איך דארף ענדיגען די האומ-ווארק.. חינוך?
פארעפענטליכט: מאנטאג ינואר 19, 2015 5:15 pm
אמרו חז"ל: שלושה שותפים יש באדם: הקב"ה, אביו ואמו. די היינטיגע מחנכים טייטשען אריין פשט אז דאס אלעס איז נאר געזאגט געווארען ביי א יונגעל, אבער אויב האט מען א מיידעל דעמלאטס קימט צי א פרישע שותף: די סקול, זיי - די סקול ווערן פולשטענדיגע שותפים אין די סדר היום פון די מיידליך, אויף אזוי ווייט אז ווען עס קימט צו א קאנפליקט צווישען די רצון פון די עלטערן און די רצון פון די סקול דאן איז די סקול בעה"ב.. כלפי מה הדברים אמורים?
עס איז דא א אומבאשטעטיגטע סטאטיסטק אז א עווריטיש חסידישע אידישע שטוב באשטייט פון 8 - ביז 10 אומפארהייראטע קינדער, {אויף אלע אידן געזאגט}
עס איז איבריג אפצושרייבען די אחריות און די ווערטשאפט פון א אידישע מאמע פון א שטוב מיט קינדער, זי דארף זיין א מאמע, א נורס, א קעכערן, א מאן, פירען א הויז ווירטשאפט, אא"וו, יעדער זעט עס ביי זיך אין שטוב און האפענטליך טוט מען עס אפשאצען מיט כבוד,
עס פארשטייט זיך אליינס אז יש ויש, עס זענענן דא מאמעס וואס קענענן פירען א ווירטשאפט און עס זענענן דא וואס קענענן נישט, אבער הצד השווה אז צו וואשען און ביגלען די שמוץ וועש פון 10 נפשות נעמט צייט, אנצוגרייטען עסן פאר 10 נפשות נעמט צייט, אויפרוימען די הויז נעמט צייט, און גיין איינקויפען און מאכען העמעס פאר די קליידער נעמט אויך מער ווי 10 מינוט, ווער רעדט נאך אויב מען האלט בעפאר אדער נאך א שמחה דאן נעמט אלעס זיכער דאפעלט צייט און עס איז אסאך שווערער, און נישט יעדער האט 11 דאלער א שעה פאר גויטעס, ווייל די פסוק "כי לא יחדל עני מקרב הארץ" מיינט אפילו היינטיגע צייטען.. און ניטאמאל איז דא צו באקימען גויט'עס.
די קליינווארג וואקסט אינטער און מען דערזעט זיך מיט מיידליך פון 11 - 15 יאר, ווי נישט ווי מיידליך קענענן צולייגען א האנט אין שטוב און אביסל ארויס העלפן מיט די שטוב ווערטשאפט,
איין מינוט.. ארויסהעלפן? ניין זיי קענענן נישט, ווייל זיי האבן א פריערדיגע התחייבות, די סקול האט זיי שוין מתחייב געווען מיט "האומ-ווארק" און דאס קימט בעפאר ארויס העלפן מיט ווישען דישעס און צוזאם לייגען זויבערע וועש, ווייל ח"ו אויב וועט זי נישט ענדיגע די פארלאנגטע קריקעלעם וועט זי זיין א דורכפאל אין קלאס און וועלכע אידישע מאמע וויל דען נעמען אויף זיך אזא אחריות??
האומ-ווארק, א נושא וואס ברענגט ארויף אזויפיל בייז בלוט גאר אסאך אידישע מאמעס, און פון די אנדערע זייט איז אבער דא מאמעס וואס קענען זיך נישט באדאנקען דערויף וויבאלד זיי האבן נישו צו געבן קיין ארבייט פאר די מיידליך און זיי פרייען זיך אז זיי גייען נישט ליידיג.
"האומ-ווארק" וואס איז איר ציל: האט עס ציל פון "חינוך" אויסצולערנען די מיידליך פארשידענע לימודים? אדער איז עס מיט א ציל פון האלטען די מיידליך ביזי?
