ביליגע חתונות, א זאך פין יעצט אדער שפעטער??

[נאטורליך]

זארעכפעפער, איך מעג זיך מיט דיר קריגען?
א שבת שבע ברכות קען זיין זייער שיין פון נאך די זויערע פיקעל ביז א שעה נאכען בענטשען. רוב גערופענע ובפרט ביי גרויסע משפחות, זיכען נישט צו גיין עסען די סעודה ביים שבת שבע ברכות פון א געשוויסטער, מען דארף צוטיילען קינדער, עס איז א שלעפ, טייל מאהל איז עס פשוט א אפקומעניש. ועל הכל קאסט דאס אפ איבעריגע טויזענט דאללאר פאר'ן מחותן.
הייינט זעה איך שוין ווי מען רופט אפילו חברים פונעם חתן, אויך אסאך צוגעקומענע משפחה מיטגלידער וואס זיצען דארט געצווינגענערהייט, קייען ניסלעך און עסען פאטעטע טשיפ פאר ליידיג גיין.
זאל יעדער שבת שבע ברכות זיין אין א זאל. אבער די געסט, אריין גערעכענט געשוויסטער זאלען אלע קומען און גיין פונקט ווי א שלום זכר. יעדער וועט זיין א געווינער, קוק זיך אום ביי די שבע ברכות'ער אין די לאנגע ווינטער פרייטאג צו נאכט'ס. יעדער קוקט אויפ'ן זייגער און ווארט אומגעדולדיג אויפ'ן בענטשען.

[זארעכפעפער]

צי דו מעגסט מחולק זיין מיט מיר? אודאי, אדרבה!

וואס איך האב בעיקר געמיינט צו זאגן איז, אז ס'דא זאכן וואס אויב מען שפירט דאס אויף די אייגענע הויט, דאן קען מען גרינגער אפשאצן איזה מהן קודם.

נאך א ביישפיל אין אן ענדליכן פאל, איז, איינער וואס זאגט דעות אין חינוך במקום ווען ער איז קינדער לאז ל"ע, אדער, למשל, איינער וואס האט נאך נישט קיין גרויסע קינדער און גיבט גאנצעטע לעקציעס און אנווייזונגען וויאזוי צו האנדלען מיט זיי. רוב מאל איז די עקספיריענס פון די אייגענע הויט, טויזנט מאל בעסער און קראנטער ווי פארשונגען און אפשאצונגען.

[יענטאאש]

קודם וועל איך זיך ווידעראמאל באדאנקען פארן בעל-עגלה, פארן אויפברענגען נאך אן אינטערעסאטנע און אינהאלטסרייכע נושא.

צום ענין. ס'איז זייער שווער צו פרעדיקטן וואס עס וועט ווערן פון די פלענער, און צו דער איצטיגער ערווארטעטער פלאן וועט זיך אויסארבייטן און אריינגיין אין קראפט. פשוט וויבאלד דער פלאן איז נאכנישט ארויסגעשיקט געווארן, און איך גלייב אז רוב פון אונז -אויב נישט קיינער- האט נאכנישט געזען דעם פלאן, און וואספארא חלקים עס ענטהאלט. אפילו א סניעק-פיעק האט ער נאכנישט ארויסגעגעבן. דעריבער איז נאכנישט מעגליך צו שאצן און באהאנדלען, צו דער עווענטועלער פלאן וועט זיך אויסארבייטן און אריינגיין אין קראפט.

אבער דאס יא, לדעתי איז דער באדן שוין כמעט גענוג רייף. און מיט א גוטן קאמפיין האלט איך אז עס איז פארהאן שאנסן עס צו דורכפירן. איינע פון די שווערסטע חלקים קלער איך וועט זיין, אויסצומיידן 'פאליטישע' שוועריגקייטן, ווייל די היינטיגע מחלוקת'ער איז דער הויפט שטער דורכצופירן סיי וועלכן דבר טוב ברוחניות ובגשמיות.

