די וויכטיגקייט פון קענען די פאקטן ארום מדינת ישראל

[גרויזאמער]

פון יעקב בער אויף אמ"ג:

איך האב אראפגענידערט צו אייוועלט, און איך האב גאר שטארק הנאה געהאט פון די נייע ארטיקלעך וואס ערשיינען דארט פון היסטאריע פון ציוניזם.

און איך וועל מסביר זיין די תועלת דערפון:


****

אין די צייטן פון אונזערע עלטערן - די ערשטע צענדליגע יארן נאך די מלחמה - האט מען מיטגעהאלטן די נייעס פון ארץ ישראל און די גאנצע וועלט האט געקאכט מיט די נייעס פון די שפאגל נייע "לאנד פון די אידן", יעדער האט געקוקט מיט נייגער און אנגסט וויאזוי עס צעוואקסט זיך א "אידישע" מדינה'לע, זיי האלטן מלחמה רעכטס און לינקס, זיי זיגן און פארלירן, זיי מאכן דיעלס, עס איז געווען גאר גאר אינטערסאנטע נייעס מיטצוהאלטן, בערך אזא שטייגער (אבער אסאך מער) ווי די היינטיגע רעוואלוציעס וואס נאך יעדע פרישע רעוואלוציע כאפט עס די וועלט אין שאק און מען קוקט מיט נייגער וואס עס גייט זיך אויסקאכן.

אפגערעדט פון די קרוגס געליטענע וואס האבן געכאפט וואס מען רעדט דא אז נאך יארן פון בלוטיגע אייראפע זעהט מען א אידישע מאכט, אבער אפילו די בעבי בומערס.

אבותינו האבן דאס מיטגעהאלטן לייוו! נישט ממש לעבעדיג אבער זיי האבן עס מיטגעלעבט, ווען מען האט באזיגט האט יעדער גערעדט, ווען עס איז געווען א מלחמה האט יעדער געזאגט תהלים, ווען מען האט פארלוירן האט מען עס נישט אויסגעהאלטן.

אין אזא צייט איז געווען א נסיון מיטגעשלעפט צו ווערן מיט עכט אפיקורסישע מיינונגען, ווען מדינת ישראל האט באזיגט האט עס געמיינט א ערנסטע שאקל אין היסטאריע, עס האט געמיינט אז די אידישע וועלט אטעמט אפ און די אנגסט לאזט נאך, עס האט געמיינט אז "מדינת ישראל וועט יא ווייטער בלייבן".

אין אזא צייט האט יעדער ערליכער איד באשר הוא שם זיך געוואונדערט ביי זיך אליינס, צו אינעווייניג צו הויעך, וואס איז די תורה'דיגע בליק אויף די נייעס איבער די אומגלויבליכע היסטאריע וואס שפילט זיך אפ, א אידישע מדינה נאך 2000 יאר אין גלות.

אין אזא צייט האט א ספר על הגאולה ועל התמורה און ויואל משה געמיינט א "באמבע אויפפלאץ!" עס האט געשאקעלט וועלטן, נישט צוליב דער מחבר, נאר סיי צוליב דעם מהות הספר וואס איז מבאר באריכות די דעת תורה אויף די לעבעדיגע נייעס דבר יום ביומו, און כל שכן וכל שכן צוליב די עצם ארויסקומען אז די מדינה איז א מרידה במלכות שמים אויף א אופן שאין כדוגמתו.

ויואל משה איז נישט געווען קיין ברענדיג און מארקעטינג מהות פאר סאטמאר, עס איז געווען א עכטע אקטועלע ספר וואס האט געריסן שטיקער! סיי פאר די וואס האבן געהאלטן דערמיט און סיי פאר די וואס האבן מחולק געווען. עס איז געווען א ערנסטע חיפצא! עס האט גענומען א קאנטרעווערסיאלע שטעלונג אין זאכן וואס זענען געווען נוגע בכל יום ויום!

