש.

--
ווי שטארק אוון ווי לאנג איז שוין חילי עוסק אין פאליטיקס די שרייבסט נישט אסאך אבער עס זעט אויס ווי די האסט עס גוט ארויס...

שוין אין די ערשטע בלאט פון די עלעקשאנס אשכול וואס איז געשריבן געווארן נאך און 2012 האסטע שוין געשריבן אז די רעפאבליקאנער מיזן עפעס טון צו באקומען די מינארעטי שפאנישע אא"וו און אינדארסירט רוביא דאס איז געווען נאך פאר ראמניס דורכפאל ווען מען האט געזען אז דא שטעקט די פראבלעם פאר די ריפאבליקענס.


די ערשטע זאך אין פאליטיק וואס איך געדענק איז אז בוש – דער ערשטער – איז געלאפן, און מען האט געשמועסט אז ער איז א אנטעסעמיט..... (מן הסתם האבן עס די ציונים אנגעדרייט כדרכם).

דאס הייסט איך געדענק די צייט ווען רעיגן איז געווען פרעזידענט, נאר נישט רעיגן אליין. נאר פון ווען בוש איז געלאפן.
די נעקסטע זאך געדענק אין די גאלף מלחמה. די עקסטערע ביילאגע פונעם "די צייטונג" וואס איך בין געזעצן און אדורכשטודירט די סקעטש פון די בונקער פון סאדאם..... חחחח.... זכרונות!

ווען מען האט שוין געהאלטן ביים סוץ פון בוש, געדענק איך שוין זיין א גרויסע "פען" פון אים – קוקט אויס ער איז נישט געווען קיין אנטיסעמיט.... – און כ'האב זייער געוואלט ער זאל נאכאמאל געווינען. איך האט אים אנגעקוקט ווי א שטאטסמאן און גהערערטער מאן.

למעשה ווען קלינטאן האט געווינען פלעג איך לייענען די צייטונג. און אלבערט מיט זייער לייט ארטיקלען! ער האט מיך געמאכט פאר א פייערדיגע דעמאקראט! מיט אלע פיטשיווקעס.

ווען גאור איז געלאפן קעגן בוש השני, האב איך זייער שטארק געוואלט אז גאור זאל געווינען. און דאס אז זיין ווייס פרעזידענט קאנדידאט איז געווען ליבערמאן... פשי, האב איך געוואלט אז ער זאל געווינען!

כ'האב געוואוסט אז אז עס איז נישט גוט פאר אידן אפי'... באט כ'האב דאך געוואלט זעהן די מינוט ווי א ארטאדאקסישער איד איז ווייס פרעזידענט, פשוט אלס א נקמה אין די פרייע! זיי האבן געטענה'ט אז צו וואקסען אין סוסייעטי דארף מען זיך "צושטעלן", און דא האבן מיר ליבערמאן וואס דוקא דאס אז ער איז א פרומער איד, דאס איז זיין מעלה!

עניוועי... אזוי ווי גאר האט פארלוירן, און איך בין עלטער געווארן, צוזאמען מיט דעם וואס ליבערמאן בעצם איז געווען א רעכטער אויף פילע אישוס, איז דאס זיין אזוי פרא גאור\ליבערמאן האט מיר אוועק געפירט פון זיין א שטארקער דעמאקראט, און כ'האב זיך דערקלערט "אינדיפענדענט"!

און דורכאויס די קאדענס פון בוש השני, בין איך געווארן מער ווארים צו זיין מהלך אין פאליטיק, און שוין דארט געבליבן.

--
איז שייך אין קורצן צו אראפשרייבן דיין שיטה אין פאליטיק, פארוואס איר זענט גענויגט אויף די רעכטע זייט מער ווי די אנדערע?

ווי אויסגעשמועסט בין איך געווען א שטארקער דעמאקראט. יענע יארן איז עס נישט געווען דוקא א אידיאל, נאר פשוט א פארטיי.

צוביסלאך איז מיין פאליטיק אוועק פון די פארטיי, צו מער מחשבה.

"איך בין נישט קיין רעכטער ווייל איך בין א "ריפאבליקען", און איך בין נישט קיין "ריפאבליקען" בכלל, נאר איך בין "ריפאבליקען געשטימט", ווייל איך בין רעכט".