דאס וואס זארעכ האט ארויסגעברענגט איבער די פערזענליכע אייגנשאפטן פון הרב וויינבערגער'ן, און צו 'ער' וועט דאס קענען דורכפירן, האלט איך איז נישט דייקא קיין ביג-דיעל, ווייל דורכצופירן אזא דורכברוך, באדארף מען ליבערשט האבן אריינגעלייגט יארן ארבייט און כוחות עצומות ווי איידער 'סעלף-עקספיריענס'. אז ס'וועט זיך מאכן א פראבלעם'עלע דא דארט וואס ער האט פארזען, קען מען דאס פאררעכטן, דער עולם דארף נאר באמת 'וועלן'. אין דעם ווענד זיך דאס בעיקר.

און עס איז טאקע צום האפן, אז אונז דער עולם, די וואס זענען זעלבסט געליטענע, און די וואס זענען זענען עתידים צו ליידן פון דעם פראבלעם, זאלן זיך צושטעלן און אנערקענען, אז ס'איז שוין העכסט צייט זיך צו לאזן העלפן אפצושטעלן דעם מאסן זעלבסט-מערדער'שאפט!

[נאטורליך]

זארעך, די הוצאות ביי חתונה מאכען האב איך טאקע נאך נישט געשפירט אויף די אייגענע הויט. אבער דאס איבעל פון צוקוקען ווי צענדליגער טעלער פלייש גייט אריין אין מיסט ביים סוף סעודת החתונה זעהן מיר אלע, און אויך דאס גריזלען מיט די ציין פון אלע וואס ווערען אויפגעהאלטען ביי שבת שבע ברכות ביז איינזע ביינאכט.
און דער בדחן, קען מיר איינער זאגען ווער עס הערט אים אויס דריי דרייסיג? ווען יעדער שפרינגט ארויס פון די הויט און ווארט אויפן אהיים גיין. וואלט נישט געווען הינדערט מאל שענער ווען דער בדחן הייבט אן האלב צוועלף און מאכט ווייניגער הספדים. נאר זינגט א שיינעם ניגון פאר יעדען עקסטער מיט א אידישען טעם. עס איז א גרויל צו הערען ווי רוב בדחנים רעדען צוזאם די גרעסטע מאס שטותים אויף אלע פעטער'ס באזינדער, אבי די לעידיס זאלען לאכען. דערנאך ווערט שפעט און מען רופט אויס מענטשען מיט די נישט ריכטיגע נעמען אן א טעם און רעם. ביי די חתן כלה'ס געשוויסטער איז שוין גאר שפעט, יעדען גיט מען א ציפ אריין פונקט אין נישט ריכטיגען פינטעל.
ובפרט ווען א מחותן גיט אריין א עקסטערען ש-טיפ פאר פינקי וועבער עז זאל מאכען די באבע שטארק וויינען? וויט אל דא רעספעקט עס איז נישט שיין.
טראכט עמיצער אריין וויפיל די פאר שעה גראמען קאסט אפ? פון טויזענט דאללאר און העכער. צו וואס?

איבער די טעמע לאזט זיך שרייבען עד אין סוף, הלוואי וואלטען די וואס זענען ביכולת עפעס אויפצוטוען גענומען די מיה, ווייל די צייט איז רייף.

יענטאאש (גוטד טאט סי יטא בעזק) איך זעה נישט פארוואס איין חסידיש הויף זאל וועלען אפהאלטען אזא דבר טוב.

[אלץ-ווייסער]

קרעמער
איך גלויב אז דו וועסט נאר קענען ארונטערנעמען די מעבל דיינע צו בעדפארד קאר. לי. אין די איצטיגע זומער וואכן
ווען די קרעמערקע איז אין קאנטרי.

[אלץ-ווייסער]

פון די אנדערע זייט צייגן אנדערע אן
אז שולדיג אין דעם זענען די דייקא די אנפירער פון די גרויסע מוסדות התורה איבעראל

די הנהלת פון די מוסדות האבן די מערהייט פון די חתונה זאלן, און ווען זיי זאלן וועלן, קענען זיי לייכט איינפירן דאס סערווירן בלויז 100 קאפל

קיין שום חתונה זאל וועט היינט צו טאג נישט לאזן קעיטערן א חתונה אונטער 200 קאפל. און דאס קאסט איבריגע 2000 אלפים אין מיסט

[איך_הער]

כ'האב נישט יעצט אסאך צייט, אבער מ'האלט שוין ביים צווייטן פעידזש און איך האב מיך נאכנישט געלאזט הערן, קען מען נאך חושד זיין אז איך האב עס נישט געליינט, סאו וועל איך אריין ווארפן מיינע צוויי צענט, נישט אז איך האלט אנדערש ווי יעדן, נאר ארויס זאגן מיין מיינונג.

