די "טענה'ן" אשכול

[קרעמער]

איין קליינע טענה, בני-היכלא;

נעבן יאסעלע אדער לעבן יאסעלע?

און אז איך האב זיך שוין גע'טענה'ט, קען איך שוין פונאנדערגיין אין א זייטיגע שמועס מיט מיין גוטן ידיד ר' בני-היכלא (רופן אויפן פולן נאמען איז א סגולה צו אריכת ימים כידוע, אפשר קען מען מאכן ניק/נאמען לגזירה שוה, הוא שיבה הוא ביאה): פון וואנעט האסטו געוואוסט מיין סייז, אז דו האסט געקענט אנרעכטן אן ארט פאר מיר נעבן יאסעלע'ן? און זאג'זשע נאר צדיק'ל, וועט עס כאטש זיין אין די זעלבע שורה, מיט די זעלבע מאס מציבה?

[בני היכלא]

איך האב געוויסט עטץ גייטס שפרינגן אויף דעם לעבן, אבער אזוי רעדט מען יעדער אן אויסנאם, אזוי האט מען געשריבן אמאל אויך שווארץ אויף ווייס, נישט יעדע ווארט דארף זיין אנדערש געספעלט, והא ראי' טויזענטער ווערטער, גיין פארדרייען א ווארט, און שרייבן נישט ווי מ'זאגט עס, ווייל ח"ו גייט עס אויסקוקן ווי א צווייטע ווארט, איז נישט אויסגעהאלטן לדעתי, ווער ס'וויל געזונטערהייט.

און ניטאמאל איז עס א צווייטע ווארט, וואו קען א זאך זיין לעבן, אויב נישט אין לעבן, נאכן טויט איז דא א לעבן מיינסטו? הא?
און מיט דעם ווערט שוין פארענטפערט דיין צווייטע שאלה, מיינסט טאקע ס'איז א חילוק ווי מ'ליגט, לעבן וועם מ'ליגט, ווי טיף מ'ליגט, וועמענס שכן מ'איז דא דארט לעבן דעם לעבן יענעם, הבלים, הכל הבל, [אבל שהכל אינו הבל כידוע], סדנא דארעא חד הוא.....

דיין סייז, שטאמט פון כל ארוך שוטה[יעב"ץ], [שההפרש בין המח ולב רחוק מאד ליקוטי מוהר"ן און די צווייטע העלפט פון די גמרא אין חלק, זקנקן דקדקן שוטה פון בן סירא.

אחרון אחרון, האב איך נישט גערעדט צו דיר........

[מאשקע]

בחחחחחחחחחחחחחחחח כאלי.........

[לאקשען ברעט]

בני היכלא

ווער זאגט אז עס איז געווען בכלל א יוסעלע גולם , ביזט זיכער דערין

[בני היכלא]

מאשקע,
וואס איז די ערשטע בית? קוקט אויס אז קודם האסטו נאך געקענט האלטן די מויל צוגעמאכט, האסטו געזאגט א אות השפתים, דערנאך ווען ס'איז געווען א יתפלצון, האט שין נאר געקענט ארבעטן א אות הגרון, כנלענ"ד לפרש את החאחיי של מאשקע יצ"ו....

זאג מיר אבער נישט אז קרעמער האט עס גענומען ערנסט, איך מיין ער איז טאקע אן ערנסטער אינגערמאן כמותו ירבו, אבער סאמטיימס יו גאטע טעיק עי וויץ.

[מאשקע]

די בי"ת איז געווען קעגן עין הרע... וסימנך, וישמע בבי"ת זה קול שמחחחחחחחחחה....

[בני היכלא]

לאקשן.

געב מיר נאר דיין אדרעס, וועסט מיר שוין זאגן צי עס איז דא אזאנס, איך האב אויך אמאל געמיינט ס'איז א שפילעכל, נאו נאו נאו, נישט מיט יאסעלע, דאונט מעס וויט יאסעלע, ער וועט זיך באווייזן בהוד קומתו, אז דער אפעטיט וועט פארגיין, דער מלאך המות'ס אויסקוק מיט די פיל אויגן, איז נישט קיין פארגלייך, ווען יאסעלע ווארפט א בליק נאר מיט זיין איין האלבע אויג, פאלן איין מדינות שלימות ווי א זייפן בלאז..... נאופס נישט מיט יאסעלע... דער לעצטער.....