כ'האב עס שוין אמאל געשריבן, עס איז מיין מיינונג אז די מהלך פון די לינקען איז די דרך קצרה וארוכה, און די רעכטע איז די דרך ארוכה וקצורה. אדער ווי טשערטשיל האט געזאגט "ביסט 20 און א רעכטער, האסט נישט קיין הארץ, ביסט 40 און א לינקער, האסט נישט קיין קאפ".

אבער דאס מיינט, אז נישט אין אלעמען בין איך גענוי ווי די "רעכטע". צום ביישפיל איך בין קעגן טויט שטראף, איך האלט אז געוויסע סאוציאלע פראגראמען זענען וויכטיג, נאר מען דארף אנדעש אויסארבייטן וויאזוי און ווער עס קען עס באקומען און וויפיל אא"וו.

--
מזאגט אז איינשטיין האט נישט געהאט קיין חברים, ווייל זיין מוח איז געלאפן צי שנעל..

שאלה: האסטו חברים בעלי מחשבה מיט וועם די קענסט אויסשמיסן טיפע נושאים, למשל וויאזו א פליגער פליהט.. וכדומה.. אדער איז אייוועלט די איינציגסטע פלאץ ווי די גיסט דיינע ידיעות, אין האפסט אז מפארשטייט דיר?


כמעט אין יעדע נושא האב איך איינס-צוויי מענטשן מיט וועמען צו רעדן דעראינען. נישט מיט יעדעם אלעס, נאר מיט יעדעם זיין ענין. אבער אין אלגעמיין קען איך טרעפן מיט וועמן צו רעדן.

נאך אזאך, איך בין זייער א סואשעל מענטש. איך בין בכלל נישט די "דענקער" וואס וואקט ארום פארטראכט, און "קוקט אראפ" ווער עס פארנעמט זיך מיט "נארישקייטן"... כ'קען זיצען מיט חבירים און האבן א "גוד טיים" אפי' עס איז גארנישט מיט טיפע מחשבה. און כ'טו עס כסדר.

--
אין דזשענערל זעהט מען אז דיין מוח איז שליט על הלב אויף א געזינטער פארנעם. דאך איז דא נושאים, בעיקר קאנטרעווערשל אינערליכע נושאים, הנוגעים ל'פארטיי'אתך, ווי די לב איז שליט על המוח אויף א עקסטרעמע פארנעם, געציילטע משלים.. ביקור מגב"ד ירושלים בשנה שעברה, דירת רבינו ז"ל ברחוב בעדפארד, ועוד..

איז דאס אזוי ביי דיזיין, אז בדברים הנוגעים לקהלתך הקדושה דארף מען נישט אלעס פארשטיין, מדארף זיך לאזן פירן?

עס האט גארנישט מיט "מיין קהילה". אין פאקט האב איך שוין באקומען אין אישי אלע סארטן מעסעדזשעס פון אלע סארטן מענטשן וואס האבן מיט א פשטות פארשטאנען אז איך געהערט צו "זייער" זייט, צוליב עפעס וואס כ'האב געשריבן.

די צוויי נושאים וואס דו האסט אנגעכאפט – און ענדליכס - איז די סיבה פארוואס איך שפיר עס איז וויכטיג, איז ווי כ'האב עס ברייט אויסגעשמועסט דארט אויפן פלאץ. איך האלט אז עס פעלט שטארק אויס די "אויסערליכע" ענינים, אויף צו מחשק זיין אידישקייט ובעיקר פאר די קומענדע דורות. איך זעה היינט אז איך האב חיזוק פון די סארט זאכען וואס איך האב מיטגעהאלטן אלס קינד, און כ'האלט עס איז א גרויסע תועלת.

--
וואס האט איר צו גיבען עדווייס פארן עולם. בנוגע שרייבען, ארטיקלען, תגובות אא"ו.

וואס איז שייך עדווייס....

שרייבן מיט שכל דאס מערסטע וואס מען קען.

גוט פארשטיין וואס דער שרייבער - אויף וועמען דו באציסט זיך - שרייבט פארן ענטפערן.

נישט מאכען קיין טענעריי "פערזענליך". די נושא איז די נקודה, נישט די שרייבער.

נישט געבן קיין לעבעלס "לינקער", "רעכטער" אא"וו.

ווען מען טענה'ט איבער א ענין, און יענער בלייבט גערעכט, נישט "אוועקוואקן". נאר אנערקענען אזוי.