דאס איז דאך קלאר און קיינער איז נישט מחולק, אז מ'דארף עפעס טוהן דערצו, ווי אויך איז קלאר, אז אויב א גרויסער עולם נעמט זיך צוזאם, און מ'מאכט אפ עד כאן, קען זיך עס גאנץ גוט אויסארבעטן, מ'דארף אבער אויך מאכן זיכער אז סיי וואס מ'ארבעט נאר אויס, זאל עס זיין דויערהאפטיג, פארוואס זאג איך דאס, ווייל ווער געדענקט נאך אז אמאל איז געווען א מינימום פיר אדער פינף מען בענד, און ס'האט געקאסט אין די וועלט אריין, און ענדליך, מ'האט עס געבראכן, נאר א איין מאן באנד, ממש א מחי'ה, אבער ווי האלטן די פרייזן היינט? און ס'איז נאך צוגעקומען א זינגער, וואס אן דעם איז א חתונה פשוטו כמשמעו נישט שיין, סאו, ווען מ'ארבעט עפעס אויס, דארף מען מאכן זיכער צו האלטן דערויף קאנטראל, לעולם ועד, מאכן זיכער אז קיינער גראבט נישט אונטער עפעס במחתרת, מיט תירוצים, דא א בן יחיד, דא איז עס ממש פאר פורים, כ'ווייס נישט פונקטליך וואסארא תירוצים ס'קען אלץ אונטער קומען.

צו ס'קען שוין יעצט ארבעטן, ווער ווייסט? מ'דארף טוהן, און במקום שאין איש, איז שלמה לייב אויך בעסער ווי קיינער, ווי לאנג ס'וועט נעמען ס'זאל זיך אויסארבעטן, ווייסעך אויך נישט, אבער אן אנהייבן וועט עס זיכער נישט ארבעטן, כאטש ווען איך וועל זיין רעדי צו חתונה מאכן, זאל עס שוין ארבטען פול פארסט.

[דרך אגב]

נאטורליך, איך האלט אז אויב דו וועסט נעמען די זאך אין די הענט אריין, דו וועסט דיך ארויפשארן די ארבעל, און איבערנעמען די לייצעס, האט עס גרויסע שאנסן אורכגעפירט צו ווערן,

ווייל דאס איז דאך א פאקט, אז קינד און קייט גלייכן דיין סטיל פון שרייבן, און אז דו וועסט עס גוט ארויסברענגען מיט יומאר ווי דו קענסט,
וועט זיך עס גאנץ שנעל צושפרייטן ביים גאנצן יהדות החרדית. און נאטורליך'ס טאג בוך פון די קאנטרי ב' חלקים יוכיח, ווי עס איז פארשפרייט בכל תפוצות ישראל,
און נאך עד היום, ווי מען גייט הערט מען דערפון. און עס וועט זיין גאר עפארדעבאל ווייל עס וועט נישט קאסטן די פאסט מארקעס, וואס עס האלט שוין היינט צוטאג'ס,כהיום יום,
ביי די אויסער-געווענליכע הויכע פרייז פון גאנצע פערציג מיט נאך צוויי צענט. ביידעוועי די צוויי צענט וואלט איך שוין מויל געווען, וויל א יעדער וויל דאך איבעראל אריינלייגן זיינע צוויי צענט,
אבער די איבעריגע עכ"פ וועט מען שפארן.

נו היידא, נעם דיך צו דער עבודה.

[קרעמער]

כקרעמער ועוד לדרך-אגב;

מיר דא אין קרעטשמע, צי מיר גלייבן צי נישט, קענען אויסמאכן א געוואלד אין דעם ענין! הלואי וואלטן מיר זיך אלע געקענט אין ריעל-לייף צוזאמנעמען און אונטערשרייבן אויף אזעלכע סארט תקנות, וואס אזא זאך האט א קראפט און כח וואס קיינער קען נישט צוברעכן, כדברי נאטורליך פעמיים באהבה.