[מאשקע]

איפה יאסעלע?

[קרעמער]

בני-היכלא;

היינט ביסטו צו ספוקי (נישט מלשון ספוקי מספקא ליה ונקיט הכא לחומרא והכא לחומרא, נאר מלשון ספוקי-הויז וואו מיר פלעגן אלס קינד ציטערן אריינצוגיין ביי די חול המועד אויספלוגן), איך וועל שוין ענדערש רעדן צו יאסעלע זעלבסט ווי צו דיר...

[בני היכלא]

א געניט אויג כאפט אלעס אויף, ביסטאך אזוי גערעכט, דא רעד איך פון גיין צו אברהם אבינו'ס טיש נעמן שיריים צינג, דא רעדט מען פון ליגן לעבן דעם נאכן טויט, דא רעדט מען פונעם הבל הבלים, דא רעדט מען פונעם מלאך המות, און צו אלע צרות א יאסעלע מיט אלע בחינות און גוזמאות.

וואס איזדאס מיט מיר געשען, וואס האב איך מיך אזוי צוספאקיט.? וואס קען דאס זיין?????????

מאשקע, זינג ווייטער, טרא לא לא לא ליי ליי, לאך פון מיינע צרות, דער נאר לאכט און דער חכם וויינט..........

[קרעמער]

אויף דיין ספוקי'נעס וואלט איך שוין פארקוקט, אבער - דא קומט א העכערע טאן - דו האסט מיר גערעכט געגעבן אינעם טענה'ן אשכול!!!

אפשר תשובה מאהבה, תשובה ברבים, תשובה עילאה... כולי האי ואולי.

[בני היכלא]

וואס איך בין אין טענה'ן אשכול, ווירקליך??? ריעלי? אין די ריעל ווארלד אוו טענה'ן?

שוין יאג איך ארויס, וואס איך טענה'ן, ח"ו, חזיר טרייף, מ'האט דאס נישט געזען נישט ביים וכו' וכו', עה, ס'שטייט מיר ניטאמאל גוט, ס'איז נישט מיין סייז בכלל.
און וואס טוט זיך מיטן אל תטוש, די מאמע פלעגט דאך טענה'ן יומם ולילה, אפשר דאך גייסטו שוין שלאפן שעפעלע?

[קרעמער]

"נישט ליל ששי" - פלעגט מען ענטפערן די מאמע שתחיה...

[איזאק]

הייבטס אן א נייע סאבדזשעקט, כאב גארנישט וואס צו טענהן אויפן פריערדיגע... א קאטאסטראפע.

[בני היכלא]

ס'איז נישט קיין קאטאסטראפע...

[אנדי פעטיט]

דו ווייסט דען וואס קאטאסטראפע מיינט?

[לאקשען ברעט]

קאטאסטראפע מיינט = אזוי ווי א טאסטראפע , וואס א טאסטראפע אליין איז זאל מען בעסער נישט וויסען

[איך_הער]

נישט אזוי ווי א טאסטראפע, נאר אזוי ווי אן אטאסטראפע.

[לאקשען ברעט]

די "קא" איז במקום די "כ"

[איך_הער]

כ'האלט קלאר אנדערש, (רבש"ע כ'דאנק דיר פארן געבן אויף וואס צו טענה'ן.)

[לאקשען ברעט]

זיי מסביר דיין שיטה

[מאשקע]

ניין איכער, מ'קען זאגן אנדערש אויך. נישט אזוי ווי ער האט געזאגט, נאר א דריטע וועג.

[איך_הער]

כ'מיין אז מ'קען נישט זאגן א דריטע וועג.

[לאקשען ברעט]

ס'דא איין גלייכע וועג
פארוואס גייט עטץ זיכען שארטקאט'ס

[איך_הער]

ס'איז גראדע דא, היבש מער ווי איין גלייכער וועג.