געבן קאמפלימענטס פאר אנדערע שרייבער, עס מאכט אסאך אויס. אפי' עס איז א קלייניקייט.

--
האט איר זיך שוין אמאל באגעגנט מיט די 'גילו' טערמין אין ריעל לייף? אויב יא וויאזוי האט איר דאס מסדר געווען?

נישט געהאט עכט ב"ה. דער אויבערשטער זאל ווייטער העלפן.
און דא איז טאקע די פלאץ צו בעטן, אויב איינער ווערט יר געוואר, ביטע עס האלטן ביי זיך, נישט גיין ארויספויקן און דיך "אויפטן" אז מען ווייסט.... און אזוי אויך נישט רודפ'ן שרייבער מיט "חששות", "עס קוקט מיר אויס אז דו ביסט "יענער", איז עס טאקע אזוי? מוזט נישט ענטפערן.....

האסט א חשש, האלט עס שטארק אן, מאך נישט אנדערע אומבאקוועם, און אוודאי און אוודאי נישט מיטיללן מיט אנדערע.

--
וויפיל ניקס איז אין אייער באזיץ?

איך האב די איין ניק! איך האב בשיטה נישט נאך א ניק, ווייל עפעס וואס כ'קען נישט שרייבן מיט דעם ניק, וויל איך נישט שרייבן!
און דאס איז באמץ די סיבה פארוואס איך האב אזויפיל תגובות. אנדערע האבן שוין געשריבן פיל פיל מער ווי מיר, מן הסתם מער ווי דאפעלט, נאר זיי האבן מער ווי איין ניק.

--
אלץ איינער פון די מערסט-פרעסטידזשפולע און העכסטע אין תגובות ניקס, האט דיר קיינמאל נישט אנגעכאפט א תאוה צו קענען זיין אין די הנהלה און קענען טון עקשען אויף די זאכן וואס באדערט דיר צומאל?... האט מען דיר שוין אמאל אנגעטראגן א פאזיציע?

ווען קרעמער האט געדאנקט פון זיין פאסטען, האט מען מיר אנגעטראגען די מנהל'שאפט. איך האב עס נישט אנגענומען צוליב עטליכע סיבות.

יא, אמאל שמעקט צו קענען זיין פון די "אינסיידערס", באט מען דארף וויסן וואס איז ריכטיג.

--
צום שלוס, עפעס א מעסעדזש פאר די חברים דא?

מעסעדזשעס האבעך נישט ליב צו לאזן..... אפשר טעקסט.......
לעצט פאראכטן דורך פלטיאל אום פרייטאג ינואר 08, 2016 1:26 pm, מאל פאראכטן געווארן 1 סך הכל.
מיין מיינונג קען זיך אפשר טוישן אבער נישט דער פאקט אז איך בין גערעכט!

אוועטאר
טשייניק
שר מאה
תגובות: 198
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג סעפטעמבער 18, 2014 11:03 pm
לאקאציע: אויפן געז רענדזש

תגובהדורך טשייניק » פרייטאג ינואר 08, 2016 12:21 pm

לכתחילה אריבער האט געשריבן:געבן קאמפלימענטס פאר אנדערע שרייבער, עס מאכט אסאך אויס. אפי' עס איז א קלייניקייט.

העמיר טאקע שוין אננעמען די עדווייס און זיך באדאנקן דא,
איך אפגעליינט די גאנצע אין כמעט (כ'האב פשוט נישט אזא לאנגע) אין איין אטעם, ס'איז מורא'דיג אינהאלטס-רייך פול און אינטערעסאנט יעדע פון די תירוצים באזונדער.

יישר כח חילי פארן אינטערוויא און א עקטערע שכוח פאר פלטי פארן דאס אהערשטעלן.

אוועטאר
גערעכטער
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4267
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג סעפטעמבער 29, 2014 6:14 pm
לאקאציע: דא!

תגובהדורך גערעכטער » פרייטאג ינואר 08, 2016 12:25 pm

אההה! דע וועיט איז אווער!
ג'בוקמארקט. העמיר ליינען ווען צייט וועט זיין אנוועזנט.
הק' איש ימיני

פארבינדן
שר האלפיים
תגובות: 2425
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג מאי 18, 2015 6:44 pm

תגובהדורך פארבינדן » פרייטאג ינואר 08, 2016 12:25 pm

WOW! מלא תוכן,זייער אינפארמאטיוו און אינטערעסאנט.