[נאטורליך]

קרעמער, גיט געזאגט. און להראי' צו דיינע רייד, די חברים דא זענען (לכאורה) פון אלע סארען, יאר-גאנג, שיכטען און קרייזען. און קיינער איז נישט מחולק מיט וואס מיר שרייבען דא. ד.מ. צו זאגען אז אין ווירטואל-לייף וויל יעדער א גרויסע שינו לטובה אבער עס איז נישט דא קיינער וואס זאל זיך אינטערנעמען.

[בעל עגלה]

קיינער איז טאקע נישט איינשטימיניג מיט מיט מיין ערשטע תגובה אין די נושא???

*

איך טראכט אז ווי לאנג די חתונה זאלן, וועלן נישט מסכים זיין צי געבן א חתונה נאכט פאר אינטער 100 קאפעל- אזוי ווי איינער האט שוין פריער ערווענט דא
איז רעדן פין עפערדעבאל פלענער, כמעט א בחינה פין לועג לרש, די חתונה נאכט איז איינע פין די הויפט אומזינסטע געלט ארויסווארפעריי

*

איך האף אז אין נייע חתונה פלאן האט ער צוריק געצויגען פין די פלאן מבטל צי זיין שבת שבע ברכות אינגאנצען,
איך טראכט אז עס וועט זיך נישט איינגעבן, וויי א שמחה איז היינט פין די איינציגעסטע פלעצער ווי נאנטע משפחה טרעפן זיך, איך טראכט אז מען וועט נישט וועלן מוותר זיין דערויף

*


איך האלט אז עס איז דא וועג ווי אזוי איינציפירען די עפערדעבול חתונה פלאן, אז יעדער זאל זיך צישטעלן
אויפן פאפיר וועט עס אפשר אויסזען עקסטרעם, ווילד, אין בחור'יש אבער מען קען עס אויספירען, אין די ריווח וועט זיין רוזיג

איז אזוי, דער שלמה לייב - אדער א צוייטער, זאלן ארום גיין שטילערהייט נעמען חתימות פין נגידים ועשירים ביי די היימישע געגענטער
50 חתימות אין וומסב"ג, 50 אין בארא פארק, אין 40- 50 אין מאנסי קר"י, אויף א שטר וואס זיי זענענן זיך מתחייב אז זיי גייען חתונה מאכען די
קינדער לויט די חתונה סטאנדערט, די שטר זאל האבען די חתימה פין די מאן אין ווייב, אין די חתימות זאלען זייין פין א געמיש פין גאנץ כלל ישראל
מיט דעם שטר זאל ער עפענענן זיין נייעם קאמפיין אין די היימישע צייטונגען, די טבע איז אז מענטשן טראכטען אייביג פין יענעם, אז מען וועט זען
אז די עשרים שטעלן זיך שוין אויך צי, וועט עס זיך אנהייבען איינציגעבן, ער זאל זאל לאזן די שטר אפאר וואכען, אין עס כסדר אפדעטין מיט נייע חתימות
אגב, די עשרים {די נערמאלע פין זיי...}וועלן לכאורה זיין די ערשטע ואס וועלן זיך צישטעלן, ווייל זיי האבן דאך לכאורה נישט קיין פראבלעם אויסצישטאפירען
זייערע קינדער א יאר נאך די חתונה, די פשוטי עם מיזען אויסשטאפירען זייערע קינדער ביי די חתונה ממש, ווייל נאר דעמלאטס שטעלט מען ציזאם געלט דערפאר
א יאר שפפעטער וועט זיי שוין קיינער נישט העלפן, אין זיי וועלן עס נישט האבען צי באצאלן, די עשורים וואס מען דרייט זיי אראפ דעם קאפ פאר הכנסת כלה, וועלן זיך פרייען צי זיין א ראל מאדעל, עס וועט זיי אויסקימען היבש ביליגער, אויב יעדער וועט חתונה מאכען עפערדעבאל

[מאשקע]

דו טראגסט אן א פלאן וואס ר' שלמה לייב זאל טון. לפי ידיעתי האלט ער שוין לאנג נאכדעם.