ווי נישט ווי מען איז גענוג שעות אין קלאס, און עס איז דא דאן גענוג צייט אין סקול אויסצולערנען די מיידליך דאס וואס זיי דארפן וויסען צו זיין געלונגענע ערליכע אידישע מאמעס,
פון די אנדערע זייט איז מען אסאך שעות אינדערהיים, און נישט יעדער האט וואס צו העלפן אינדערהיים, מעגליך אז "האומ-ווארק" האט טאקע נאר די איינע ציל צו האלטען די מיידליך ביזי אז עס זאל ח"ו נישט צוקימען צו בטלה מביא לידי שעמום.. בלייבט איבער די שאלה: וואס איז די אמת'ע ציל פון האומ-ווארק?
כדי צו פארענטפערן מיין שאלה האב איך אנגעהויבען אריינטראכטען: וואס דארפן מיידליך וויסען? וואס דארפן זיי לערנען? וואס דארפן זיי וויסען פאר יעצט ווען זיי זענענן נאך נישט חתונה געהאט? פארוואס איז נישט די סקול שעות גענוג פאר די לימודים אז מען מוז בכלל אנקימען צו האומ-ווארק??
און די שאלה קען גיין טיפער, די ציל פון חינוך איז דאך מן הסתם אהער צושטעלן ערליכע אידישע מאמעס, דערפאר פרעגט זיך די שאלה: וועלכע חלק פון די סקול לימודים טוט באגלייטען די אידישע מאמעס אויף יארען שפעטער?? וואס ווייסען די היינטיגע דרייסיג פערציג יעריגע מאמעס פון זייערע לימודים אין סקול?
הכלל, דאס איז זיכער אז האומ-ווארק איז זייער זייער וויכטיג וויבאלד עס איז ע"פ רוב דוחה די מצווה כיבוד אב ואם, און עס איז דוחה די מצווה פון "והחזקת בו" וויבאלד עס קימט בעפאר העלפן די אייגענע מאמע, די שאלה איז נאר: מה טעם יש בה?? איז עס מיט א חינוך ציל אדער נאר פשוט אנציפילען די צייט אז די מיידילך זאלען נישט גיין ליידיג.. און בכלל קען מען דן זיין איבער די ציל פון לימודים פון סקול ווי אויבן געפרעגט..
עס איז דא א אומבאשטעטיגטע סטאטיסטק אז א עווריטיש חסידישע אידישע שטוב באשטייט פון 8 - ביז 10 אומפארהייראטע קינדער, {אויף אלע אידן געזאגט}
עס איז איבריג אפצושרייבען די אחריות און די ווערטשאפט פון א אידישע מאמע פון א שטוב מיט קינדער, זי דארף זיין א מאמע, א נורס, א קעכערן, א מאן, פירען א הויז ווירטשאפט, אא"וו, יעדער זעט עס ביי זיך אין שטוב און האפענטליך טוט מען עס אפשאצען מיט כבוד,
עס פארשטייט זיך אליינס אז יש ויש, עס זענענן דא מאמעס וואס קענענן פירען א ווירטשאפט און עס זענענן דא וואס קענענן נישט, אבער הצד השווה אז צו וואשען און ביגלען די שמוץ וועש פון 10 נפשות נעמט צייט, אנצוגרייטען עסן פאר 10 נפשות נעמט צייט, אויפרוימען די הויז נעמט צייט, און גיין איינקויפען און מאכען העמעס פאר די קליידער נעמט אויך מער ווי 10 מינוט, ווער רעדט נאך אויב מען האלט בעפאר אדער נאך א שמחה דאן נעמט אלעס זיכער דאפעלט צייט און עס איז אסאך שווערער, און נישט יעדער האט 11 דאלער א שעה פאר גויטעס, ווייל די פסוק "כי לא יחדל עני מקרב הארץ" מיינט אפילו היינטיגע צייטען.. און ניטאמאל איז דא צו באקימען גויט'עס.