לכתחילה אריבער האט געשריבן:געבן קאמפלימענטס פאר אנדערע שרייבער, עס מאכט אסאך אויס. אפי' עס איז א קלייניקייט.

און איז טאקע נאה דורש ונאה מקיים, נעמט אויף נייע ניקים מיט א שמייכל און מאכט שפירן באקוועם.

א דאנק דיר לכתחילה פאר די רייכע אינטערוויו און ייש"כ פלטיאל פאר די ארבעט.
פאר קריטיק דריקט דא

מגיה
שר חמישים ומאתים
תגובות: 273
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג אוגוסט 23, 2011 4:48 pm

תגובהדורך מגיה » פרייטאג ינואר 08, 2016 12:33 pm

א גרויסן דאנק. באמת הנאה געהאט פון יעדע שורה באזונדער!
איך וואלט געזאגט, איין ווארט באצייכנט דיך: צו גאט און צו לייט.
און נאך איין זאך: א שכל הישר! אזא שכל'דיגע און פראקטישע ענטפער צו יעדע שאלה.

אגב, שרייבסט אז ווילסט נישט דיינע קינדער זאלן וויסן דיין עלטער, אבער מיט'ן שרייבן וואס דו געדענקסט די ערשטע פון פאליטיק איז גאנץ קלאר ווען דו ביסט געווען אין דיינע בחורישע יארן...

אוועטאר
פיצי קעפעלע
שר האלף
תגובות: 1349
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 15, 2012 12:01 pm
לאקאציע: Rockland County NY
פארבינד זיך:

תגובהדורך פיצי קעפעלע » פרייטאג ינואר 08, 2016 12:50 pm

Thank you so much. Rich, informative and inspiring as well

נא_שכל
שר חמשת אלפים
תגובות: 5498
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 14, 2008 10:44 pm
לאקאציע: עולם הדמיון

תגובהדורך נא_שכל » פרייטאג ינואר 08, 2016 12:58 pm

א הערליכן דאנק פאר אייערע ענטפער'ס, שכל'דיג געשמאק געשריבן, דיין ייעוץ וועט אסאך צוניץ קומען בעז"ה.
א עקסטערע דאנק פאלטי פאר אנפירן דעם אינטערוויאו און בפרטיות פאר'ן אריינלייגן מיינע שאלות, און נאכמאל א דאנק פאר חילי פאר ענטפערן דערויף.
און כ'קוק דיך גאר שטארק ארויף פאר'ן נישט האבן א קאמפיוטער אין שטוב.
א גוט שבת! און א לעכטיגן חודש!
לעצט פאראכטן דורך נא_שכל אום פרייטאג ינואר 08, 2016 1:58 pm, מאל פאראכטן געווארן 1 סך הכל.
"ואומר לאשר יבוא מכתבי לחזות, אכול את המגילה הזאת. כי מהאוכל יצא מאכל, ושכל יצא משכל ..." (ר' ברכיה בן נטרונאי הנקדן, בהקדמת ספרו 'משלי שועלים').

אוועטאר
קנאפער ידען
שר עשרת אלפים
תגובות: 12000
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג ינואר 06, 2013 10:06 pm
לאקאציע: וואו ג-ט וויל
פארבינד זיך:

תגובהדורך קנאפער ידען » פרייטאג ינואר 08, 2016 1:21 pm

WOW WOW! הערליך שיין די קלארע פראגן און ענפער.

א גרויסן יישר כח פלטי פארן רודף'ן דעם חילי... נאר אזוי קען מען אנקומען... און יישר חילי פארן עס אננעמען און אראפגעבן אביסל פון זיין פערספעקטיוו.
מ'זעמיר אויף ברעיק פאר א וויילע. אי"ה צום ווידערזען!