[צייטליך]

וואס הייסט ער האלט שוין לאנג נאכדעם ?

ער טראגט דא אן זייער א גוטער איינפאל, אז ס'זאל לויפן אין די צייטונגען עטליכע וואכן אין א רייע אן אנאנס מיט די אינטערשריפטען פון די פארמעגליכע וואס נעמען זיך אינטער די עפארדעבעל פלאן,

לפי ידיעתך האלט ער שוין לאנג נאכדעם ???

[סאכדעס]

היינט זעה איך אין בלאט מיט ריזיגע אותיות אויפן פראנט פעידזש, אז מ'גייט עוקר זיין ס'שיקן שבת נחמו מתנות.

[קרעמער]

איך הער אז נעכטן איז געווען אן אינטערסאנטע דעבאטע פון אונזער באקאנטער אנאליסט ר' הערשל פריעדמאן אויפן טיש ביי א דינער למען ישיבה תורה ויראה אין קר"י, וואו ער האט הערליך ארויסגעברענגט בטוב טעם ודעת ובמתק לשונו הטוב די ענין פון שפארן געלט ביי חתונות. ער האט געשילדערט ווי כאילו די אלע וואס מאכן חתונה אויף א הויכן סטאנדארט זענען ווערט אריינגעפירט צו ווערן אינעם נאנטסטן שפיטאל.

ווער עס איז דארט געווען, אדער האט מיטגעהאלטן לעבעדיג דעם דעבאטע, און איז וויליג איבערצוגעבן דעטאלן, איז מכובד צו נעמען דעם פרסם תגובה אין די האנט אריין.

[יאנאש]

עס איז ארויפגעברענגט תקנות.

1) געענדיגט מיט עקסטערע סעודות תנאים, אדער קען מען עס ליינען ביים ווארט, אדער ביים קבלת פנים.

2) נאר פיר צירונגן פאר די כלה.

3) נישט קויפן אן אתרוג פושקע.

4) שטריימל/שייטל זאלן יעדער צד קויפן אליינס.

5) מצוה טאנץ גאנץ חתן צד ביינאזעם, און נישט טאנצן נאכאמאל מיט חתן, וכן צד הכלה, און נאר די מחותנים און חתן כלה עקסטער.

6)ענדיגן די חתונה שפעטענס 1:30.

עניטינג אויסגעלאזט?

[איזאק]

דער עיקר פארגעסט מען אבער, אז ממוז נעמען א מינומום פון הונדערט פופציג קאפעלס.
פארוואס הייבט מען נישט אן פון דארטן ??
און אז א מחותן וויל נאר נעמען 80 קאפעלס קען מען זיך שפארן א צוויי טויזעט טאלער.

[יאנאש]

אבער דאס האט נישט מיט די מחותנים, עס האט מיט די זאלן אייגענטומער, וואס מאנכע דערפון בלאנגן צו מוסדות און מאנכע צו פריוואטע אייגענטומער, עס איז פונקט ווי דו זאלסט זאגן 'פארוואס נאר קויפן פיר צירונגן, זאל מען קויפן זעקס און די דזולערי געשעפטן זאלן מוזן געבן ביליגער', דאס ווייסט יעדער איינער אז עס גייט נישט געשעהן, די זעלבע זאך איז מיט זאלן.

די איינציגסטע אפשן איז, אז עני קהלה וואס פארמאגט זאלן אין 'יעדע' גרויסע אידישע געגענט זאל ברעכן דעם 'מינומום קאפל'ס' גזירה, דאס וועט האבן אן השפעה אויף אלע זאלן, אבער דערווייל איז נישטא אזא זאך, סאו מוז מען גיין ארינגס און ארום.

[מיללער]

יאנאש,
לויט ווי איך האב געהערט 'פירסט-הענד' זענען די תקנות נאך ווייט פון פיינעל, און מ'וועט עס מאדיפייען עז ווי גאו עלאנג.

אבער דער געדאנק זעלבסט איז ווערט א פארטשון! עסקנים, כה לחי!

[איזאק]

יאנאש, האסט זייער גוט ארויסגעברענגט מיין פוינט...