פילע 'סאטמארע' אידן האבן באמת נישט געקענט שלום מאכן מיט אזא ספר, מען האט נישט געקענט פארשטיין וויאזוי זיך "נישט" צו פרייען ווען מדינת ישראל האט באזיגט. מען האט נישט געקענט פארשטיין וויאזוי מען קען זאגן אויף אזא סענסעטיווע טעמע פון ראטעווען כלל ישראל פון די אייראפאעישע רוצחים אז דאס איז נישט אויסגעהאלטן עפ"י תורה.

עס איז בכלל נישט געווען גרינג צו פארדייען וואס סאטמארער רבי האט געטון. עס האט געמיינט עפעס!

אין יענע צייטן ווען איינער איז געווען א ציוני האט ער געוואוסט וואס ער איז, ווען איינער איז געווען אן אגודאי האט ער געוואוסט וואס ער איז, און ווען איינער איז געווען א סאטמארער האט ער געוואוסט וואס ער איז.

***

אנדערש איז אבער היינט ווען מדינת ישראל איז שוין לאנג א פאקט. מיר אינגערע דורות קימערן זיך דערמיט ווי דער פאריעריגע שניי. מיר האבן נישט מורא ביי יעדע מלחמה אז מדינת ישראל גייט חרוב ווערן, און מיר טאנצן נישט ביז'ן דאך ווען זיי באזיגן. מען רעדט נישט פון מיליאנען אידן וואס האבן נישט וואו צו וואוינען און מדינת ישראל ראטעוועט זיי. אלע לענדערע זענען פיל מיט אידן. און מדינת ישראל איז סתם א "אינטערסאנטע אידישע מדינה'לע", א לאנד ווי אלע לענדער אבער מיט אסאך א גרעסערע אידישע קאנצעטראציע.

ווען מיר ליינען נייעס פון מדינת ישראל איז עס טאקע אינטערסאנט, אבער נישט מער פון דעם. בכלל נישט אזוי פערסאנעל ווי מען האט עס גענומען אין יענע יארן.

מדינת ישראל איז א פאקט וואס מען באגרייפט שוין נישט היינט איר וויכטיגקייט אין א 2000 יעריגע היסטאריע. מען באגרייפט נישט וואס עס מיינט בכלל, ווייל מיר זענען שוין געבוירן דערמיט, און ביי אונז איז עס בלויז א אינטערסאנט שטיקל אויפ'ן מאפע.

היינט ווען איינער וויל זיך רופן סאטמאר כאפט ער בכלל נישט פארוואס מען דארף בכלל דורכלערנען ויואל משה. עס איז א שיין ספר אין ספרים שאפע. מען איז מחונך געווארן ציוניזם איז טריפה, מען ווייסט פון הערצל און קוק, אלעס וואס דער רבי האט געזאגט אין חדר און מען ליינט צומאל אין די השקפה ארטיקלען דא דארט. און ווען מען פארט אין ארץ ישראל? נו, מען זעהט שיינע פלעצער, מען שטייט קאמפסגרייט ביי זיך אויב איינער קומט דיר זאגן אז ציוניזם איז א גוטע זאך זאלסטו אים אנפייפן, מען גייט נישט צום כותל. פיין. ער איז סאטמאר ווייל זיין טאטע איז סאטמאר!

ווען מען זאל ווען האבן א שטיקל אינטערסע אין וואס עס האט זיך אפגעשפילט אין די פארגאנגענע זיבעציג יאר, וואלט מען אבער געכאפט אז מדינת ישראל איז שוין גארנישט אזא ראזשינקע. דאן וואלט מען גאר גוט פארשטאנען וואס עס מיינט דער הייליגער ספר ויואל משה. דעמאלטץ און "נאך מער" היינט!

נישט נאר וואלט מען זיך געכאפט וואס עס מיינט צו זיין א איד אין א תקופה פון מדינת ישראל, נאר פשוט מען וואלט זיך געכאפט אז מען איז ביז יעצט נישט געווען סאטמאר! די אייגנארטיגקייט פון סאטמאר איז די אפגעזונדערטקייט און שטארקייט ביי זיך אליינס ארויסהאבענדיג קלאר די דעת תורה נישט קוקענדיג אויף קיינעם!