אויב איינער האלט איך קען בייהילפיג זיין אין עפעס קען מער מיר קאנטעקטן אויף gilyoinois@gmail.com און איך וועל העלפן כפי מסת הפנאי (אבער מיט רחמנות... און נישט קיין אישיס אדער לינקס צו אייוועלט)

אוועטאר
לכאורה
שר עשרת אלפים
תגובות: 14778
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג אוקטובער 20, 2009 2:43 pm

תגובהדורך לכאורה » פרייטאג ינואר 08, 2016 1:36 pm

געליינט מיט דורשט און זיך גוט אנגעזעטיגט דערמיט. הנאה געהאט פון יעדע תשובה (מ'דארף עס איבערגיין און טוישן אפאר פאראגראפן פון בולט צו נישט אדער פון אומ'בולט צו יא, ביי עטליכע פלעצער האבן זיך די פראגעס און ענטפערס צומישט!).

דאכט זיך אז מיינע פראגעס אין אישי זענען נישט פארענטפערט געווארן, אבער מאכט נישט...

א גוט שבת
איך ווייס אז איך ווייס נישט אלעס - למשל, ווייס איך נישט וועלכע זאך איך ווייס נישט

אוועטאר
יש ברירה
שר תשעת אלפים
תגובות: 9731
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 17, 2015 3:44 pm

תגובהדורך יש ברירה » פרייטאג ינואר 08, 2016 1:37 pm

גאר גאר הערליך און געשמירט געשמאק צו ליינען זייער אינהאלטסרייך, א קלאסישער מעסטער פיעס!

שכח פאר אייך און פאר פלטי, ווי אויך פאר די גאנצע טיעם (?..)

נא_שכל
שר חמשת אלפים
תגובות: 5498
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 14, 2008 10:44 pm
לאקאציע: עולם הדמיון

תגובהדורך נא_שכל » פרייטאג ינואר 08, 2016 1:54 pm

פארוואס האט איר אויסגעקליבן די נאמען 'לכתחילה אריבער'?

"לכתחילה אריבער" איז א געדאנקען גאנג. עס איז א פראקטישקייט אין לעבן. און כאטש דאס ווארט גייט ארגינעל אויף עבודת השם, איז עס אבער א אלגעמיינע מהלך אין לעבן אין יעדע זאך.

די געדאנק אז "פארוואס זאלסטו אויסקלויבן די שווערע אומעגליכע וועג, ווען למעשה וועסטו סיי ווי דארפן אנקומען צו די אנדערע וועג"? ביי יעדע סיטואציע, טראכט דורך וואס די אפציעס זענען, און נישט כאפ די ערשטע מהלך און גיי.
אז דו וועסט האבן אלע אפציעס פאר דיר, וועסטו קענען אויסקלויבן וואס עס וועט למעשה ארבייטן אן דארפן אדורך פאלן און נאכדעם סיי ווי דארפן אנקומען אהין.

אז דו גייסט אויף די גאס, און דו זעהסט אז עס איז אנגעזאמעלט וואסער. דו ווילסט נישט אריינטרעטן אינעם וואסער. טראכסטו "לאמיר איבערשפרינגען"!

דו ביסט שוין גרייט צו שפרינגען, און ערשט דעמאלס באמערקסטו, ניין! עס איז צו ברייט, צו איינגעשטעלט, כ'ווייס נישט צו כ'וועל עס קענען מאכען!

שטעלסט זיך אפ, קוקסט ארום, און דו זעהסט אז אביסל ארויפציער איז נישטא קיין וואסער, אדער אז איינער האט אהין געלייגט א האלץ, גייסט אהין און גייסט אריבער די גאס.

ווען דו וואלסט געטראכט אנהייב וואס דיינע אפציעס זענען, וואלסטו געזען אז דו האסט נאך א אפציע אנשטאט אריבערשפרינגען, וואלס באמערקט די אנדערע מעגליכקייט. אבער אנשטאט אריינטראכטען, קוקען אלע מעגליכקייטן, האסטו געוואלאט נעמען די ערשטע געדאנק וואס איז דיר איינגעפאלן – אריבער שפרינגען- .

אנשטאט "אויב עס גייט ניט ארונטער, גייט מען אריבער, דארף מען גייו לכתחילה אריבער"!

און דאס איז ביי עבודת השם אויך פארשטייט זיך. אנשטאטן פרובירן די "ערשטע וועג וואס עס פאלט איין", קוק ארום צו עס איז דא נאך אפציעס, אזוי וועסטו אפשר נישט דארפן דורכפאלן און נאכדעם סיי ווי אנקומען צו די אנדערע וועג.

איז דער ביאור אויף "לכתחלה אריבער" דער אלגעמיינער גראדער פשט וואס דער רבי האט געמיינט?