דעי מאוומענט דא מיט די אלע תקנות ווערט דאך געפירט פון א קהילה, די קהילה וויל פארפליכטן אירע מעמבערס אויף תקנות, אז מזאל זיך איינצוימען אין אויסגאבן וואס דער יחיד קען זיין בעה"ב דערויף.

אבער זיי אליין ווילן זיך נישט פארפליכטן צו גארנישט... האי עבאוט קענען חתונה מאכן מיט נאר הונדערט קאפעלס ?? אויב באלאנגט די זאל פאר קהל, פארוואס ווילסטו דארט נישט שפארן פאר די מחותנים ??
דער תירוץ איז געלט, יא, די מחותנים זאלן שניידן ווי מקען... דאס איז זיי נישט נוגע, דארט איז גרינג צו מאכן תקנות, אבער ווען סי קומט צו די אייגענע טאש, ווי למשל צו געבן די זאל אביסל ביליגער, דאס וועט נישט פאסירן.

[אנדי פעטיט]

יאנאש, האסט זייער גוט ארויסגעברענגט מיין פוינט...

דעי מאוומענט דא מיט די אלע תקנות ווערט דאך געפירט פון א קהילה, די קהילה וויל פארפליכטן אירע מעמבערס אויף תקנות, אז מזאל זיך איינצוימען אין אויסגאבן וואס דער יחיד קען זיין בעה"ב דערויף.

אבער זיי אליין ווילן זיך נישט פארפליכטן צו גארנישט... האי עבאוט קענען חתונה מאכן מיט נאר הונדערט קאפעלס ?? אויב באלאנגט די זאל פאר קהל, פארוואס ווילסטו דארט נישט שפארן פאר די מחותנים ??
דער תירוץ איז געלט, יא, די מחותנים זאלן שניידן ווי מקען... דאס איז זיי נישט נוגע, דארט איז גרינג צו מאכן תקנות, אבער ווען סי קומט צו די אייגענע טאש, ווי למשל צו געבן די זאל אביסל ביליגער, דאס וועט נישט פאסירן.

ווי האבען קהלה פירער א רעכט איין צו צוימען די אינקאם פון די קהלה?

די קהלה איז נכסי הציבור און די ראשי הקהלה זענען די גבאין העומדים על משמרת הקדש צו מאכען זיכער אז אלעס פירט זיך כשורה.

דאס מיינט אויך אז זיי דארפען טון אלעס פיינענטשילי אז עס זאל זיך פירען ווי א ביזנעס.

און אויב די קהלה איז אנגעוואנדען אין דער אינאם האבן זיי נישט קיין רעכט עס אוועק צו נעמען אדער פארמינערען.

לשיטתך אפשר זאל די קהלה אוועק געבען די זאל בחנם פאר ארימעלייט חתונה צו מאכען?

דיין טענה איז בכל נישט קיין טענה
לעניית דעתי!

[יאנאש]

יאנאש, האסט זייער גוט ארויסגעברענגט מיין פוינט...

דעי מאוומענט דא מיט די אלע תקנות ווערט דאך געפירט פון א קהילה, די קהילה וויל פארפליכטן אירע מעמבערס אויף תקנות, אז מזאל זיך איינצוימען אין אויסגאבן וואס דער יחיד קען זיין בעה"ב דערויף.

אבער זיי אליין ווילן זיך נישט פארפליכטן צו גארנישט... האי עבאוט קענען חתונה מאכן מיט נאר הונדערט קאפעלס ?? אויב באלאנגט די זאל פאר קהל, פארוואס ווילסטו דארט נישט שפארן פאר די מחותנים ??
דער תירוץ איז געלט, יא, די מחותנים זאלן שניידן ווי מקען... דאס איז זיי נישט נוגע, דארט איז גרינג צו מאכן תקנות, אבער ווען סי קומט צו די אייגענע טאש, ווי למשל צו געבן די זאל אביסל ביליגער, דאס וועט נישט פאסירן.