אנשטאט זיך דארפן ברענגען צו שטאלצירן מיט פיינע זאכן וואס דער סאטמאר אדער יענער סאטמאר טוט אויף -אויך זייער גוט - וואלט מען געהאט דעם אינערליכן שטאלץ וואס אונזערע עלטערן "עכט סאטמארע חסידים" האבן זיך ארומגעטראגן און די ל' יארן, מען איז געווען אזוי זעלבסטזיכער ביי זיך מיט אידישקייט, די מהלך המחשבה איז געלאפן מיט אזא ויגבה לבו אז זאכן וואס מען טאר נישט טון איז נישטא קיין שום אויסוועג ארויס! עס איז געווען א דורכגעקנעטענע "שיטה"! מען האט פארשטאנען וואס ציוניזם מיינט, און מען האט זיך מתגבר געווען אויף אלעם! מען האט געפיפן אויף די וועלט! און ווען מען איז געגאנגען אויפן גאס האט עס געשריגן "איך בין א שטאלצער איד". נישט ווייל מיין טאטע איז, נאר ווייל איך בין! איך האב ארויס וואס א איד איז! איך האב עס "דורכגעטון" אז איך בין אנדערש!

ועוד יותר, אין אזא תקופה ווען סאטמאר מיינט נישט סאטמאר, מיינט א ציוני אויך נישט קיין ציוני.

איי ווי גוט וואלט געווען ווען די אנדערע קרייזן וואלט געוואוסט וואס מדינת ישראל באדייט און געקענט פארווארפן א סאטמארע אינגערמאן מיט דאס און יענץ, און דער סאטמארער וואלט געמוזט לויפן שטיל אין שוהל און שנעל לערנען ויואל משה ער זאל וויסן וואס צו ענטפערן. ניין עס איז נישטא! ער איז אן אגודאי ווייל זיין קרייז איז, ער הייסט א פרייע פויגל ווייל ער קען גיין צום כותל, ער האט אבער נישט קיין אהנונג וואס מדינת ישראל מיינט, און פרעג אים אזאלכע פשוטע זאכן וואס דער באלפור דעקלעראציע האט געמיינט און ווער דרייפוס איז, און ער וועט דיך אנקוקן ווי פון די לבנה.

די מעלה דערפון אז מען קען זאגן אז מוטב שיהיו שוגגים, מען ווערט נכשל מיט מחשבות אין כפירה בשוגג (וואס איז באמת נישט ריכטיג). אבער די פראקטישע חסרון דערפון איז אז דו ביסט נישט וואס דו ביסט! ביסט נישט קיין סאטמארער חסיד! און אפגערעדט אז דער אגודאי איז בכלל נישט קיין אגודאי! ער האט ניטאמאל מיט וואס צו שטאלצירן מיט אגודת ישראל ווען ער האט נישט קיין אהנונג וואס אגודת ישראל מיינט, פונקט ווי דער סאטמארער ווייסט נישט וואס ויואל משה מיינט!

יא עס איז זיכער דא פון ביידע, עס איז זיכער דא היינט עכטע ציונים און עכטע סאטמארער, און וויפיל מאל קען מען אויסגיין פון קנאה ווען מען זעהט א אינגערמאנטשיקל וואס קאכט זיך אין זעלבסטזיכערקייט ווען עס קומט צו סיי וואספארא דין ודברים בנוגע ציונות והמסתעף ער איז אויסגעקאכט וואס עס מיינט מדינת ישראל, ער קען איר היסטאריע, און ער ווייסט די חילוק צווישן מערב ברעג און עזה, און ער שרייט פון זיך: אני (דורכגעטוהענע) יהודי לא (דורכגעטוהענע) ציוני!, אבער נישטא צופיל! אויב זענען דא הונדערט טויזנט סאטמארער חסידים דאן זענען דא נישט מער ווי פינף טוינזט ויואל-משה'יסטן! (א בעסערע נאמען פאר די וואס קענען עכט ויואל משה? סאטמארער? דאס מיינט נישט דאס).