די קליינווארג וואקסט אינטער און מען דערזעט זיך מיט מיידליך פון 11 - 15 יאר, ווי נישט ווי מיידליך קענענן צולייגען א האנט אין שטוב און אביסל ארויס העלפן מיט די שטוב ווערטשאפט,
איין מינוט.. ארויסהעלפן? ניין זיי קענענן נישט, ווייל זיי האבן א פריערדיגע התחייבות, די סקול האט זיי שוין מתחייב געווען מיט "האומ-ווארק" און דאס קימט בעפאר ארויס העלפן מיט ווישען דישעס און צוזאם לייגען זויבערע וועש, ווייל ח"ו אויב וועט זי נישט ענדיגע די פארלאנגטע קריקעלעם וועט זי זיין א דורכפאל אין קלאס און וועלכע אידישע מאמע וויל דען נעמען אויף זיך אזא אחריות??
האומ-ווארק, א נושא וואס ברענגט ארויף אזויפיל בייז בלוט גאר אסאך אידישע מאמעס, און פון די אנדערע זייט איז אבער דא מאמעס וואס קענען זיך נישט באדאנקען דערויף וויבאלד זיי האבן נישו צו געבן קיין ארבייט פאר די מיידליך און זיי פרייען זיך אז זיי גייען נישט ליידיג.
"האומ-ווארק" וואס איז איר ציל: האט עס ציל פון "חינוך" אויסצולערנען די מיידליך פארשידענע לימודים? אדער איז עס מיט א ציל פון האלטען די מיידליך ביזי?
ווי נישט ווי מען איז גענוג שעות אין קלאס, און עס איז דא דאן גענוג צייט אין סקול אויסצולערנען די מיידליך דאס וואס זיי דארפן וויסען צו זיין געלונגענע ערליכע אידישע מאמעס,
פון די אנדערע זייט איז מען אסאך שעות אינדערהיים, און נישט יעדער האט וואס צו העלפן אינדערהיים, מעגליך אז "האומ-ווארק" האט טאקע נאר די איינע ציל צו האלטען די מיידליך ביזי אז עס זאל ח"ו נישט צוקימען צו בטלה מביא לידי שעמום.. בלייבט איבער די שאלה: וואס איז די אמת'ע ציל פון האומ-ווארק?
כדי צו פארענטפערן מיין שאלה האב איך אנגעהויבען אריינטראכטען: וואס דארפן מיידליך וויסען? וואס דארפן זיי לערנען? וואס דארפן זיי וויסען פאר יעצט ווען זיי זענענן נאך נישט חתונה געהאט? פארוואס איז נישט די סקול שעות גענוג פאר די לימודים אז מען מוז בכלל אנקימען צו האומ-ווארק??
און די שאלה קען גיין טיפער, די ציל פון חינוך איז דאך מן הסתם אהער צושטעלן ערליכע אידישע מאמעס, דערפאר פרעגט זיך די שאלה: וועלכע חלק פון די סקול לימודים טוט באגלייטען די אידישע מאמעס אויף יארען שפעטער?? וואס ווייסען די היינטיגע דרייסיג פערציג יעריגע מאמעס פון זייערע לימודים אין סקול?
הכלל, דאס איז זיכער אז האומ-ווארק איז זייער זייער וויכטיג וויבאלד עס איז ע"פ רוב דוחה די מצווה כיבוד אב ואם, און עס איז דוחה די מצווה פון "והחזקת בו" וויבאלד עס קימט בעפאר העלפן די אייגענע מאמע, די שאלה איז נאר: מה טעם יש בה?? איז עס מיט א חינוך ציל אדער נאר פשוט אנציפילען די צייט אז די מיידילך זאלען נישט גיין ליידיג.. און בכלל קען מען דן זיין איבער די ציל פון לימודים פון סקול ווי אויבן געפרעגט..