אידישע וועלט פארומס

לוי יצחק האט געשריבן:וואס איז פשט אין די לעכטעלע? אפשר לכבוד חנוכה?

AHA האט געשריבן:איז דא ערגעץ א אשכול וואס רעדט פיו צינדען חנוכה לעכט הארט פארען שקיעה ערב שבת כדי מען זאל קענען יוצא זיין דעם זמן פין מגן אברהם פין פלג המנחה ואילך?

AHA האט געשריבן:

AHA האט געשריבן:איז דא ערגעץ א אשכול וואס רעדט פיו צינדען חנוכה לעכט הארט פארען שקיעה ערב שבת כדי מען זאל קענען יוצא זיין דעם זמן פין מגן אברהם פין פלג המנחה ואילך?

קיינער ווייסט נישט גארנישט? דארף מען טאקע עפענען א אשכול.
כשיש לי פנאי אי"ה

msp האט געשריבן:אביסעל מאדנע אז שיך זאל האבען א חשיבות
אפשר דער קאפעליוש אדער די אויבער ראק
אבער שיך?

AHA האט געשריבן:פארוואס האבען יודען אין אלע צייטען געוואינט אין די גרויסע שטעט? אין אלעמאל איז עס געוועהן אין די לענדער וואס זענען געוועהן די וועלטס מאכט!

SPUSMN האט געשריבן:

msp האט געשריבן:אביסעל מאדנע אז שיך זאל האבען א חשיבות
אפשר דער קאפעליוש אדער די אויבער ראק
אבער שיך?

זעהט אויס אז דאס האט ער געהאט נייע.

מאנ-יימער האט געשריבן:

AHA האט געשריבן:

AHA האט געשריבן:איז דא ערגעץ א אשכול וואס רעדט פיו צינדען חנוכה לעכט הארט פארען שקיעה ערב שבת כדי מען זאל קענען יוצא זיין דעם זמן פין מגן אברהם פין פלג המנחה ואילך?

קיינער ווייסט נישט גארנישט? דארף מען טאקע עפענען א אשכול.
כשיש לי פנאי אי"ה

אין דעם אשכול רעדט מען אביסל דערוועגן אויף בלאט 7.

viewtopic.php?f=4&t=3179

SPUSMN האט געשריבן:

AHA האט געשריבן:פארוואס האבען יודען אין אלע צייטען געוואינט אין די גרויסע שטעט? אין אלעמאל איז עס געוועהן אין די לענדער וואס זענען געוועהן די וועלטס מאכט!

די גוים לעבען אין זכות פון די אידען. אלע השפעות צו זיי פליסט דארך די אידען, אזוי זאגען די ספרים הקדושים; ווען זיי טשעפען די אידען טשעפען זיי זיך אליין. די לענדער וואס האבען אריין געלאזט אידען זענען גאר אין גיכען געווארען א וועלטס מאכט, און ווען זיי האבען ארויס געווארפען די אידען, געווארען אויס.

שפאניא האט געוועלטיגט אויף די ימים, אבער נאכען גירוש, איז האבען זיי פאלוירען זייער ים פלאטע, און קליינער גיבראולטער האט זיך זיי א קעגען געשטעלט.

טערקיי וואס האט אריין געלאזט די אידען איז געווארען א וועלטס מאכט.

ענגלאנד נאכען צוריק אריין לאזען די אידען אין שנת תט"ו איז געווארען א וועלטס מאכט.

פראנקרייך נאכען צוריק אריין לאזען די אידען אין בערך שנת ת"ק איז געווארען א וועלטס מאכט.

פוילין אין די טעג פון די וועד ארבע ארצות איז געווען גאר א שטארק לאנד.

אמעריקא נאכען אריין לאזען דריי מיליאן אידען איז געווארען א וועלטס מאכט.

וכו' וכו'

אידען האבען געוואוינט אין גרויסע שטעט פאר א סאך סיבות. צווישען זיי,

ווייל:

געוועלעך זענען זיי אן געקומען אינטער דער שוץ פון א געוויסע מושל (פארשטייט זיך פאר א סאך געלט) וואס האט זיי געקענט בעסער שיצען אין א גרויסע שטאט.

פאר פרנסה (וואס האט געמוזט זיין האנדעל אדער בארגען (יענעם) געלט), איז געווען א סאך גרינגער דאס וואוינען אין גרויסע שטעט.

געווענליך זענען גרויסע שטעט געווען לעבען ים (אזוי זענען זיי געווארען גרויסע שטעט), און פאר אידען אנטלויפענדיג מיטען נשמה אין דער האנט, איז זייער ערשטע סטאנציע געווען אין א גרויסע שטאט (ווי מען קען זיך באהאלטע אדער זיך אויף האלטען פאר א וויילע) און געווענליך איז מען שוין דארטען פארבליבען.

דער נייער דור וואס איז שוין דארטען געבוירען געווארען האבען פארגעסען פון וואנעט זיי זענען געקומען און געמיינט אז דאס איז זייער אמת'ער היים, זייער פאטערלאנד...

היפאקריט האט געשריבן:אויב סידא אן אשכול פאר זאכן וואס איך וויל נישט וויסן

farshlufen האט געשריבן:פארוואס אמאל איז געוועזן דאהי מיט וועמען צו גיין צום טיש, אבער היינט רעדט מען צום דופן/

farshlufen האט געשריבן:פארוואס אמאל איז געוועזן דאהי מיט וועמען צו גיין צום טיש, אבער היינט רעדט מען צום דופן/

קיקיון האט געשריבן:

SPUSMN האט געשריבן:

msp האט געשריבן:אביסעל מאדנע אז שיך זאל האבען א חשיבות
אפשר דער קאפעליוש אדער די אויבער ראק
אבער שיך?

זעהט אויס אז דאס האט ער געהאט נייע.

ואולי
טוישען שוך איז א גאנץ עסק, ועוד מדארף זיך וואשען די הענט

farshlufen האט געשריבן:פארוואס אמאל איז געוועזן דאהי מיט וועמען צו גיין צום טיש, אבער היינט רעדט מען צום דופן/

msp האט געשריבן:

קיקיון האט געשריבן:

SPUSMN האט געשריבן:

msp האט געשריבן:אביסעל מאדנע אז שיך זאל האבען א חשיבות
אפשר דער קאפעליוש אדער די אויבער ראק
אבער שיך?

זעהט אויס אז דאס האט ער געהאט נייע.

ואולי
טוישען שוך איז א גאנץ עסק, ועוד מדארף זיך וואשען די הענט

אה! דאס קען טאקע זיין א ריכטיגע כוונה
אז ער האט געוואלט זיך וואשען די הענט לכבוד די מצוה
אבער דאס מלביש געווען מיט עפעס אנ'אנדערע מחייב!

msp האט געשריבן:אי מעיל גרופע