איך רעד שוין נישט פון דעם פאקט אז די עלטערע סאטמארע חסידים קלאגן אז מען הערט היינט ווערטער און דעות בנוגע ציונות פון אינגע סאטמערע חסידים וואס לא עלו על דעת אז עס וועט געזאגט ווערן. - און די סיבה איז ווי אויבנדערמאנט.

אויב נטרונא'ס ספר "על גאולתינו" וועט טאקע דאס אויפטון איז עס א דבר נחוץ מאוד.

אבער אינדערצווישן גלייך איך ווען מען האלט פאר סאטמארער חסידים מיט היסטארישע פאקטן און מען טענה'ט זיך דערין. ווייל דאן שפירט מען זיך געלייגט אין א ווינקל וואס מען כאפט זיך אז צו זיין א סאטמארער חסיד מיינט אסאך מער ווי "א חסידות מיט א רבי". מען קען נישט ענטפערן ווייל מען האט נישט וואס. און עס שרייט ארויס: טוה אביסל דורך היסטאריע וואס אונזערע עלטערן האבן מיטגעלעבט און לויף לערן ויואל משה!!!!

הבהרה: עס איז געשריבן מער פאר מיר אליינס, אבער איך שרייב עס אין פאבליק אז אנדערע וואס האבן נישט געלערנט ויואל משה זאלן זיך אויך כאפן.

[פאטאקי08]

ויואל משה איז זייער א שווער ספר
ווען איינער פאנגט אן איז די בעסטע קודם צו לערנען די הקדמה די ערשטע בלאט צוויי און דער נאך אויסלאזן די שווערע עטליכע בלעטער און ענדיגן די הקדמה
די מאמר שלש שבועות זאל מען אויסלאזן די ערשטע 10 פרקים עס איז זייער שווער דערנאך קען מען גיין ביז פרק מ בערך און דערנאך פון קמ און ווייטער

לעצט פאראכטן דורך פאטאקי08 אום מיטוואך יוני 11, 2014 9:24 am, פאראכטן געווארן 2 מאל בסך הכל.

[חסיד נלהב]

;l;p-

[שוועמל]

גאנץ א גוטע אבזערוואציע גרויזי.
שיק א דאנק פאר יעקב בער פון אוי מיין גאט.

[פשוט'ער אידל]

;l;p-
ויואל משה איז זייער א שווער ספר
ווען איינער פאנגט אן איז די בעסטע קודם צו לערנען די הקדמה די ערשטע בלאט צוויי און דער נאך אויסלאזן די שווערע עטליכע בלעטער און ענדיגן די הקדמה
די מאמר שלש שבועות זאל מען אויסלאזן די ערשטע 10 פרקים עס איז זייער שווער דערנאך קען מען גיין ביז פרק מ בערך און דערנאך פון קמ און ווייטער

פאר די וואס גלייכן מער צו לערנען באגלייט מיט בילדער אין פאקטן: די שיטה געשריבן פון א געוועזענע מזרחי'סט. זיין וועב סייט: http://www.yoel-ab.com/
זיין רעוואלוציענער ספר '"דת' הציונות' להורדה חינם: http://www.yoel-ab.com/the_book.asp

[שוטה]

אזוי זיך צו קאכן אין אויסגעוועפטע דברים חיצוניים שכבר אבד עליהם הכלח?

אנשטאט זיך פרייען אז מען טראכט שוין נישט פון די מדינה איז דאס גאר א פראבלעם?