איזאק, איך ווייס נישט פארוואס דו ברויכסט שרייען, אבער מיין פוינט האסטו נישט אפגעפרעגט, עס איז לעת עתה 'נישט דא' קיין איין קהלה וואס פארמאגט זאלן אלל אווער טאון, איך זאג נישט אז ווען עס איז ווען יא דא וואלט געווען אנדערש, אבער עט די טיים ביאינג איז נישטא, און אויב עס איז נישטא, קען מען נישט פאדערן פון איין זאל (פתח) זאל (קמץ) דערלייגן געלט ווייל אפשר וועט יעדער נאכטאנצן.

נאמבער טו, איך האב עס פריערט נישט ערווענט, אבער אין פעקט איז דא ביליגע זאלן סיי אין ווילי סיי אין ק"י און סיי אין מאנסי, נארוואסדען עס פאסט נישט פאר מאנכע עס צו נוצן ווייל זיי ווילן נישט זיין אנדערש, טא וואס ווילסטו פון די מוסדות וואס האבן טייערע זאלן? די שורש הפראבלעם ליגט במילא ביי די מחותנים פארוואזשע זאלן נישט די מוסדות מאכן געלט דערביי.

ווי האבען קהלה פירער א רעכט איין צו צוימען די אינקאם פון די קהלה?

די קהלה איז נכסי הציבור און די ראשי הקהלה זענען די גבאין העומדים על משמרת הקדש צו מאכען זיכער אז אלעס פירט זיך כשורה.

דאס מיינט אויך אז זיי דארפען טון אלעס פיינענטשילי אז עס זאל זיך פירען ווי א ביזנעס.

און אויב די קהלה איז אנגעוואנדען אין דער אינאם האבן זיי נישט קיין רעכט עס אוועק צו נעמען אדער פארמינערען.

לשיטתך אפשר זאל די קהלה אוועק געבען די זאל בחנם פאר ארימעלייט חתונה צו מאכען?

דיין טענה איז בכל נישט קיין טענה
לעניית דעתי!

גראדע האלט איך אז אויב וועלן די תקנות זיך אויסארבעטן, און נישט נאר אויף חתונות, נאר אויף א יעדע אידישע שמחה, וועט זיין מער געלט ביי אידן אין די טעשער, און מען די מוסדות התורה און קהלות וועלן אטאמאטיש הנאה האבן דערפון.

אבער דאס איז א לאנג שאט, און ווילאנג 'אלע' זאלן און 'אלע' שמחות ווערן נישט ביליגער עט די סעים טיים, קען מען נישט האלטן געוויסע אייגענטימער פאר אחריות.

[יגרסהדותא]

מען קען מיטהאלטן דעם דיבאטע אויף:
קול סאטמאר
718-305-6942
9
30#

*

אויף די זאחלן, אפשר זאל טאקע זיין וואחלן אז קהל/מוסדות זאטלן אראפגעבן מיט 5 אלפים פאר איינער וואס האלט זיך צו די תקנות?

די סאטמאר'ע מוסדות האט נעכטן אפן געזאגט אז מ'וועט פארדינגן דעם זאל פאר 7 אלפים!!! א מוראדיגע הנחה! [ניטאמאל וועט מען עס פארדינגן פאר איינער וואס האלט זיך נישט דערצו]. אבער אנדערע קהלות וואס האבן אויך זאחלן, זאלן זיי מעגן שטימען און ארויסזאגן זייער מיינונג.

[איזאק]

יאנאש, איך האב נישט געשריגן, אויב יא האסטו מיך נאכנישט געהערט שרייען...
וואס הייסט סיז נישט דא קיין איין קהילה ? אין ק"י פארמאגט נישט די קהילה קיין זאלן ? סי דא צוויי, און מיין פוינט איז, אויב ווילסטו "קהל" מאכן תקנות צו שפארן געלט, קענסטאך שוין אויפן פלאץ בטל מאכן די אומדערהערטע גזירה פון 150 קאפעלס מינימום, ביסט דאך בעה"ב דארטן.
נאכאמאל, דאס זענען די זעלבע מענטשן וואס מאכן די תקנות.

[איזאק]

נומבער טו, די ביליגע זאלן פון וואס דו רעדסט איז פשוט נישט געמאכט פאר א נארמאלע חתונה.

די זאל איז איין שטיק גרויליגע לאנטשרום מיט א גערוך, מקען נישט פארלאנגן דארטן צו מאכן א שמחה, מרעדט פון א ארענטליכע זאל.