איך פלעג עס אלס אפלערנען פארקערט. מ'גייט אריבער דעם שוועריקייט "לכתחלה", נישט מזוכט אנדערע גרינגע פלעצער.
"ואומר לאשר יבוא מכתבי לחזות, אכול את המגילה הזאת. כי מהאוכל יצא מאכל, ושכל יצא משכל ..." (ר' ברכיה בן נטרונאי הנקדן, בהקדמת ספרו 'משלי שועלים').

היימישער אינגערמאן
שר חמשת אלפים
תגובות: 5394
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 06, 2015 6:18 pm

תגובהדורך היימישער אינגערמאן » פרייטאג ינואר 08, 2016 2:39 pm

טשייניק האט געשריבן:
לכתחילה אריבער האט געשריבן:געבן קאמפלימענטס פאר אנדערע שרייבער, עס מאכט אסאך אויס. אפי' עס איז א קלייניקייט.

העמיר טאקע שוין אננעמען די עדווייס און זיך באדאנקן דא,
איך אפגעליינט די גאנצע אין כמעט (כ'האב פשוט נישט אזא לאנגע) אין איין אטעם, ס'איז מורא'דיג אינהאלטס-רייך פול און אינטערעסאנט יעדע פון די תירוצים באזונדער.

יישר כח חילי פארן אינטערוויא און א עקטערע שכוח פאר פלטי פארן דאס אהערשטעלן.

כרם
שר האלף
תגובות: 1117
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 25, 2014 10:46 am
לאקאציע: ביים טאטען אין וויינגארטן

תגובהדורך כרם » פרייטאג ינואר 08, 2016 2:46 pm

קען עס איינער לייגן אויף פי די עפ ביטע איך וויל עס ליינען שב"ק

אוועטאר
געלעגער
שר עשרת אלפים
תגובות: 11977
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 17, 2009 5:52 pm

תגובהדורך געלעגער » פרייטאג ינואר 08, 2016 3:04 pm

זאפטיגע אינטערוויו. ווי אייביג, גענוצט דעם באלאנס וואס יא און נישט צו שרייבן, שיין געוואקט צווישן די ליניעס אבער מיטן גאנצן חן.

א ריזן דאנק פלטיאל פאר דיין ארבעט

נא_שכל
שר חמשת אלפים
תגובות: 5498
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 14, 2008 10:44 pm
לאקאציע: עולם הדמיון

תגובהדורך נא_שכל » פרייטאג ינואר 08, 2016 3:06 pm

כרם האט געשריבן:קען עס איינער לייגן אויף פי די עפ ביטע איך וויל עס ליינען שב"ק

אין די שנעלקייט, נישט צו גוט געמאכט
צוגעלייגטע
א שיינעם דאנק פאר פלטיאל.pdf
(214.19 KiB) דאונלאודעד 156 מאל
"ואומר לאשר יבוא מכתבי לחזות, אכול את המגילה הזאת. כי מהאוכל יצא מאכל, ושכל יצא משכל ..." (ר' ברכיה בן נטרונאי הנקדן, בהקדמת ספרו 'משלי שועלים').

כרם
שר האלף
תגובות: 1117
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 25, 2014 10:46 am
לאקאציע: ביים טאטען אין וויינגארטן

תגובהדורך כרם » פרייטאג ינואר 08, 2016 3:09 pm

יישר כח, ארויסגעפרינט

אוועטאר
בן נון
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4559
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג דעצמבער 20, 2015 6:57 pm

תגובהדורך בן נון » פרייטאג ינואר 08, 2016 3:09 pm

א גרויסן דאנק פלטיאל און לכתחילה. איך האב עס דורכגעליינט און שטארק הנאה געהאט.

איך האב נאך וואס צו צוגעבן (און אודאי פרעגן נאך...) אבער עס וועט מוזן ווארטן אויף נאך שבת.

א גוט שבת.
איך פרעג נישט ווייל איך וויל אפפרעגן, איך פרעג ווייל איך וויל וויסן.

אוועטאר
צווייפעל
שר שלשת אלפים
תגובות: 3607
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג אוקטובער 16, 2012 12:15 pm

תגובהדורך צווייפעל » פרייטאג ינואר 08, 2016 3:16 pm

געוואלדיג לכתחילה, מיין רעספעקט פאר דיר שטייגט!