די פראקטישע חסרון דערפון איז אז דו ביסט נישט וואס דו ביסט! ביסט נישט קיין סאטמארער חסיד! און אפגערעדט אז דער אגודאי איז בכלל נישט קיין אגודאי! ער האט ניטאמאל מיט וואס צו שטאלצירן מיט אגודת ישראל ווען ער האט נישט קיין אהנונג וואס אגודת ישראל מיינט, פונקט ווי דער סאטמארער ווייסט נישט וואס ויואל משה מיינט!

הייסט עס אז ווען מען פרעגט א גור'ער יונגערמאן 'ווער ביסטו'? איז זיין תירוץ 'אן אגודאי'! וברבות שנות גלותינו האט ער שוין נעבעך פארגעסן וואס אן אגודאי איז, דאס גאנצע זהות זיינער איז ליידער פארשוועמט געווארן...

איך פארשטיי אז צו זיין א 'סאטמאר'ער' האט אפשר נישט קיין שום הגדרה עצמית חוץ פון האלטן א געוויסע שיטה, אבער עס זענען פארהאן אנדערע אידן וואס האבן אן אייגנארטיגע אידענטיטעט אהן די סוגיא אויך.

און צווישן גוטע פריינט: עס איז א שאד מכלה צו זיין די יאהרן בבהלה, פראבירן זיך אנצוכאפן מיט אלע כוחות אין אלטע פראבלעמען, זייט ענדערש משקיע די זעלבע כוחות אין פאזאטיוו.

[גרויזאמער]

מיינסט צו זאגן אז ויואל משה איז שוין נישט נוגע היינט?

[שוטה]

איך ווייס נישט, אבער כ'גלייב אז עס ווערט אלס ווייניגער און ווייניגער נוגע, און עס איז א שאד אז מען פראבירט מיט אלע כוחות זיכער צו מאכן אז עס זאל טאקע יא זיין נוגע בחיי יום יום.

בעיני וואלט די בעסטע מצב געווען ווען עס ליגט אויפן סדר היום בערך ווי די סוגיא פון אחדות ה', וואו מענטשן פאלן אסאך שנעלער אריין אין אמת'ע כפירה.

[קרעפטיג]

שוטה, ביי א סאטמערע חסיד איז די שיטה אנטקעגן ציונות די תורה אליינס... נישט פלעין עפעס א שיטה ווי א יוניפארם...

ממילא אז א סאטמערער דארף קומען אין קאנטאקט מיט אנדערע קרייזן וועט מען אים געווענדליך פרעגן אדער סעקירן בנוגע די שיטה פונעם סאטמערער רב...

ס'איז סתם שכל'דיג און נארמאל אז א סאטמערער זאל זיין אביסל אויסגעקאכט אינעם קעסל וואו ער באלאנגט כדי צו קענען פירן א געהעריגע דיסקאשען מיט מענטשן פון אנדערע קרייזן, און פארטיידיגן זיין איידענטיטי.

אזוי האב איך פארשטאנען פונעם ארטיקל.

[דער תהילים איד]

שוטה, ביסט גערעכט! אחדות ה' איז אויך א זאך וואס יעדע אינגערמאן דארף וועהן זיין באקאנט אין די נושא, אוודאי נישט ווייניגער ווי אין ויואל משה..

דער אמת איז אזוי. דאס וואס היינטיגע אינגעלייט קענען נישט געהעריג די שיטה, איז א נאטורליכע זאך וואס איז א קאפי פון וואס עס גייט אן ביי יעדע שלב פון כלל ישראל. למשל, 1) א היינטיגע "חסידישע" אינגערמאן ווייסט וואס עס מיינט א חסידישער אינגערמאן? מה זאת חסידות, וואס עס געווען פארדעם, און מיט וואס בין איך אנדערש פון א ליטאי, און מיט וואס דארף איך שטואלצירן? 2) און וואס טוט זיך מיט די "טיילונג", ווייסן אונזערע אינגעלייט דער באדייט דערפון? פארשטייען אונזערע אינגעלייט אז מיר זענען די אויסדערוועהלטע וועלכע האבן געהאט רבי'ס וואס האבן געראטעוועט די דורות פון שמד? פארשטייען אונזערע אינגעלייט די באדייט פון אונזער דרך החת"ס צו זיין אפגעטיילט פון די דרויסנדיגע גאס, נישט רעדן לשון העמים וכו', און וואס מיר האבן פארדינט/פארדינען דערפון?