כוואלט אין מיין לעבן נישט גע'חלום'ט אז דו האסט נישט קיין סמארטפאון.

נאך שבת אי"ה שרייבן נאך.

אוועטאר
dim
שר חמש מאות
תגובות: 895
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג יולי 28, 2014 3:57 pm

תגובהדורך dim » פרייטאג ינואר 08, 2016 4:01 pm

גאר גאר א גוטע זשאב געמאכט,
פלטי מיטן פרעגן און לכתחילה מיטן אזוי גוט ענטפערן,
א גרויסען דאנק.
און בד"וו חילי כוואלט קיין רגע נישט געטראכט אז די האסט א סמארטפאון,

זייט וויסן אז מען פילט עס.

אוועטאר
אויסגערעכנט
שר ששת אלפים
תגובות: 6846
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג אוגוסט 10, 2015 9:50 pm

תגובהדורך אויסגערעכנט » פרייטאג ינואר 08, 2016 4:14 pm

פשי הא דער חילי זאגט פיין יעצט האב איך שוין מער ווייניגער ארויס חילי'ן עס צוגיסט זיך אזוינע שיינע קלארע ענפערס נישט אבי געזאגט

אזא גרויסע ווייסער אבער האלט זיך שטארק אן אין אונזער אלטען דרך וואס מען האט אונז געלערענט און וויל נישט וויסן וואס די אלע א"ג ווייסערס ווילן אז מיר זאלן וויסן
שכוח חילי פארן אוועקגעבן די צייט פאר אונז און ענפערן די אלע פראגעס בכלל און מיין פרעגע בפרט
שכוח פלטי פאר מאכן דעי אונטערוויא און אלע אנדערע און פאר פראבירן צו הייבן אונזער וועלטל מיט וואס נאר מעגליך מיר קוקן ארויס פאר די קומענדיגע

משנה מקום
שר שלשת אלפים
תגובות: 3504
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג מאי 14, 2010 4:13 pm
לאקאציע: משנה מקום יעדע שטיק צייט

תגובהדורך משנה מקום » מוצ"ש ינואר 09, 2016 6:41 pm

דאס איז מיר געווען די אינטערעסאנסטע אינטערוויו סאו פאר

פארבינדן
שר האלפיים
תגובות: 2425
זיך איינגעשריבען אום: מאנטאג מאי 18, 2015 6:44 pm

תגובהדורך פארבינדן » מוצ"ש ינואר 09, 2016 6:41 pm

צווייפעל האט געשריבן:געוואלדיג לכתחילה, מיין רעספעקט פאר דיר שטייגט!

כוואלט אין מיין לעבן נישט גע'חלום'ט אז דו האסט נישט קיין סמארטפאון.

גא"מ, איך בין ממש פאזיטיוו געשאקט אז דו האסט נישט קיין סמארטפאון. חילך לאורייתא
פאר קריטיק דריקט דא

כרם
שר האלף
תגובות: 1117
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 25, 2014 10:46 am
לאקאציע: ביים טאטען אין וויינגארטן

תגובהדורך כרם » מוצ"ש ינואר 09, 2016 7:02 pm

חילי ס'א
"לכתחילה שב'לכתחילה מיט א שמיץ אריבער"

אידישע קאפ
שר מאה
תגובות: 195
זיך איינגעשריבען אום: מוצ"ש ינואר 11, 2014 11:56 pm

תגובהדורך אידישע קאפ » מוצ"ש ינואר 09, 2016 9:23 pm

דא מוז איך מיר שוין אפשטעלן און מיך באדאנקען פאר פלטי פארן צושטעלן די שיינע אינטערוויען און נאכמער פאר חילי.
כאב זייער הנאה געהאט.

פלטי אז מ׳רעדט שוין; אינטערוויא קנאפי מיט מומחה.

מגיה האט געשריבן:אגב, שרייבסט אז ווילסט נישט דיינע קינדער זאלן וויסן דיין עלטער, אבער מיט'ן שרייבן וואס דו געדענקסט די ערשטע פון פאליטיק איז גאנץ קלאר ווען דו ביסט געווען אין דיינע בחורישע יארן...

ער בעט אויך אויב דו האסט א חשש האלטס ביי דיר...


צוריק צו “היימישע קרעטשמע”

ווער איז אונליין

באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 6 געסט