ניין. און דאס זעלבע ווייסט מען נישט איבער די שיטה.

זאלן וועהן חסידישע אינגעלייט פארשטיין זייער באדייט, וואלט א חסידישע זינגער נישט געזינגען א גוי'אישע ניגון בעפאר ער טוט זיך אן א ליטווישע היטל. זאלן וועהן סאטמארע אינגעלייט גוט קענען די שיטה און די היסטאריע דערפון, וואלט מען נישט געווארן 'פארלוירן פון התפעלות' אז די רבני האגודה זענען גרויסע תלמידי חכמים און אויך יראי ה'... ס'איז היינו הך.

[פאטאקי08]

תהילים יוד
לויט סאטמאר רב ז"ל איז דאס ענין מער נוגע ווי אלעם און אוודאי מער ווי חסידות וואס ער אליינס האט געזאגט איז שוין היינט נישטא קיין זכר.....

[בערקא]

העי מכנה שם לחבירו... ווער רופט אים שו.....?

[דער תהילים איד]

מכנה שם לעצמו זעהט מען נישט קיין איסור געשריבן... (נישט אז איך בין משיג הרב שוטה'ס בייפאל פון מאכן אזא ניק..)

[שוועמל]

שוטה,
ביסט אפשר גערעכט לגבי מילי דעלמא, למשל זיך קאכן צי בין איך א עכטע טעגלאש'ע חסיד און מיט וואס בין איך אנדערש פון די הוידא'שע.

אבער ווען עס קומט כלפי שמיא איז נישטא קיין עצה ותבונה לנגד ה'. א איסור בלייבט א איסור, ואפילו טובלת בכל מימות שבעולם וועט זי נישט טהור ווערן.
און אין דעם דארף מען זיך קאכן און זידן.

יציאת מצרים איז אויך א זאך פון דריי אהאלב טויזענט יאר צוריק, דעסטוועגן איז אונזער תורה מיט רוב מצוות אלעס דרייט זיך און קאכט זיך ארום דעם, עס ווערט קיינמאל נישט אויסגעוועפט ווייל דאס איז תורה, נצחיות.

דו מיינסט אז ווען די גמרא זאגט בעקבתא דמשיחא חוצפא יסגי וכו' די אלע זאכן דארטן, מיינסט אז דאס איז א היתר אזוי צו טוהן, ווייל יעדער טוט אזוי?
פונקט פארקערט, די גמרא וויל ארויסברענגען די מעלות פון די יחידים, פון די אלט פארבליבענע וואס וועלן זיך יא פירן ערליך, זיי וועט זיין נוטל שכר כנגד כולם!


הגם יעקב בער האט עס ארויסגעברענגט באופן א סאטמורי טרעפט זיך מיט א גור'ע וכו', וואס קלינגט אביסל קינדיש, אבער דוקא דער ענין איז טאקע בא לידי ביטוי אין אזוינע פעלער כידוע!

[חסיד נלהב]

מיינסט צו זאגן אז ויואל משה איז שוין נישט נוגע היינט?

דער שוטה האט נישט געמיינט היינט ער האט בעצם גערעדט איבער די נושא אז ס'נישט וויכטיג צו וויסען דערפון.
אבער דר'אמת איז אז חז''ל זאגען אונז
מוטב שיהי' שוטה כל ימיו ואל יהי' רשע אחת לפני המקום

ענדערש זיי נישט דער גרויסער אויסגעקאכטער אין אנדערע נושאים אבער א רשע זיי נישט
לאמיר האפען די על גאולתנו בוך וועט זיך א שאקעל געבן און אויפוועקן די אומוויסענדע זאלן זעהן על מה מסרו נפשם הני גאוני קמאי.